Tο… «τσιφτετέλι» εκατομμυρίων δολαρίων που έχει αρχίσει στο τουρκικό μπάσκετ την τελευταία πενταετία, ελκύοντας νέες εταιρείες που γίνονται οικονομικοί χορηγοί των μεγαλύτερων ομάδων σε προϊστορία και μαζικότητα φιλάθλων, αποτελεί την αθλητική προέκταση της ανάπτυξης που έχει παρουσιάσει η οικονομία της γείτονος χώρας. Μπορεί στο τουρκικό ποδόσφαιρο σε συλλογικό επίπεδο να έχουν προηγηθεί παρόμοιες και μεγαλύτερες επενδύσεις, αλλά το τουρκικό μπάσκετ έχει εξελιχθεί σε «μόδα» επένδυσης και εντείνει κάθε χρόνο τη δυναμική του στην Ευρωλίγκα, ακόμα και αν ο στόχος συμμετοχής σε φάιναλ φορ επιτεύχθηκε μόλις από μία ομάδα τη Φενέρμπαχτσε τα δύο τελευταία χρόνια. Το δολάριο και το ευρώ είναι η κινητήριος δύναμη του τουρκικού μπάσκετ, αλλά μέχρι τώρα η αποτελεσματικότητα δεν είναι ικανοποιητική. Η εκπροσώπηση του τουρκικού μπάσκετ στην Ευρωλίγκα θα κορυφωθεί την επόμενη περίοδο και θα ισοδυναμεί με αυτή του ισπανικού μπάσκετ. Στη δεκαετία του ’90 και του 2000, μόνο η Εφές Πίλσεν αποτελούσε το μοναδικό εξαγώγιμο προϊόν του τουρκικού μπάσκετ.
Ο εσωτερικός ανταγωνισμός προκάλεσε το «ντόμινο» επενδύσεων στη Φενέρμπαχτσε, την Γκαλατάσαραϊ (κάτοχος του Eurocup) και από πέρυσι στην Νταρουσάφακα που θα συμπληρώνουν το καρέ των τουρκικών συμμετοχών και μόνο από την Κωνσταντινούπολη, στην επόμενη Ευρωλίγκα.
Το ισχυρότερο κίνητρο επένδυσης των συγκεκριμένων ομάδων πηγάζει από τη μεγάλη κίνηση χορηγίας και ονοματοδοσίας που έχει κάνει τα τρία τελευταία χρόνια η εθνική εταιρεία τουρκικών αερογραμμών στην ίδια διοργάνωση.
Οι Τούρκοι δεν πιστεύουν ότι η Ευρωλίγκα τους… ανήκει, επειδή ο μέγας χορηγός είναι, ίσως, η κορυφαία εταιρεία αερομεταφορών παγκοσμίως (είναι ο μεγαλύτερος σπόνσορας του ποδοσφαιρικού Euro που εξελίσσεται στη Γαλλία), αλλά παραδέχονται ότι με τα ποσά που επενδύονται, εκτός από τα δύο εγγυημένα συμβόλαια της Εφές και της Φενέρ, θα εξασφαλίζουν συμμετοχή και τρίτης ομάδας.
Αυτό ήταν και το κριτήριο της πρόσκλησης συμμετοχής που έλαβε η Νταρουσάφακα από την Ευρωλίγκα, καθώς η ομάδα που είχε μέχρι πρότινος βασικό έσοδο το ορφανοτροφείο της συγκεκριμένης περιοχής, απέκτησε χορηγό τον όμιλο Dogus (τράπεζες, βιομηχανίες αυτοκινήτων, οικοδομικές επιχειρήσεις, ξενοδοχειακές εγκαταστάσεις), η οποία χρηματοδοτεί, μέσω διαφήμισης και την ευρωπαϊκή διοργάνωση.
Ο πρόεδρος Τζεμάλ Σαχένκ έχει οριοθετήσει τον προϋπολογισμό της Νταρουσάφακα στα 30 εκατ. δολάρια (27 εκατ. ευρώ) και πιθανότατα θα είναι η δεύτερη ακριβότερη ομάδα της Ευρωλίγκας, μετά την πρωταθλήτρια Ευρώπης, ΤΣΣΚΑ. Η ομάδα του ορφανοτροφείου θα έχει προπονητή τον γνώριμο στο ευρωπαϊκό μπάσκετ Αμερικανό Ντέιβιντ Μπλατ, ακολουθώντας την κατεύθυνση που χάραξε η Φενέρ με την προσέλκυση του Ζέλικο Ομπράντοβιτς. Οπως έχει αποδειχθεί πολλάκις στο παρελθόν, το μπάτζετ όσο υψηλό κι αν είναι, δεν εγγυάται την επιτυχία και δεν «αγοράζει» τίτλους. Τα δύο κυριότερα προβλήματα στη διάρκεια της οικονομικής «επανάστασης», είναι η έλλειψη υψηλής τεχνογνωσίας στις θέσεις των πρώτων προπονητών και η λειψανδρία Τούρκων παικτών που θα ηγηθούν στην επιχείρηση εγχώριου και ευρωπαϊκού πρωταθλητισμού.
Η Φενέρ θα επενδύσει το ποσό των 23 εκατ. ευρώ, διατηρώντας τον κορμό παικτών που την έφτασαν στη δεύτερη θέση της Ευρωλίγκας στο φάιναλ φορ του Βερολίνου. Ο πρόεδρος της Φενέρ Αζίζ Γιλντιρίμ που είχε προφυλακιστεί για εμπλοκή σε στημένα παιχνίδια ποδοσφαίρου, πριν από 4 χρόνια, συνεχίζει να είναι ο μεγαλύτερος συνεργάτης του ΝΑΤΟ στην Ανατολική Ευρώπη.
Η Εφές θα έχει προϋπολογισμό ύψους 20 εκατ. ευρώ και ο πρόεδρός της Ντουτζάι Οζαλχάν, που απέλυσε τον Ντούσαν Ιβκοβιτς μετά τον αποκλεισμό από το φάιναλ φορ, εξακολουθεί να είναι ο κύριος χρηματοδότης της, με κινητήριους μοχλούς τις ξενοδοχειακές και τουριστικές επιχειρήσεις. Η Γκαλατάσαραϊ είναι η «φτωχότερη» από τις τρεις άλλες ομάδες και ο νέος πρόεδρος Τουρσούντ Οσμπέκ ανακοίνωσε ότι το επόμενο μπάτζετ δεν θα ξεπεράσει τα 8 εκατ. ευρώ και ήδη, ο τεχνικός Αταμάν δέχθηκε μείωση 50% (1 εκ. δολ.). Τα έσοδα και των τεσσάρων τουρκικών εκπροσώπων στην Ευρωλίγκα από τηλεοπτικά δικαιώματα και εισιτήρια δεν ξεπερνούν το 15-20 % στη συνολική επένδυση που κάνουν μέχρι το 2020, όμως οι επιχειρηματικοί όμιλοι –αναλόγως και με την πορεία της οικονομίας– θα είναι οι βασικοί πυλώνες του τουρκικού μπάσκετ.
