Τον Στέλιο Βαμβακάρη τον γνώριζα αρκετά και όσα άκουσα και κατάλαβα κοντά του τα κρατάω άσβεστα μέσα μου. Ηταν και ευλογημένος καλλιτέχνης και γλυκός, φιλοσοφημένος άνθρωπος.
Οπως ήταν φυσικό, μοιραία οι συζητήσεις κατέληγαν στον τρανό πατέρα του. Ο Στέλιος είχε βιώσει και τα ζόρικα χρόνια του Μάρκου, όταν έβγαινε μαζί του «σφουγγάρα», παίζοντας για πελάτες σε ταβέρνες και καφενεία, αλλά και τη μεγαλειώδη επιστροφή του στα «πράγματα», στις αρχές της δεκαετίας του ’60. Μην ξεχνάμε πως συνυπογράφει με τον «μέντορά» του αριστουργήματα όπως: Ατακτη, Τα όμορφα τα γαλανά σου μάτια, Χαϊδάρι, και όχι μόνο.
Μου έλεγε λοιπόν ο Στέλιος:
«Ο πατέρας μου είναι μνημείο λαϊκό, άνθρωπος χαρισματικός με μεγάλη γνώση που άφησε στον κόσμο κληρονομιά τα αθάνατα τραγούδια του. Αυτά κάποιοι προσπαθούν να τα κλονίσουν. Θέλουν να διαλύσουν τις πολιτισμικές μας ρίζες. Προσπαθούν να επιβάλουν μία τάξη μετρίων που θα αντικαθίσταται εύκολα. Σήμερα ο καλός τραγουδιστής πρέπει να είναι ωραίος, γυμνασμένος, να κουνιέται… Η τραγουδίστρια να είναι ημίγυμνη και τα κέντρα διασκέδασης χαβαλετζίδικα, μπανιστιρτζίδικα, τσουβαλάδικα. Κυριαρχεί μία κραυγαλέα προβολή από τηλεοράσεις και ράδια, μειώνουν τα αντισώματα της ψυχής και η κοινωνία των “μπαρακιών” επιβάλλεται ως τάξη. Λίγοι είναι οι “φευγάτοι” που δεν μπαίνουν στο παιχνίδι και διαλέγουν έναν δρόμο επιλεκτικό…».
Ο γεννημένος στις 2 Μαρτίου 1947 στην Παλιά Κοκκινιά Πειραιώς, Στέλιος Βαμβακάρης, απ’ τα τέλη της δεκαετία του ’60 συνεργάστηκε ως μπουζουξής και στην συνέχεια και ως δημιουργός με μεγάλους του λαϊκού: Περπινιάδη, Γκρέυ, Αγγελόπουλο, Λύδια, Μενιδιάτη, Ζαγοραίο κ.ά.
Στη δεκαετία του ’70 συμμετείχε με συνθέσεις του στους δίσκους, «50 χρόνια Ρεμπέτικο Τραγούδι» (1975) με τον Γιώργο Νταλάρα με το περίφημο Ανεμόσκαλα θα δέσω, «Ερωτικά» (1977) με τον Νίκο Ξυλούρη, «Οι Μάηδες οι ήλιοι μου» (1978) με τον Νταλάρα που οι πωλήσεις του ξεπέρασαν τις 100.000 αντίτυπα, καθώς και στον προσωπικό δίσκο της Βίκυς Μοσχολιού (1980). Στην επόμενη δεκαετία συνέπραξε πάλι με επιτυχία με τον Νταλάρα στον δίσκο «Απονα μάτια».
Επίσης, αίσθηση προκάλεσαν οι καταθέσεις του με παλιά και σύγχρονα λαϊκά τραγούδια («Στο Μάρκο» – 1981, «Πικρόλογα – Γλυκόλογα» – 1984, «Κατέβα Χριστέ να σε κεράσω» – 1990) και η συνεργασία του με τη Σωτηρία Μπέλλου στο άλμπουμ «Ανοιξα πόρτα στη ζωή» (1985), όπου υπογράφει ως συνθέτης όλα τα τραγούδια.
Αριστος γνώστης των μουσικών δρόμων και ανήσυχο πνεύμα, δεν δίστασε να συνεργαστεί με πρωταγωνιστές της ροκ μουσικής, όπως με τον Παύλο Σιδηρόπουλο («Η φαντασία στην εξουσία» που ξεχώρισε από τους «Ρομαντικούς παραβάτες» – 1994) και να συνδέσει το μπλουζ με το ρεμπέτικο («Το μπλουζ συναντά το ρεμπέτικο» μαζί με τον bluesman, Luisiana Red, «Ενας ναύτης απ’ την Σύρα σε ένα μπαρ του Μισσισίπι»).
Οπως χαρακτηριστικά μού τόνιζε:
«Οι μπαγλαμάδες να παίζουν Ντύλαν… με πολυφωνικό άκουσμα, βιολιά, λαούτα, τύμπανο. Καμαρώνω για τις συνεργασίες μου με τα ροκ και μπλουζ ακούσματα, γιατί είναι φώτα, γέννηση. Δεν είναι τυχαίο πως στη συνέχεια ακολούθησαν κι άλλοι. Το μπουζούκι, ο μπαγλαμάς, όλα τα λαϊκά όργανα έχουν απεριόριστες δυνατότητες και μπορούν να εκφράσουν διάφορες μορφές τέχνης και πολιτισμού. Είναι άδικο να παραμένουν εγκλωβισμένα στα στενά πλαίσια μιας συγκεκριμένης φόρμας και μελωδίας»
Ο Στέλιος Βαμβακάρης κατείχε όσο λίγοι τα καραντουζένια και τα μυστικά κουρδίσματα. Ηταν ρεμπέτης, βαθύς και ροκάς μεστός, όχι για το θεαθήναι.
Στον εξαιρετικό δίσκο του «Επισκέπτης» (2015), κι ενώ έχουν μεσολαβήσει κι άλλες μπροστάρικες εργασίες, την παραγωγή υπογράφει ο Σωκράτης Μάλαμας, ο οποίος συμμετέχει και ως ερμηνευτής.
Τον Στέλιο τον θαύμαζα και τον εκτιμώ. Απ’ τους πρώτους που γνώρισα πιτσιρίκος στο ταξίδι της έρευνας γύρω απ’ το ελληνικό τραγούδι. Από τότε κρατήσαμε ζεστές επαφές, συνεντεύξεις, εκπομπές και… μπέσα. Μάγκας, με την ωραία έννοια της λέξης, και ωραίος, με όλη την ουσία της. Αριστοκράτης, ευγενής, καίριος μάστορας.
Κλείνω με δικά του λόγια πάλι:
«Ο Μάρκος έριξε το ρύζι! Οι νότες του είναι πειρακτικές, μουρμούρικες, χτυπάνε την καρδιά, μένουν στο αυτί. Ο Μάρκος είναι η ζωή μου, η εφηβεία μου, η μαθητεία μου. Είναι ο δάσκαλος και ο πατέρας μου. Δεν μπορεί να φύγει από μέσα μου».
