Ο Οουιν και ο Ζεμπ, ένα γκέι παντρεμένο ζευγάρι, θεωρούν ότι έχουν ανάγκη να υιοθετήσουν παιδί. Δρομολογούν τη γραφειοκρατική διαδικασία και εντέλει βρίσκονται ενώπιον της Μπεθ, μιας συμπαθούς και φαινομενικά αντικειμενικής – αποστασιοποιημένης κοινωνικής λειτουργού, η οποία αναλαμβάνει την αξιολόγηση του ζευγαριού μέσα από σειρά συναντήσεων. Αυτή είναι η αρχή της «Αναπαραγωγής», του θεατρικού έργου του Ιρλανδού συγγραφέα και ηθοποιού Μπάρι Μακστέι, που παρουσιάζεται στο Studio Μαυρομιχάλη σε σκηνοθεσία Μενέλαου Καραντζά. Πρόκειται για ένα στιβαρό κείμενο, που υποστηρίχθηκε από τη σκηνοθεσία και τους ηθοποιούς με υποδόριο χιούμορ· ίσως το πιο αποτελεσματικό όπλο κατά των στερεοτύπων.
Με την πρόσφατη απόφασή του 392/2026, το Συμβούλιο της Επικρατείας έκρινε, κατά πλειοψηφία, ότι είναι συνταγματικό το δικαίωμα σύναψης πολιτικού γάμου μεταξύ ομόφυλων ζευγαριών και το συνακόλουθο δικαιώματος υιοθεσίας. Το ΣτΕ με τη θεσμική του σφραγίδα οριοθετεί μια πραγματικότητα εδραιωμένη στις σύγχρονες κοινωνίες. Ωστόσο, για την υιοθεσία από ομόφυλα ζευγάρια, η μειοψηφία των ανώτατων δικαστών επεσήμανε ότι δεν προκύπτει επαρκής τεκμηρίωση ως προς τις μακροπρόθεσμες συνέπειες για τα παιδιά που ανατρέφονται σε οικογένειες ομόφυλων ζευγαριών. Με ξένισαν αυτές οι δύο λέξεις: μακροπρόθεσμες συνέπειες.
Η «Αναπαραγωγή» παρακολουθεί τη διαδρομή του Οουιν και του Ζεμπ μέχρι να θεωρηθούν ότι είναι ικανοί να υιοθετήσουν παιδί. Η διαδικασία αξιολόγησης είναι εξαντλητική, γεμάτη ερωτήσεις, πολλές φορές ενοχλητικές, αδιάκριτες, ένας γραφειοκρατικός λαβύρινθος εγγράφων, ερωτήσεων και «αξιολογήσεων».
Η συνθήκη αυτή βάζει το ζευγάρι υπό συνεχή αμφισβήτηση, όχι μόνο από την κοινωνική λειτουργό αλλά και από τους ίδιους. Διότι οι ίδιοι πριν βρεθούν μπροστά στις ερωτήσεις της κοινωνικού λειτουργού έχουν μπει στη διαδικασία του αυτοελέγχου: «Μήπως δεν πληρώ τις προϋποθέσεις για να γίνω γονιός;». Ετσι ανασύρουν στην επιφάνεια και τα δικά τους εσωτερικά μυστικά, φόβους και ανασφάλειες. Η διαδικασία της αξιολόγησης του Οουιν και του Ζεμπ είναι πολύ αυστηρή. Και ορθώς.
Οι περιπέτειες του ζευγαριού αφορούν όλους όσοι επιθυμούν να αποκτήσουν ένα παιδί (βιολογικό ή υιοθετημένο). Η Μπεθ είναι αμείλικτη, όπως αυστηρά θα πρέπει να αυτοαξιολογούνται όλα τα ζευγάρια που θέλουν να μεγαλώσουν ένα παιδί.
Είναι μισαλλόδοξο να ενδιαφερόμαστε –κάποιοι πολύ– μόνο για τις μακροπρόθεσμες συνέπειες που μπορεί να έχει σε ένα παιδί η διαβίωση σε οικογένεια της διπλανής πόρτας, χωρίς να έχουμε ξύσει βαθιά μέσα μας για να δούμε πόσο είμαστε εμείς ικανοί να μεγαλώσουμε ένα παιδί.
