Κινούμενη προ πολλού στον αστερισμό της απαξίωσης, η 76η Διεθνής Εκθεση Θεσσαλονίκης άνοιξε από χθες τις πύλες της για τις εκδηλώσεις της, με το μέλλον της να διαγράφεται αβέβαιο.
Κρίση ταυτότητας, δομικά προβλήματα αλλά και αποξένωσή της από την ίδια την πόλη της οποίας μέχρι πριν από μερικά χρόνια αποτελούσε κόσμημα, συνθέτουν την εικόνα ενός κλυδωνιζόμενου θεσμού για τη σωτηρία του οποίου δεν δείχνουν να υπάρχουν πειστικές λύσεις και προτάσεις.
Στο ερώτημα εάν η ΔΕΘ εξακολουθεί να αποτελεί το κατεξοχήν βήμα προβολής των επιτευγμάτων της ελληνικής οικονομίας, η απάντηση μάλλον δεν είναι εύκολη, για δύο κυρίως λόγους και συγκεκριμένα:
Πρώτον, γιατί εδώ και πολλά χρόνια η οικονομία μας δεν έχει να επιδείξει ιδιαίτερα αξιόλογα αποτελέσματα -εξάλλου οι περισσότεροι και σημαντικότεροι εκθέτες δεν ήταν έως πέρυσι παρά οι κρατικοί οργανισμοί- και
Δεύτερον, και πιο σημαντικό διότι απώλεσε το προνόμιο του εκθεσιακού μονοπωλίου, καθώς οι ενδιαφερόμενοι εν δυνάμει εκθέτες, Ελληνες και ξένοι, έχουν πλέον τη δυνατότητα να προβληθούν ή να ενημερωθούν όλο και περισσότερο μέσω άλλων μεγάλων διοργανώσεων που λαμβάνουν χώρα και σε άλλες ελληνικές πόλεις ή στις γειτονικές βαλκανικές χώρες.
Η χαμένη ευκαιρία
Η μεγάλη ευκαιρία της ΔΕΘ, να βρει τον βηματισμό της στο ταχύτατα εξελισσόμενο διεθνές εκθεσιακό περιβάλλον, χάθηκε ήδη από τα μέσα της δεκαετίας του ’80, όταν η βαλκανική της εξόρμηση περιορίστηκε σε περιοδικές συμμετοχές στην Αλβανία και τη Βουλγαρία και σταδιακά έπαψε να ελκύει το ενδιαφέρον του επιχειρηματικού κόσμου.
Οσο και αν αυτό είναι σκληρό για έναν θεσμό που έλαμψε επί δεκαετίες, η αίσθηση που κυριαρχεί στον κόσμο της οικονομίας, αλλά και στην ίδια την πόλη της Θεσσαλονίκης, είναι ότι το άστρο της ΔΕΘ, πλέον, τρεμοσβήνει.
Οι απαισιόδοξοι λένε ότι απουσία στρατηγικής δεν έχει τίποτα καινούργιο να προσφέρει, υποβαθμίζεται διαρκώς, έχει εξελιχθεί σε πεδίο προβολής, με βίαιο συνήθως τρόπο, συνδικαλιστικών διεκδικήσεων.
Οι αισιόδοξοι, και ολίγον ρομαντικοί θα μπορούσε να πει κανείς, βλέπουν κάποια ελπίδα ζωής στη μετατροπή της σ’ ένα Business Center, έναν θεσμό δηλαδή που θα προάγει την επιχειρηματικότητα.
Οι κατά καιρούς διοικούντες προσπαθούν με πρωτότυπες ιδέες και κινήσεις να της δώσουν ανάσες, με χαρακτηριστικό της φετινής διοργάνωσης την έμφαση στην ανάπτυξη και την καινοτομία.
Ωστόσο, το πρόβλημα ταυτότητας είναι εμφανές, το όραμα απουσιάζει και επ’ αυτού, λένε όσοι παρακολουθούν από κοντά τη φθίνουσα πορεία του θεσμού, έπρεπε προ πολλού να αρχίσει ένας ουσιαστικός διάλογος από την πολιτεία, τον επιχειρηματικό κόσμο, τους φορείς της πόλης για το αύριο της ΔΕΘ, λαμβάνοντας υπόψη τη δύσκολη συγκυρία που διανύει η ελληνική και η διεθνής οικονομία.
Ισως όμως, το μεγαλύτερο πρόβλημα για την ΔΕΘ είναι η ίδια πόλη, που αισθάνεται ότι το μέχρι πρότινος καμάρι της εξελίχθηκε από ευλογία σε κατάρα.
Η πολεμική ατμόσφαιρα που συνήθως διαμορφώνεται τη νύχτα των εγκαινίων με συγκρούσεις μεταξύ των πάσης φύσεως διαδηλωτών, προερχόμενων από κάθε γωνιά της χώρας, και της αστυνομίας, μόνο άγχος προκαλεί στους ανθρώπους της και ζημιά στην τοπική οικονομία.
Στις παλιές καλές εποχές οι καταστηματάρχες περίμεναν τις μέρες της Εκθεσης να δουλέψουν με πελατεία τους χιλιάδες εκδρομείς που συνέρρεαν για τα εγκαίνια.
Τώρα όχι μόνο δεν τολμούν ν’ ανοίξουν τα μαγαζιά τους, αλλά ξοδεύουν και μεγάλα ποσά για να τα οχυρώσουν φοβούμενοι τις καταστροφές, ενώ πολλοί Θεσσαλονικείς επιλέγουν να εγκαταλείψουν την πόλη για τη Χαλκιδική ή άλλες γειτονικές περιοχές προτιμώντας τον καθαρό αέρα από τα δακρυγόνα…
Κακά τα ψέματα: με τα τηλεοπτικά κανάλια να μεταδίδουν -και καλά κάνουν- πολεμικές εικόνες από μια εκδήλωση στην οποία υποτίθεται ότι καλείται να παρελάσει η ελληνική και διεθνής επιχειρηματική αφρόκρεμα, η ΔΕΘ αυτοκτονεί και η πόλη δυσφημείται στο εξωτερικό, σε μια περίοδο που η ηγεσία της καταβάλλει προσπάθειες να διαμορφώσει ειδυλλιακό κλίμα για την προσέλευση τουριστών.
Τούτων δεδομένων επελέγη -εξαγγελίες πριν του Κώστα Καραμανλή και τώρα του Γιώργου Παπανδρέου- η «φυγή προς τα εμπρός» διά της μετεγκατάστασής της δυτικά, στην περιοχή της Σίνδου με προοπτική να αναβαθμιστεί σε επίπεδο εγκαταστάσεων αλλά και στόχων και να αξιοποιηθούν προς όφελος της πόλης οι σημερινοί χώροι στο κέντρο. Θα είναι όμως η μετακίνηση το κλειδί για την επόμενη μέρα του θεσμού;
