Η στρατηγική των ΗΠΑ είναι υψηλού ρίσκου. Ο ναυτικός αποκλεισμός του Ιράν αναμφίβολα θα ασκήσει περαιτέρω πιέσεις στην ήδη παραπαίουσα οικονομία του και ενδεχομένως θα εξωθήσει την Τεχεράνη σε νέες συνομιλίες και ίσως να οδηγήσει σε παρατεταμένη εκεχειρία. Μπορεί, όμως, να αποκλείσει περισσότερο τις προμήθειες πετρελαίου και να εξωθήσει ανοδικά τις τιμές και να προκαλέσει το Ιράν να επιτεθεί και πάλι στις γειτονικές του χώρες που παράγουν ενέργεια.
Σε ό,τι αφορά τις επιπτώσεις στην οικονομία του Ιράν, οι πωλήσεις πετρελαίου αντιπροσωπεύουν μικρότερο τμήμα των εσόδων του από εξαγωγές σε σύγκριση με πριν από 20 χρόνια. Παραμένουν, ωστόσο, κρίσιμες για την οικονομία της χώρας. Δύσκολα μπορεί να βρει κανείς αξιόπιστα στοιχεία για τις εμπορικές σχέσεις του Ιράν και την οικονομία του. Σύμφωνα, πάντως, με στοιχεία του Ιράν, το 2023 το πετρέλαιο αντιπροσωπεύει πάνω από το 40% των συνολικών εσόδων του κράτους. Κυριότερος πελάτης του είναι η Κίνα που το 2024 αγόρασε το 90% του πετρελαίου του σύμφωνα με την Διεθνή Υπηρεσία Ενέργειας. Το 2025 οι αγορές ιρανικού πετρελαίου από την Κίνα έφτασαν στα 31,5 δισ. δολ. και σύμφωνα με τη σινο-αμερικανική επιτροπή οικονομικών και ασφάλειας αντιπροσώπευαν το 45% του προϋπολογισμού της χώρας.
Ωστόσο, ο Εσφαντιάρ Μπατμανγκελίτζ, διευθύνων σύμβουλος του ιδρύματος ερευνών Bourse & Bazaar Foundation, που έχει έδρα στο Λονδίνο, αμφιβάλλει για το κατά πόσον ο αποκλεισμός των εξαγωγών ιρανικού πετρελαίου θα εξωθήσει την ηγεσία της χώρας στις υποχωρήσεις που θα ικανοποιούσαν τον πρόεδρο Τραμπ. Οπως τονίζει ο ίδιος, «στόχος του Ιράν στον πόλεμο δεν είναι να αυξήσει τα έσοδά του από τις εξαγωγές, αλλά να διασφαλίσει το ελάχιστο επίπεδο των εσόδων από εξαγωγές που είναι αναγκαίο για να λειτουργεί η οικονομία του». Οι μουλάδες έχουν ήδη αποδείξει πως δεν έχουν ιδιαίτερες ευαισθησίες για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ο πληθυσμός της χώρας.
Σύμφωνα με την Παγκόσμια Τράπεζα, οι αμυντικές δαπάνες του Ιράν ανήλθαν σε 7,9 δισ. δολ. το 2024. Το Ιράν όμως έχει αποδείξει πως μπορεί να τορπιλίσει την παγκόσμια οικονομία με τα φτηνά μη επανδρωμένα αεροσκάφη του και τις υποθαλάσσιες νάρκες. Ο ναυτικός αποκλεισμός που του επέβαλε η Ουάσιγκτον, εκτός από τις εξαγωγές πετρελαίου αποκλείει παράλληλα τη χώρα από τις εισαγωγές προϊόντων. Οι δεκαετίες του εμπάργκο έχουν ήδη τραυματίσει βαριά την ιρανική οικονομία, προκαλώντας υψηλά επίπεδα ανεργίας, ιλιγγιώδη πληθωρισμό και ελλείψεις. Η κατάρρευση του νομίσματος της χώρας επιδείνωσε την ακρίβεια και προκάλεσε εκτεταμένες κινητοποιήσεις διαμαρτυρίας τον Δεκέμβριο που κατεστάλησαν βίαια. Το Ιράν, όμως, τα τελευταία χρόνια έχει κατορθώσει να έχει εμπορικές σχέσεις με περισσότερες από 170 χώρες. Στις αρχές του μήνα η Υπηρεσία Τελωνείων της χώρας ανακοίνωσε πως το εξωτερικό της εμπόριο εκτός πετρελαίου έφτασε στα 109,6 δισ. δολ. τους τελευταίους 12 μήνες. Από τις χώρες με τις οποίες συναλλάσσεται εισάγει έξυπνα κινητά, τρακτέρ, εξαρτήματα αυτοκινήτων, ρύζι, σόγια και ηλιέλαιο.
Εξάλλου με τα χρόνια η οικονομία του Ιράν προσαρμόστηκε στις κυρώσεις της Δύσης και άρχισε να παράγει με τις εγχώριες βιομηχανίες πολύ περισσότερα, όπως αυτοκίνητα, χάλυβα, σίδηρο, ηλεκτρονικά είδη, φαρμακευτικά προϊόντα αλλά και τρόφιμα. Μέρος του παραγωγικού του μηχανισμού έχει καταστραφεί από τον πόλεμο και τους βομβαρδισμούς των Αμερικανών και των Ισραηλινών που κατέστρεψαν βιομηχανίες, δίκτυα μεταφορών, μονάδες παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος και πολλά άλλα. Επιπλέον, μεγάλο μέρος της εγχώριας παραγωγής εξαρτάται από τα εισαγόμενα προϊόντα, τον μηχανολογικό εξοπλισμό και τα ανταλλακτικά που ενδέχεται να κοπούν πλήρως εξαιτίας του ναυτικού αποκλεισμού από τις ΗΠΑ. Μέχρι στιγμής το Ιράν έχει «παγώσει» τις εξαγωγές πετροχημικών προϊόντων για να διασφαλίσει την επάρκεια για τις βιομηχανίες του.
