Η μιντιακή θανατολογία δεν είναι απότοκο του υπερβάλλοντος ζήλου για την απόδοση τιμών στους νεκρούς. Οι επαναλαμβανόμενες προβολές ανάρμοστων σκηνών και η εμβάθυνση σε ασήμαντες λεπτομέρειες μιας τραγωδίας δεν αποβλέπουν στη διαλεύκανσή της, αλλά στην ικανοποίηση της λαϊκής ανάγκης για αιματοβαμμένο δράμα. Πρόκειται για ανάγκη μικροαστικού και καταναλωτικού τύπου: τα Μέσα δίνουν στο κοινό αυτό που θέλει, όχι αυτό που πρέπει. Αν ήταν έτσι, το τροχαίο δυστύχημα των φιλάθλων του ΠΑΟΚ θα αναλυόταν ως προς τα σημεία που έχουν αξία: πώς συνέβη, σε ποια πνευματική κατάσταση βρισκόταν αυτός που το προκάλεσε, τι ουσίες βρέθηκαν στο αίμα του. Θα αναλυόταν με τέτοιο τρόπο, ώστε να γίνει σαφές πώς μπορεί να αποφευχθεί η επανάληψή του. Ελάχιστοι όμως ενδιαφέρονται για την αλήθεια· η αλήθεια συνεπάγεται ευθύνη και ενδοσκόπηση – είναι για πολλούς άβολη. Τα ηρωικά αφηγήματα είναι πάντα προτιμότερα.
Ανομολόγητη αντιπαλότητα
Ρωτούν και ξαναρωτούν τη Ζωή Κωνσταντοπούλου πώς βλέπει τη Μαρία Καρυστιανού, πώς την αποτιμά ως πολιτικό πρόσωπο, αν τη θεωρεί αντίπαλό της. Η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας ξέρει φυσικά την αλήθεια: ότι, είτε της αρέσει είτε όχι, μεταξύ τους υπάρχει ανταγωνισμός· οι δυο τους πολιτεύονται με τα ίδια συνθήματα και το ίδιο «καθαρτικό φρόνημα», απευθύνονται στο ίδιο αγανακτισμένο κοινό με την ίδια τακτική λαϊκιστικής κολακείας. Την ίδια ψήφο θα διεκδικήσουν στο τέλος. Δεν μπορεί να το παραδεχτεί, όμως. Αν επιχειρήσει να κρίνει την Καρυστιανού, δεν κινδυνεύει απλώς να αποβληθεί από το κλαμπ των Τεμπο-εμπόρων, αλλά και να δώσει στην αντίπαλο την εξουσία που κάποιος αποκτά μόνο όταν του γνωστοποιήσεις ότι παίζετε στην ίδια πίστα.
Δημοσκοπικά μαντάτα
Ποιος ξέρει τι περίμενε ο Αλέξης Τσίπρας όταν τεχνηέντως φύτευε στην πολιτική αγορά τους σπόρους της επιστροφής του, πότε υπό μορφή φημολογίας, πότε υπό μορφή ομιλιών και απομνημονευμάτων. Ποιος ξέρει σε ποια κορυφαία πίστα νόμιζε ότι θα τον τοποθετούσαν αυτομάτως το rebranding και η προεργασία της επανόδου του, χωρίς να χρειαστεί να λογαριαστεί με την πραγματικότητα που διαμορφώθηκε όσο αυτός ασχολείτο με το Ινστιτούτο του. Θα συνειδητοποιεί τώρα, βλέποντας τις δημοσκοπήσεις, ότι στην πολιτική ισχύει ό,τι και στο Χόλιγουντ: η αξία σου είναι τόση όση και η αξία της τελευταίας σου δουλειάς.
Φταίει το όλον
Η κυβέρνηση αδυνατεί να βγει από το πηγάδι στο οποίο την έχουν ρίξει τα σκάνδαλα και η αναποτελεσματικότητά της· βλέπει άνοδο μισής μονάδας στις δημοσκοπήσεις και τη θεωρεί πρόοδο. Η «αντισυστημική» αντιπολίτευση, από την άλλη, δράττεται από την παραμικρή συμφορά, ελπίζοντας οι πολίτες να πέσουν σε απελπισία κι από εκεί στην αγκαλιά της. Η μόνη δύναμη που υπό τις παρούσες συνθήκες θα έπρεπε να εισπράττει οφέλη, το ΠΑΣΟΚ, τα πάει χειρότερα απ’ όλους. Οι επιδόσεις του δεν μετριούνται τόσο σε ποσοστά, όσο σε ανεκμετάλλευτες ευκαιρίες. Κάποιοι επιμένουν να ψέγουν τον Ανδρουλάκη, λες και δίπλα του στέκεται καρτερικά ο τέλειος διάδοχος με το τέλειο σχέδιο. Λες και το πρόβλημα του κόμματος δεν είναι συνολικό και συστημικό.
Το δίδαγμα των Ιμίων
Την καλύτερη αφορμή για προβληματισμό πάνω στην έννοια του συστημικού προβλήματος τη δίνει αυτές τις ημέρες η επέτειος των τριάντα ετών από την κρίση των Ιμίων. Το ντοκιμαντέρ Ιμια: 30 Χρόνια Μετά είναι ένας χρήσιμος αν και ανησυχαστικός οδηγός για τα γνήσια ελληνικά δομικά προβλήματα της ασυνεννοησίας, της ανοργανωσιάς και της έλλειψης συνεκτικού οράματος. Τι μαθαίνει κανείς βουτώντας στα τεκμήρια του παρελθόντος; Οτι, πολλές φορές, ο κραυγαλέος εχθρός, ο θεσμικά αναγνωρισμένος ως επίσημος (εν προκειμένω η Τουρκία) δεν είναι κατ’ ανάγκην και ο πιο επικίνδυνος. Η πιο ατιμωτική ήττα είναι αυτή που σιγοβράζει εντός των τειχών.
