Η σκιά του «Μαγγιώρου» στην οδό Ερμού

Ενα παλιό απόκομμα κολλημένο σε σπιράλ τετράδιο μεγάλων διαστάσεων από τον «Πάλλη» με οδήγησε πίσω στις τελευταίες ημέρες του «Μαγγιώρου», του ονομαστού καταστήματος παιχνιδιών, που για πολλές δεκαετίες (από τα τέλη του 19ου αιώνα) βρισκόταν στην οδό Ερμού

η-σκιά-του-μαγγιώρου-στην-οδό-ερμού-564025480 Το νεοκλασικό στην οδό Ερμού 17 που κατεδαφίστηκε το 1977. (Φωτογραφία: ΑΡΧΕΙΟ ΝΙΚΟΥ ΒΑΤΟΠΟΥΛΟΥ)
Το νεοκλασικό στην οδό Ερμού 17 που κατεδαφίστηκε το 1977. (Φωτογραφία: ΑΡΧΕΙΟ ΝΙΚΟΥ ΒΑΤΟΠΟΥΛΟΥ)
Φόρτωση Text-to-Speech...

Ενα παλιό απόκομμα κολλημένο σε σπιράλ τετράδιο μεγάλων διαστάσεων από τον «Πάλλη» με οδήγησε πίσω στις τελευταίες ημέρες του «Μαγγιώρου», του ονομαστού καταστήματος παιχνιδιών, που για πολλές δεκαετίες (από τα τέλη του 19ου αιώνα) βρισκόταν στην οδό Ερμού. Το απόκομμα έφερε αυτούσιο το θαυμάσιο άρθρο της Κατερίνας Πατέλη δημοσιευμένο στο περιοδικό «Γυναίκα» το 1977, όταν το νεοκλασικό κτίριο στο οποίο στεγαζόταν ο «Μαγγιώρος» είχε καταδικαστεί σε κατεδάφιση (ο «Μαγγιώρος» μεταφέρθηκε τότε για λίγο στη νεότευκτη Στοά Δαβάκη που ένωνε την Κριεζώτου και την Ακαδημίας).

Το κτίριο που με την κατεδάφισή του θα ξερίζωνε τον «Μαγγιώρο» ήταν ένα θαυμάσιο τριώροφο με τις αδρές και αρχοντικές γραμμές μιας νεοκλασικής αρμονίας. Εκεί στεγαζόταν το ιστορικό μαγαζί από το 1891, ένα από τα τρία μεγάλα παιχνιδάδικα της παλιάς Αθήνας που σάρωσε ο χρόνος. Μαζί με την «Πανελλήνιο Αγορά» (Σταδίου 9) και τον «Τσοκά» (Αιόλου 52 και Πατησίων 133) σχημάτιζε μια χαμένη τριλογία, έναν κόσμο ονείρου και φαντασίας για όλα τα παιδιά.

Στον παλιό «Μαγγιώρο», λίγο πριν από τα Χριστούγεννα έβγαζαν στη βιτρίνα τα πιο ωραία παιχνίδια. «Τότε μαζευόμασταν όλα τα παιδιά σαν τις μέλισσες», έγραφε ο παλιός Αθηναίος Δημήτριος Σκουζές, «και κάναμε εκ των προτέρων την εκλογή μας. Πολλές φορές άκουγε κανείς έναν πιτσιρίκο να λέει στον γνωστό καταστηματάρχη: “Κύριε Μαγγιώρε, όταν θάρθει ο μπαμπάς μου, να του δείξετε παρακαλώ αυτό το τρένο!”. Ενώ συγχρόνως η μικρότερη του πιτσιρίκου αδελφούλα έλεγε παρακλητικά στον καλό συνεταίρο του: “Κύριε Ρουσσόπουλε, αν περάσει η θεία Αιμιλία, να της δείξετε αυτήν την κουκλίτσα που ανοιγοκλείνει τα μάτια!”». 

Μυθικές φιγούρες τής τότε Ερμού ο κύριος Μαγγιώρος («με τη λεπτή ευγενική σιλουέτα του») και ο συνεταίρος του, κύριος Ρουσσόπουλος, γίνονταν μέρος μιας ρεαλιστικής ονειροφαντασίας για μικρούς και μεγάλους. Ολα τα γύρω καταστήματα έβαζαν το λιθαράκι τους. Στις Απόκριες, ο «Πάλλης» έφερνε μεγάλα κομφετί από τη Νίκαια της Γαλλίας, που γινόταν καύσιμο για ξεκαρδιστικούς χαρτοπόλεμους στην οδό Ερμού.

Στο νούμερο 17 έστεκε λοιπόν, ώς το 1977, ένα από τα τελευταία προπύργια του παλιού αστικού κόσμου. Το κτίριο γκρεμίστηκε με άδεια του υπουργείου Πολιτισμού «λόγω παντελούς ελλείψεως κρατικών επιχορηγήσεων δι’ απαλλοτρίωσιν των ιστορικών μνημείων, όπως το εν Αθήναις και επί της οδού Ερμού 17, 17Α ακίνητον».

Στο προ 49 ετών άρθρο της, η Κατερίνα Πατέλη αντικρίζει με θλίψη τις γυμνές πια βιτρίνες του «Μαγγιώρου», «με τις γλυπτές διακοσμήσεις αδειανές, χωρίς παιχνίδια πια, και το πατάρι με τα ξύλινα καγκελάκια γύρω – γύρω στο μαγαζί, άδειο και σκοτεινό, και τις κούτες και τα κιβώτια με τα παιχνίδια, αραδιασμένα στο πάτωμα σαν προσφυγόπουλα…». Οταν έγινε γνωστή η είδηση της κατεδάφισης, η Ιωάννα Τσάτσου είχε τηλεφωνήσει στον κ. Μαγγιώρο: «Μα αλήθεια, φεύγετε απ’ αυτό το μαγαζί; Δεν μπορώ να το πιστέψω…». Και ο Δημήτρης Μυράτ έλεγε: «Θυμάμαι μικρός, όταν ήμουν πολύ άτακτος, η μητέρα μου μού έλεγε: Αν καθίσεις φρόνιμος, θα σε πάω το απόγευμα στου Μαγγιώρου».

Ετσι, λίγο λίγο, ξηλώθηκε ο αστικός κόσμος από την οδό Ερμού. Ενα προς ένα τα παλιά μαγαζιά έκλεισαν, πολλά από τα αρχοντικά του δρόμου έγιναν μεγαθήρια. Το νεοκλασικό κτίριο στον αριθμό 17 έπεσε κι αυτό σηκώνοντας σκόνη και συντρίμμια. Κάπου εκεί θα έβρισκε κανείς τα θρύμματα από την ανάγλυφη χρυσαφένια διακόσμηση στο ταβάνι, τις ζωγραφισμένες παραστάσεις, τα μαρμάρινα τζάκια… Πόσο λίγοι θυμούνται την ιστορία των ελληνικών επιχειρήσεων που έφτιαξαν τις αναμνήσεις των Αθηναίων.

comment-below Λάβετε μέρος στη συζήτηση 0 Εγγραφείτε για να διαβάσετε τα σχόλια ή
βρείτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει για να σχολιάσετε.
Για να σχολιάσετε, επιλέξτε τη συνδρομή που σας ταιριάζει. Παρακαλούμε σχολιάστε με σεβασμό προς την δημοσιογραφική ομάδα και την κοινότητα της «Κ».
Σχολιάζοντας συμφωνείτε με τους όρους χρήσης.
Εγγραφή Συνδρομή

Editor’s Pick

ΤΙ ΔΙΑΒΑΖΟΥΝ ΟΙ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΕΣ

MHT