Ο Εντ Μπαστιάν έχει περάσει σχεδόν μια δεκαετία στο τιμόνι της Delta. Μοιάζει, λοιπόν, παράδοξο που αποδίδει την άνοδό του στη θέση του CEO της αμερικανικής αεροπορικής στον καιρό που πέρασε στην PepsiCo. Η πραγματικότητα όμως είναι ότι ο γίγαντας των αναψυκτικών έχει χτίσει πολλές ακόμα από τις πιο επιτυχημένες καριέρες της επιχειρηματικής Αμερικής.
Σύμφωνα με έρευνα που είχε γίνει στα τέλη του 2022, τουλάχιστον 12 από τους CEO των εταιρειών του Fortune 500, μεταξύ των οποίων και ο επικεφαλής της McDonald’s Κρις Κεμπτσίνσκι, είχαν περάσει από την PepsiCo.
«Στην PepsiCo είσαι περιτριγυρισμένος από σπουδαία ταλέντα. Εκεί καταλάβαιναν ότι το ταλέντο θα κερδίσει στην αγορά», είπε ο Μπαστιάν μιλώντας στο Fortune. «Συνεχώς κάνουν προσλήψεις, φέρνουν ταλέντα. Είναι ένα από τα λιγοστά μέρη που έχω πάει, όπου σου λένε από την αρχή ότι δεν πρόκειται να πάρεις σύνταξη από αυτή την εταιρεία, γιατί είναι “εργοστάσιο” ταλέντων».
Αυτή η προσέγγιση της PepsiCo στην καλλιέργεια ηγετών διαμορφώθηκε σε μεγάλο βαθμό από τον Μπομπ Αϊχινγκερ, ψυχολόγο βιομηχανικής οργάνωσης που πέρασε σχεδόν μια δεκαετία στην εταιρεία από τα τέλη των ’70s. Εκείνος προσάρμοσε τα ψυχομετρικά τεστ για να αξιολογήσει τη συμπεριφορά και την αποτελεσματικότητα των στελεχών, συμβάλλοντας στην εδραίωση της φήμης της PepsiCo ως αυτό που ο καθηγητής του Γέιλ Τζέφρι Σόνενφελντ αποκάλεσε «ακαδημαϊκή εταιρεία». Κεντρικό στοιχείο του συστήματος της PepsiCo είναι η αναγνώριση αυτών που ονομάζει «hi-pos», του 20% των εργαζομένων με τις κορυφαίες επιδόσεις σε οποιαδήποτε δεδομένη στιγμή. Αυτοί οι εργαζόμενοι αναλαμβάνουν projects, μεταφέρονται σε διάφορες θέσεις της εταιρείας ανά τον κόσμο και αλλάζουν ρόλους και τμήματα, ώστε να μη «βολευτούν» υπερβολικά σε μία θέση. Η λογική του τμήματος ανθρωπίνου δυναμικού της PepsiCo είναι ότι τα ανερχόμενα ταλέντα θα πρέπει να έχουν ευρεία γνώση διαφόρων λειτουργιών αντί για πολύ εξειδικευμένη εμπειρία, κάτι που σημαίνει ότι μετατίθενται συχνά, ακόμα και όταν οι προϊστάμενοί τους σε ένα τμήμα θέλουν να τους κρατήσουν.
Η προσδοκία ότι πιθανότατα θα πας παρακάτω είναι ενσωματωμένη στην κουλτούρα της εταιρείας και κάτι που αντιλαμβάνονται οι εργαζόμενοι από την πρώτη ημέρα. «Μαθαίνεις ό,τι μπορείς, αναπτύσσεσαι και κάποιοι μένουν στην εταιρεία, αλλά πολλοί παίρνουν όσα έμαθαν και δοκιμάζουν τον εαυτό τους σε έναν άλλο κλάδο», λέει ο Μπαστιάν.
Για εκείνον, η επόμενη κίνηση ήρθε φυσικά. Με δεδομένο ότι ως μέλος της διεθνούς οικονομικής ομάδας της PepsiCo ταξίδευε διαρκώς, η μετακίνησή του στις αερομεταφορές δεν ήταν κάποιο μεγάλο άλμα.
«Κάποιος μου είπε κάποια στιγμή ότι θα έπρεπε να σκεφτώ να εργαστώ για μια αεροπορική εταιρεία επειδή είμαι συνέχεια σε αεροπλάνο», λέει. «Και είπα ότι αυτό είχε κάποιο νόημα».
Πραγματικά, ο Μπαστιάν προσελήφθη από την Delta το 1998, ως αντιπρόεδρος του οικονομικού τμήματος και έγινε οικονομικός διευθυντής το 2005. Μία δεκαετία μετά, βρέθηκε στη θέση του CEO και έκτοτε βοήθησε την αεροπορική να κυριαρχήσει στον τομέα της, με κεφαλαιοποίηση άνω των 40 δισ. δολαρίων και τη φήμη του πιο κερδοφόρου αερομεταφορέα στις ΗΠΑ.
