Πριν από 53 χρόνια, στις 17 Απριλίου 1973, η Federal Express παρέδωσε το πρώτο της δέμα. Σήμερα, η εταιρεία απασχολεί πάνω από 530.000 άτομα, παραδίδει σε 220 χώρες και περιοχές από όλο τον κόσμο και διακινεί 15 εκατ. πακέτα την ημέρα, με 700 αεροπλάνα. Τότε, ξεκινούσε με ένα μικροσκοπικό αεροπλάνο, που πλέον εκτίθεται στο Smithsonian Air and Space Museum.
Αυτή η εταιρεία, που αξίζει σήμερα 87 δισ. δολάρια, γεννήθηκε από μια ιδέα που είχε ο Αμερικανός Φρεντ Σμιθ, όταν ήταν ακόμα φοιτητής στο Yale. Το 1965 έγραψε μια εργασία για το μάθημα των οικονομικών, στην οποία επεσήμαινε πως καθώς οι κοινωνίες αυτοματοποιούνται, οι εταιρείες των υπολογιστών θα πρέπει να διασφαλίσουν ότι τα προϊόντα τους είναι αξιόπιστα. Οι υπολογιστές δεν θα μπορέσουν να κάνουν το επιχειρείν φθηνότερο, γρηγορότερο και καλύτερο εάν ο χρήστης δεν μπορεί να τους φτιάξει γρήγορα στην περίπτωση που χαλάσουν. Οι κατασκευαστές υπολογιστών χρειάζονται ένα πολύ γρήγορο και αποτελεσματικό σύστημα logistics και παραδόσεων εάν θέλουν να κρατήσουν τους πελάτες τους ευχαριστημένους, έγραφε ο φοιτητής.
Αλλά πριν να προσπαθήσει να δημιουργήσει αυτό το σύστημα μόνος του, βρέθηκε να πολεμά με τους πεζοναύτες στο Βιετνάμ. Επέστρεψε από τον πόλεμο το 1971, για να διαπιστώσει ότι οι υπολογιστές είχαν αρχίσει να γίνονται απαραίτητο κομμάτι του επιχειρείν, αλλά τα συστήματα παραδόσεων δεν μπορούσαν να καλύψουν τις ανάγκες της εποχής. Ετσι, οραματίστηκε ένα σύστημα παραδόσεων που θα χρησιμοποιούσε τόσο αεροπλάνα όσο και φορτηγά, κάτι που ήταν ανήκουστο την εποχή εκείνη.
Σε ηλικία 29 ετών, ο Σμιθ ξεκίνησε τη Federal Express, βάζοντας τα δικά του χρήματα. Αρχικά, δοκίμασε ένα δίκτυο παραδόσεων σε 25 πόλεις, μεταφέροντας με αεροπλάνο άδεια κουτιά σε όλη τη χώρα. Και στις 17 Απριλίου του 1973 ήταν έτοιμος να παραδώσει τα πρώτα κανονικά πακέτα. «Νομίζω ότι είχαμε 189 τεμάχια εκείνη την ημέρα», είχε πει σε μία συνέντευξή του στο CBS. Η παράδοση των πακέτων μπορεί να ήταν εύκολη, αλλά η FedEx δυσκολεύτηκε να βγάλει κέρδη. Τα τρία πρώτα χρόνια της λειτουργίας της είχε ζημίες 29 εκατ. δολαρίων.
Η Federal Express σήμερα απασχολεί πάνω από 530.000 άτομα, παραδίδει σε 220 χώρες και διακινεί 15 εκατ. πακέτα την ημέρα, με 700 αεροπλάνα.
Κάποια στιγμή, ο Σμιθ έφτασε σε σημείο απελπισίας. Οταν η τράπεζα αρνήθηκε την αίτησή του για ένα δάνειο που θα κρατούσε την εταιρεία ανοικτή, ο επιχειρηματίας πήρε τα τελευταία 5.000 δολάρια που είχαν απομείνει στα ταμεία της και τα έπαιξε στο Λας Βέγκας. Τελικά, κέρδισε 27.000 δολάρια στο μπλακ τζακ, αρκετά για να καλύψει τις 24.000 δολάρια που χρειαζόταν η FedEx για να κρατήσει την εταιρεία ζωντανή για μία εβδομάδα.
Μοιάζει εύκολο σήμερα, με τα αυτόματα συστήματα που είναι διαθέσιμα, όμως την εποχή εκείνη η Federal Express δυσκολευόταν να παρακολουθήσει το πού βρισκόταν το κάθε πακέτο της και πού έπρεπε να πάει. Ολα τα αεροπλάνα της μετέφεραν τα πακέτα σε ένα κεντρικό hub στο Μέμφις και από εκεί, πετούσαν στον τελικό προορισμό τους.
Για να παρακολουθεί την πορεία του κάθε πακέτου, η FedEx άρχισε να χρησιμοποιεί μια μικρή φορητή συσκευή που «σκάναρε» τα barcodes και στη συνέχεια έστελνε την πληροφορία στο κεντρικό σύστημα της εταιρείας. Αυτά τα barcodes πάνω στο πακέτο έγιναν εξίσου σημαντικά με το ίδιο το περιεχόμενο του πακέτου. «Αυτό άλλαξε τα logistics για πάντα», έχει πει ο Σμιθ.
Το 2000, η FedEx βρέθηκε να πρωταγωνιστεί στη μεγάλη οθόνη, όταν ο Τομ Χανκς υποδύθηκε ένα στέλεχος της εταιρείας που έχει εμμονή με τον χρόνο και την ακρίβεια, στην ταινία «Ο ναυαγός». «Οταν είπα στον υπεύθυνο του marketing ότι είχα συμφωνήσει να αφήσω ένα αεροπλάνο της FedEx να συντριβεί με τον Τομ Χανκς μέσα σε αυτό, σχεδόν λιποθύμησε», θα έλεγε ο Σμιθ στο CBS.
Κόντρα σε ό,τι πίστεψαν όσοι είδαν την ταινία, η FedEx δεν πλήρωσε ούτε σεντ για να προβληθεί στον «Ναυαγό», παρότι το διάσημο λογότυπό της βρισκόταν παντού: σε αεροπλάνα, φορτηγά και αποθήκες. Το πακέτο που ο Τομ Χανκς αρνείται να ανοίξει σε όλη τη διάρκεια της ταινίας και ρισκάρει τη ζωή του για να επιστρέψει στον αποστολέα του, αποτελεί από μόνο του μια ανεκτίμητη διαφήμιση για τη FedEx.
Τελικά, αντί για δυσφήμηση, η ταινία υπήρξε ένας πραγματικός θησαυρός του marketing για τη FedEx, δικαιώνοντας τη ριψοκίνδυνη απόφαση του Σμιθ.
Ο Σμιθ παραιτήθηκε από τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου της FedEx το 2022, όπου τον διαδέχθηκε ο Ρατζ Σουμπραμανιάμ. Πέθανε τον Ιούνιο του 2025, σε ηλικία 80 ετών.
