Η Ουκρανία διανύει μια βίαιη πολιτική κρίση. Δεκάδες άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους και εκατοντάδες τραυματίστηκαν αυτή τη βδομάδα σε συγκρούσεις μεταξύ αστυνομίας και διαδηλωτών, στο Κίεβο. Η φονική βία εξαπλώνεται και σε άλλες περιοχές της χώρας. Αυτό που ξεκίνησε σαν ειρηνική διαμαρτυρία υπέρ των στενότερων δεσμών με την Ευρωπαϊκή Eνωση και της ανεξαρτησίας από τη Ρωσία, εξελίχθηκε σε ανεξέλεγκτη πυρκαγιά.
Για να σωθεί η Ουκρανία, κυβέρνηση και αντιπολίτευση οφείλουν να επιλέξουν τον δύσκολο, αλλά αναγκαίο δρόμο του συμβιβασμού και της συμφιλίωσης. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες πρέπει να αποκαταστήσουν απευθείας συνομιλίες με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντιμίρ Πούτιν για μια προσωρινή λύση που θα τερματίσει την αιματοχυσία και ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο που θα επιτρέψει στους Ουκρανούς να καθορίσουν τη μοίρα τους ειρηνικά και δημοκρατικά. Αλλά η ρωσική ανάμειξη στα εσωτερικά της Ουκρανίας δεν πρέπει να γίνει ανεκτή.
Η Δύση οφείλει να καταστήσει σαφές στη Ρωσία ότι η Ουκρανία –μια γέφυρα ανάμεσα στην Ανατολή και τη Δύση– δεν θα έπρεπε να αποτελεί πεδίο για γεωπολιτικά παιχνίδια. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες οφείλουν επίσης να αποκλιμακώσουν τις απειλές για κυρώσεις εις βάρος της Ουκρανίας και του Γιανουκόβιτς – κυρώσεις που θα παρατείνουν τα δεινά του ουκρανικού λαού.
Οι διαδηλώσεις πήραν μια νέα, επικίνδυνη τροπή. Ακυρώνοντας την πρόοδο που είχε προηγηθεί στην κατεύθυνση της αποκλιμάκωσης, ριζοσπαστικά στοιχεία άρχισαν να επιτίθενται στην αστυνομία, να βάζουν φωτιές, να καταλαμβάνουν δημόσια κτίρια, δημιουργώντας ατμόσφαιρα καταστροφής. Δεν νοείται επιείκεια απέναντι σε αυτούς που προκαλούν τη βία και την αιματοχυσία, είτε πρόκειται για αλήτες του δρόμου είτε για αποπροσανατολισμένους εθνικιστές. Πολλοί, ίσως οι περισσότεροι διαδηλωτές, επιθυμούν μια ειρηνική, δημοκρατική και σταθερή Ουκρανία. Αλλά υπάρχουν και εκείνοι που επιτίθενται με όπλα εναντίον κυβερνητικών κτιρίων και αστυνομικών. Σε αυτούς περιλαμβάνονται το ακροδεξιό μόρφωμα «Δεξιός Τομέας» και το ανοιχτά αντισημιτικό κόμμα «Ελευθερία», η τρίτη πολιτική δύναμη της χώρας.
Ο κ. Γιανουκόβιτς πρέπει να προσφέρει κλάδο ελαίας και η αντιπολίτευση να τον συναντήσει στη μέση του δρόμου, ώστε να σχηματισθεί κυβέρνηση κοινής αποδοχής, η οποία θα αποκαταστήσει τη δημόσια τάξη και θα αναλάβει τη διαχείριση της χωλαίνουσας οικονομίας. Η Ευρώπη χρειάζεται την Ουκρανία ως γέφυρα με τη Ρωσία περισσότερο από ποτέ. Αυτή η εύθραυστη και ζωτικής σημασίας γέφυρα κινδυνεύει να καταρρεύσει. Η απειλή των κυρώσεων, η ενθάρρυνση βίαιων εξτρεμιστών και η αγνόηση των οικονομικών προβλημάτων της Ουκρανίας απειλούν να επιταχύνουν την κατάρρευσή της. Εκείνο που απαιτείται από όλους μας είναι η επιδιόρθωση και η στήριξή της.
* Ο κ. Ρομάνο Πρόντι διετέλεσε πρωθυπουργός της Ιταλίας και πρόεδρος της Κομισιόν.
