Μαρία Τοπαλη

Τα παιδικά βιβλία προσεγγίζουν με άπειρους –συνήθως μαγικούς– τρόπους τις γιορτές των Χριστουγέννων.

Η «Κ» προδημοσιεύει ένα απόσπασμα από το –272 στίχων– ποίημα-συνομιλία του ποιητή με το έργο του Θεόφιλου.

Μαθαίνουμε τη γλώσσα από την πρώτη μέρα της ζωής μας· ίσως μάλιστα οι απαρχές της εκμάθησης να βρίσκονται στη μητρική κοιλιά, αφού το αυτί τελειοποιείται μήνες πριν γεννηθούμε. Κολυμπάμε από νωρίς στον γλωσσικό πλακούντα, βαφτιζόμενες/οι διαρκώς σε ένα «λουτρό γλώσσας».

Ηταν μεσημέρι της 25ης Απριλίου του 2015 και κάμποσος κόσμος είχε συρρεύσει στο Μουσείο Αλεξ Μυλωνά για να παρακολουθήσει την περφόρμανς του ποιητή Βασίλη Αμανατίδη, που θα πραγματοποιόταν μέσα στην εν εξελίξει έκθεση του Χρήστου Χρυσόπουλου.

Μάχες και σινεμά, ολοκαύτωμα και κατανάλωση. Ο Δεύτερος Παγκόσμιος Πόλεμος σε μια πλούσια εικονογραφημένη αφήγηση.

Αν φανταστούμε την ανάγνωση του ποιήματος σαν πόση κρασιού ή τσαγιού, εύκολα θα φανεί ότι αν λείψει το άρωμα που αναδίδεται μέσα από το φλιτζάνι ή το ποτήρι, θα αφανιστεί μεγάλο μέρος της απόλαυσης. Η ερμηνευτική-κριτική προσέγγιση, που κάθε αναγνώστρια/ης καλλιεργεί αυτοτελώς, συμβάλλει στο άρωμα.

Στους αντίποδες ποιητών με δυναμικές πρώτες εμφανίσεις σε ιδιαίτερα νεαρή ηλικία βρίσκονται οι ποιητές που κάνουν όψιμα την πρώτη τους εμφάνιση. Υπάρχει ωστόσο ένα χαρακτηριστικό που συχνά ενώνει πρώιμους και όψιμους: μια ορμή καταρρακτώδης, μια πίεση που επιβάλλει όλα να ειπωθούν μέσα σε ένα βιβλίο, σαν να μην υπάρχει αύριο.

Καλοκαιρινά ταξίδια στον ουρανό και στο φως μέσα από τις δημιουργίες των Ελέν Ντρουβέρ και Τζένιφερ Σμιθ.

Είναι της μόδας η αυτοβιογραφία ως λογοτεχνικό είδος. Παλιότερα είχαμε και την ποίηση-εξομολόγηση (μεγάλο μέρος ποιητ(ρι)ών στην Ελλάδα τη συνεχίζουν μέχρι σήμερα). Ενώ όμως η εξομολογητική ακράτεια θέτει τις αναγνωστικές αντοχές μας σε δοκιμασία, η αυτοσκηνοθεσία που καθιστά την ποιήτρια/τή μάρτυρα, μας κάνει ηδονοβλεψίες.

Το ποιητικό εγώ μοιάζει να στέκει έκθαμβο μπροστά στη Μαινάδα που πρωταγωνιστεί, όπως ξέρουμε, καταστροφικά, στον γενεσιουργό της ποίησης ορφικό μύθο.

Οι φόβοι και οι οδύνες συνυφαίνονται με τις χαρούμενες πλευρές της παιδικής ζωής καθώς μεγαλώνουμε.

«Χάρισμά σου οι νικημένοι χτύποι της καρδιάς μου, η μπλε οργή της φλέβας μου κι οι κάμποι της κοιλιάς μου, τα κύματα στο στόμα μας, τα φιλημένα γόνατα» – ποια αναγνώστρια/ης δεν θα παρασυρθεί από την ανεπιτήδευτη μουσικότητα αυτών των στίχων;