Μετά από τρεις εβδομάδες πολέμου, η κυβέρνηση Τραμπ έχει ξεκινήσει συζητήσεις για την επόμενη φάση και το πώς θα μπορούσαν να διαμορφωθούν οι ειρηνευτικές συνομιλίες με το Ιράν, σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο και πηγή με γνώση του θέματος.
Σύμφωνα με το Axios, δεν έχει υπάρξει άμεση επαφή μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν τις τελευταίες ημέρες, ωστόσο η Αίγυπτος, το Κατάρ και το Ηνωμένο Βασίλειο έχουν διαβιβάσει μηνύματα μεταξύ των δύο πλευρών, όπως αναφέρουν Αμερικανός αξιωματούχος και δύο ακόμη πηγές. Η Αίγυπτος και το Κατάρ ενημέρωσαν τις ΗΠΑ και το Ισραήλ ότι το Ιράν ενδιαφέρεται για διαπραγματεύσεις, αλλά με πολύ αυστηρούς όρους.
Οι ιρανικές απαιτήσεις περιλαμβάνουν άμεση κατάπαυση του πυρός, εγγυήσεις ότι ο πόλεμος δεν θα επαναληφθεί και αποζημιώσεις.
«Η εκτίμησή μας είναι ότι έχουμε ανακόψει την πρόοδο του Ιράν», δήλωσε Αμερικανός αξιωματούχος, ο οποίος εκτιμά ότι οι Ιρανοί θα προσέλθουν στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων. Σύμφωνα με τον ίδιο, οι ΗΠΑ θέλουν το Ιράν να δεσμευτεί σε έξι σημεία:
- Αναστολή ανάπτυξης πυραυλικού προγράμματος για πέντε χρόνια.
- Μηδενικός εμπλουτισμός ουρανίου.
- Απενεργοποίηση των αντιδραστήρων στις πυρηνικές εγκαταστάσεις Νατάνζ, Ισφαχάν και Φορντό, που είχαν βομβαρδιστεί από ΗΠΑ και Ισραήλ πέρυσι.
- Αυστηρή διεθνής επιτήρηση στην παραγωγή και χρήση φυγοκεντρητών και σχετικού εξοπλισμού.
- Συμφωνίες ελέγχου όπλων με χώρες της περιοχής, με ανώτατο όριο 1.000 πυραύλων.
- Διακοπή χρηματοδότησης συμμάχων όπως η Χεζμπολάχ στον Λίβανο, οι Χούθι στην Υεμένη και η Χαμάς στη Γάζα.
Ο Ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε στον Ινδό ομόλογό του ότι η ομαλοποίηση της κατάστασης στα Στενά του Ορμούζ προϋποθέτει να σταματήσουν οι επιθέσεις από ΗΠΑ και Ισραήλ και να υπάρξει δέσμευση ότι δεν θα επαναληφθούν, σύμφωνα με το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών.
Από την πλευρά του, ο Τραμπ δήλωσε ότι δεν αντιτίθεται στις συνομιλίες, αλλά προς το παρόν δεν ενδιαφέρεται να ικανοποιήσει τις ιρανικές απαιτήσεις για κατάπαυση του πυρός.
Ο Τραμπ θεωρεί επίσης το αίτημα για αποζημιώσεις «εκτός συζήτησης», σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο. «Αυτοί το αποκαλούν αποζημιώσεις. Ισως εμείς το ονομάσουμε επιστροφή παγωμένων κεφαλαίων. Υπάρχουν πολλοί τρόποι να το διατυπώσουμε ώστε να τους καλύπτει», ανέφερε. «Πρόκειται για ζήτημα διατύπωσης. Πρώτα πρέπει να φτάσουμε στο σημείο να έχουμε αυτό το “πρόβλημα” προς επίλυση».
Ο Αμπάς Αραγτσί έχει διαδραματίσει σημαντικό ρόλο σε προηγούμενες συνομιλίες, ωστόσο οι σύμβουλοι του Τραμπ τον θεωρούν περισσότερο «μεταφορέα μηνυμάτων» παρά πρόσωπο με εξουσία στη λήψη αποφάσεων.
Οι ΗΠΑ προσπαθούν να εντοπίσουν ποιος λαμβάνει τις τελικές αποφάσεις στην Τεχεράνη και πώς μπορούν να έρθουν σε επαφή μαζί του.
Παρότι το Ομάν μεσολάβησε στον τελευταίο γύρο συνομιλιών για το πυρηνικό πρόγραμμα, οι ΗΠΑ αναζητούν διαφορετικό διαμεσολαβητή, ιδανικά το Κατάρ. Αμερικανοί αξιωματούχοι θεωρούν ότι το Κατάρ έχει αποδείξει την αποτελεσματικότητά του ως αξιόπιστος μεσολαβητής στη Γάζα. Οι Καταριανοί είναι πρόθυμοι να βοηθήσουν παρασκηνιακά, αλλά δεν επιθυμούν να αναλάβουν τον ρόλο του βασικού επίσημου διαμεσολαβητή, σύμφωνα με δύο πηγές.
Πηγή: Axios
