Το να αραδιάσει κανείς τις επιτυχίες και τους τίτλους του Πεπ Γκουαρδιόλα, δεν έχει σημασία: ο άνθρωπος έχει κατακτήσει τα πάντα. Με την Μπαρτσελόνα, με την Μπάγερν, με τη Σίτι. Με τρεις σπουδαίες και πολύ πλούσιες ομάδες, με τη διάθεση να ανοίξουν το πορτοφόλι τους και να του ικανοποιήσουν κάθε επιθυμία – το κέρδισε αυτό το προνόμιο με τα όσα παρουσίασε στη Βαρκελώνη, το εξαργύρωσε σε Μόναχο και Μάντσεστερ. Πολλές κούπες, αλλά με τι αντίτιμο; Με πόσα ξοδεμένα δισεκατομμύρια;
Αντιθέσεις
Ο Πεπ είναι ένας άνθρωπος που φαίνεται έντιμος, πολιτικοποιημένος, με ευαισθησίες για όσα συμβαίνουν στον κόσμο. Ενας άνθρωπος που έγινε πλούσιος και διάσημος, αλλά δεν έχασε την ψυχή του. Που αντιλαμβάνεται ότι η θέση του του δίνει τη δυνατότητα να έχει βήμα και να μιλάει για πράγματα που άλλοι αθλητές ή προπονητές δεν τολμάνε να αγγίξουν. Είναι όμως παράλληλα όλα αυτά τα χρόνια στην υπηρεσία του «κεφαλαίου», σε μια ομάδα ζάπλουτη που βλέπει το ποδόσφαιρο αποκλειστικά ως μπίζνα, που δεν νοιάζεται να κάνει τον κόσμο καλύτερο, παρά μόνο να γεμίσει την τροπαιοθήκη της με κούπες. Θεμιτό από τη μια, ελαφρώς υποκριτικό από την άλλη να πληρώνεσαι από ανθρώπους που εκπροσωπούν αυτό ακριβώς που εσύ «πολεμάς» ή στηλιτεύεις στις δηλώσεις σου.
Ανασφάλεια
Ο Πεπ τα προηγούμενα χρόνια έβγαλε σιγουριά, αυτοπεποίθηση, υπεροχή. Εσχάτως, έβγαλε ανασφάλεια, είχε αντιδράσεις που δεν είχαμε συνηθίσει, σημάδια στο πρόσωπο και το κεφάλι του, όπου οι Αγγλοι απέδωσαν σε αυτο-τραυματισμούς από τα ίδια του τα νύχια. Ο Πεπ ξόδεψε –σε συνεργασία με τη διοίκηση της Σίτι– ένα καράβι λεφτά για να βάλει την ομάδα ψηλά στον ποδοσφαιρικό χάρτη. Πήρε όμως «μόνο ένα» Τσάμπιονς Λιγκ – και λέω «μόνο», διότι το υλικό της ομάδας και το δικό του στάτους θα έπρεπε να έχουν φέρει περισσότερες κούπες. Παγιδευμένος όμως συχνά στον ποδοσφαιρική του ευφυΐα, στο μεγαλείο του μυαλού του, με μια μόνιμη διάθεση να επανεφευρίσκει τον εαυτό του και να επαναπροσδιορίζει το ίδιο το άθλημα, έχασε τελικό Τσάμπιονς Λιγκ διότι καινοτόμησε παίζοντας χωρίς φορ και χωρίς «εξάρι». Γιατί; Γιατί μπορούσε. Και γιατί δεν του είπε κανείς τίποτα που έχασε την κούπα, διότι είναι ο Πεπ.
Στον «σταθμό» του Μονάχου
Ο Πεπ πήγε στην Μπάγερν, αμέσως μετά την Μπαρτσελόνα, μετά βαΐων και κλάδων και έφυγε χωρίς να κάνει το όνειρο των Βαυαρών για Τσάμπιονς Λιγκ πραγματικότητα – τη «σαλατιέρα» στη Γερμανία, την παίρνουν και χωρίς προπονητή που λέει ο λόγος. Είχε την «ατυχία» να πάει αμέσως μετά το «τρεμπλ» του Χάινκες, οπότε ο πήχυς ήταν πολύ ψηλά: ακόμα και δύο από τους τρεις διαθέσιμους τίτλους να κατακτούσε, θα ήταν «αποτυχημένος» σε σχέση με τον προκάτοχό του. Στην Μπάγερν πήγε για να τα αλλάξει όλα και δεν «σεβάστηκε» το DNA της ομάδας. Δεν πήγε να βάλει «πινελιές», αλλά να την γκρεμίσει και να χτίσει κάτι δικό του. Οι γκρίνιες από τη διοίκηση άρχισαν λίγους μήνες μετά την ανάληψη των καθηκόντων του. «Τι είναι αυτό το τίκι τάκα; Εμείς δεν είμαστε Μπαρτσελόνα και ούτε θέλουμε να γίνουμε». «Και τότε γιατί τον πήρατε;», θα ήταν η προφανής ερώτηση, αλλά με το «Ανώτατο Σοβιέτ» της Μπάγερν δεν βγάζεις άκρη.
Οι φθηνές απομιμήσεις
Στη Σίτι, βρήκε όσα ζητούσε: ατέλειωτο χρήμα, μεταγραφές από το πάνω ράφι, «ασυλία» στις στραβές, αποθέωση στις επιτυχίες. Το ποδόσφαιρό του έγινε σημείο αναφοράς σε όλη την Ευρώπη. Με έναν αστερίσκο: το να προσπαθείς να κάνεις κάπου αλλού αυτό που κάνει ο Πεπ στη Σίτι, με μια ομάδα που κοστίζει 1 δισ. και δουλεύεται από έναν μεγάλο τακτικιστή, δεν σημαίνει ότι θα το πετύχεις κιόλας. Διότι δεν ήταν μόνο οι πρώην συνεργάτες και μαθητές του που προσπάθησαν να εφαρμόσουν το build up και το άμεσο παιχνίδι, τις συνεχείς εναλλαγές θέσης, τα χαφ που πατάνε περιοχή και ό,τι άλλο έφερε ο Πεπ στο ποδόσφαιρο. Δεν ήταν δηλαδή μόνο ο Αρτέτα και ο Μαρέσκα – και η «κουτσή Μαρία» προσπάθησε να παίξει κάτι, που εμφανώς δεν μπορούσε να υπηρετήσει. Πήξαμε από κακέκτυπα του παιχνιδιού του Γκουαρδιόλα, από ομάδες που επέμεναν στο build up και έχαναν την μπάλα έξω από την περιοχή τους, διότι δεν είχαν τους παίκτες που μπορούσαν να το υπηρετήσουν. Από ομάδες που έβγαιναν αφελώς μπροστά με πολλούς παίκτες και έτρωγαν αντεπιθέσεις και γκολ διότι δεν ήξεραν πώς να αμυνθούν. Από προπονητές που «αγιοποίησαν» τον Πεπ και ήταν πρόθυμοι να μπουν στην ποδοσφαιρική του «σέχτα», χωρίς όμως να έχουν τα εφόδια, το μπάτζετ και τους παίκτες για να φτιάξουν κάτι που θα θύμιζε έστω μια μικρογραφία της Σίτι.
Πρωταθλητές εντός και εκτός γηπέδων
Τελευταίο αλλά όχι λιγότερο σημαντικό, το θέμα με τις 115 περιπτώσεις που ελέγχεται πειθαρχικά και νομικά η Σίτι – ή τέλος πάντων περιμένουμε κάποια στιγμή η βρετανική Δικαιοσύνη να δεήσει να δώσει απαντήσεις. Αλλες ομάδες, τιμωρήθηκαν σε χρόνο–ρεκόρ και τους αφαιρέθηκαν βαθμοί, χωρίς πολλά πολλά (Εβερτον και Φόρεστ είναι μερικά από τα πιο πρόσφατα παραδείγματα). Η ζάπλουτη Σίτι όμως, με μια στρατιά που αποτελείται από τους κορυφαίους δικηγόρους του πλανήτη, συνεχίζει να παίζει σαν να μην τρέχει τίποτα εδώ και τόσο καιρό, να κάνει μεταγραφές, να κερδίζει τρόπαια, να κάνει επίδειξη δύναμης και ανωτερότητας (και όχι μόνο ποδοσφαιρικής), χωρίς να υπάρχει καμία εξέλιξη. Σε τελική ανάλυση, αν είναι αθώα, ας καθαρίσει το όνομά της. Αν όμως είναι ένοχη, ας τιμωρηθεί με ό,τι προβλέπει ο νόμος. Αφαίρεση βαθμών; Απαγόρευση μεταγραφών; Υποβιβασμός; Αφαίρεση τίτλων; Ο,τι ορίζει ο νόμος.
Ας σηκώσει το «γάντι»
Δεν ξέρω αν ο Πεπ Γκουρδιόλα θα προπονήσει ομάδα του χρόνου ή δεν θα ξαναπροπονήσει ποτέ. Αν το κάνει όμως, θα ήθελα να τον δω σε μια ομάδα που το πορτοφόλι της να έχει έναν «κόφτη», ένα όριο εξόδων. Να τον δω να πετυχαίνει χωρίς απεριόριστο μπάτζετ και χωρίς ρόστερ δισεκατομμυρίου. Μέχρι τότε, σε ποιους θα λείψει πραγματικά ο Πεπ, εκτός από τους φίλους της Σίτι;
