ΧΙΟΥΣΤΟΝ. Σε λίγες ημέρες η NASA σχεδιάζει να εκτοξεύσει την αποστολή «Αρτεμις ΙΙ», στέλνοντας τέσσερις αστροναύτες πολύ κοντά στη Σελήνη. Το ταξίδι τους γύρω από τον δορυφόρο της Γης θα ανοίξει με τη σειρά του τον δρόμο για προσσελήνωση και σε βάθος χρόνου για την κατασκευή σεληνιακής βάσης, σύμφωνα με δημοσίευμα του BBC.
Το πρόγραμμα «Αρτεμις» της αμερικανικής υπηρεσίας διαστήματος απαίτησε πολλά χρόνια προετοιμασίας, απασχόλησε χιλιάδες ανθρώπους και φέρεται να κόστισε περισσότερα από 93 δισ. δολάρια. Για κάποιους, όμως, προκαλεί το ερώτημα: «Γιατί να πάμε πάλι στη Σελήνη;».
Πριν από 50 και πλέον χρόνια, οι αποστολές «Απόλλων» της NASA έγραψαν Ιστορία επιτρέποντας την πρώτη επανδρωμένη αποστολή και τον πρώτο περίπατο ανθρώπου στη Σελήνη. Υστερα από έξι προσσεληνώσεις, η Σελήνη έμοιαζε να έχει παραδώσει όλα τα μυστικά της.
Το έδαφος του δορυφόρου μας μπορεί να μοιάζει αφιλόξενο και άδειο, κρύβει όμως μεγάλο πλούτο. «Η Σελήνη διαθέτει τα ίδια χημικά στοιχεία όπως και η Γη. Ενα παράδειγμα είναι οι σπάνιες γαίες, οι οποίες ενδέχεται να εντοπίζονται σε μεγάλη συγκέντρωση στη Σελήνη και θα μπορούσαν να εξορυχθούν», λέει η Σάρα Ράσελ, καθηγήτρια στο Μουσείο Φυσικής Ιστορίας του Λονδίνου.
Ορυκτός πλούτος
Μέταλλα όπως ο σίδηρος και το τιτάνιο, αλλά και το αέριο ήλιο, βρίσκονται και αυτά σε αφθονία στη Σελήνη. Το νερό, όμως, είναι το πιο ενδιαφέρον από τα πλούτη του δορυφόρου μας. «Υπάρχει νερό εγκλωβισμένο στα μέταλλα, αλλά και σημαντικός όγκος νερού στους πόλους. Κρατήρες που δεν είναι ορατοί στον Ηλιο μπορεί να συγκεντρώνουν πάγο», λέει η Ράσελ.
Η πρόσβαση σε νερό είναι αναγκαία για την ύπαρξη μόνιμης ανθρώπινης παρουσίας στη Σελήνη. Οχι μόνο ως πηγή πόσιμου νερού, αλλά και για την ικανότητά του να διαιρείται σε οξυγόνο και υδρογόνο, επιτρέποντας στους αστροναύτες να αναπνέουν, αλλά και ως καύσιμο για τα διαστημόπλοια.
Η «Αρτεμις ΙΙ» θα φέρει τέσσερις αστροναύτες σε τροχιά γύρω από τον δορυφόρο της Γης – Σχέδια της NASA για βάση.
Οι αμερικανικές αποστολές «Απόλλων» των δεκαετιών του 1960 και του 1970 είχαν ως κίνητρό τους τη διαστημική κούρσα με την ΕΣΣΔ. Αυτή τη φορά η Κίνα είναι ο ανταγωνιστής. Το Πεκίνο έχει πραγματοποιήσει μεγάλη πρόοδο στο διαστημικό του πρόγραμμα. Προχώρησε στην επιτυχή προσσελήνωση ρομπότ και εξερευνητικών οχημάτων στη Σελήνη και δηλώνει ότι θα τοποθετήσει άνθρωπο εκεί μέχρι το 2030.
Κίνα και ΗΠΑ επιθυμούν να αποκτήσουν πρόσβαση σε περιοχές της Σελήνης με τον μεγαλύτερο ορυκτό πλούτο. Η σύμβαση του 1967 του ΟΗΕ για το Διάστημα ορίζει ότι καμία χώρα δεν μπορεί να κατέχει ιδιοκτησία στη Σελήνη. Τα πράγματα είναι, όμως, διαφορετικά σε ό,τι αφορά τα ορυκτά της Σελήνης.
«Παρότι δεν μπορείς να είσαι ιδιοκτήτης οικοπέδου, μπορείς να δραστηριοποιείσαι στο έδαφος αυτό χωρίς να σε ενοχλήσει κανείς. Το σημαντικό είναι τώρα να αρπάξεις το οικόπεδό σου και να το χρησιμοποιήσεις, παρότι δεν σου ανήκει», λέει η δρ Ελεν Σάρμαν, πρώτη Βρετανίδα αστροναύτης.
Η NASA από τη μεριά της έχει στρέψει την προσοχή της στον Αρη, σχεδιάζοντας να στείλει ανθρώπους εκεί το αργότερο μέχρι τη δεκαετία του 2030. Η Σελήνη θα γίνει έτσι το πρώτο βήμα προς τον παραπάνω δύσκολο στόχο. «Η αποστολή στη Σελήνη και η παραμονή εκεί για μεγάλο χρονικό διάστημα είναι ασφαλέστερη, πολύ φθηνότερη και ευκολότερη προκειμένου να μάθουμε να ζούμε σε άλλον πλανήτη», λέει η Λίμπι Τζάκσον, επικεφαλής επιστημονικών υπηρεσιών του Μουσείου Επιστημών του Λονδίνου.
Αέρας και νερό
Σε μια σεληνιακή βάση η NASA θα μπορούσε να τελειοποιήσει την τεχνολογία παροχής αέρα και νερού στους αστροναύτες. Εκεί θα πρέπει επίσης να επινοήσει πώς θα παραχθεί ενέργεια και θα κατασκευασθούν κατοικίες, ικανές να προστατεύσουν ανθρώπους από ακραίες θερμοκρασίες και επικίνδυνη διαστημική ακτινοβολία.
Τα δείγματα που έφερε πίσω η αποστολή «Απόλλων» μεταμόρφωσαν τις αντιλήψεις μας για τη Σελήνη. «Μας έδειξαν ότι η Σελήνη δημιουργήθηκε από δραματική έκρηξη, όταν αστρικό σώμα στο μέγεθος του Αρη προσέκρουσε στη Γη και θραύσματά του δημιούργησαν τη Σελήνη. Το γνωρίζουμε αυτό χάρη στις πέτρες του προγράμματος “Απόλλων”», λέει η καθηγήτρια Σάρα Ράσελ. Οι αποστολές «Αρτεμις», από τη μεριά τους, πρέπει να ανανεώσουν τον ενθουσιασμό του κοινού για τη διαστημική εξερεύνηση.
