Τα ηνία του ισχυρότερου καρτέλ ναρκωτικών στο Μεξικό φαίνεται πως έχει αναλάβει ένας Αμερικανός πολίτης, γεγονός που ενδέχεται να περιπλέξει τις προσπάθειες των ΗΠΑ για την καταπολέμηση του εμπορίου ναρκωτικών.
Αμέσως μετά την κηδεία του βαρώνου ναρκωτικών Νεμέσιο «Ελ Μέντσο» Οσεγκέρα, ο γεννημένος στην Καλιφόρνια θετός γιος του, Χουάν Κάρλος Βαλένσια Γκονζάλες, ανέβηκε στον «θρόνο» του καρτέλ «Νέα Γενιά του Χαλίσκο», σύμφωνα με Αμερικανούς και Μεξικανούς αξιωματούχους που επικαλείται η Wall Street Journal.
Mexican authorities say Nemesio Oseguera Cervantes, head of the Jalisco New Generation Cartel, was killed in a security operation. pic.twitter.com/Lt1Q4Jm7WV
— Polymarket Intel (@PolymarketIntel) February 22, 2026
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών ενδέχεται πλέον να αντιμετωπίσουν νομικά εμπόδια όσον αφορά την άμεση παρακολούθηση και τη συλλογή πληροφοριών για τον 41χρονο Βαλένσια Γκονζάλες, λόγω του τόπου γέννησής του. Το γεγονός αυτό ίσως δυσχεράνει και τη συνεργασία που έχει αναπτυχθεί μεταξύ της προέδρου του Μεξικού Κλαούντια Σέινμπαουμ και της Ουάσιγκτον, καθώς το Μεξικό αξιοποιεί όλο και περισσότερες πληροφορίες που παρέχονται από τον αμερικανικό στρατό, τις αστυνομικές αρχές και τις υπηρεσίες πληροφοριών.
Σύμφωνα με τους κανόνες που διέπουν την παρακολούθηση Αμερικανών πολιτών στο εξωτερικό, οι αμερικανικές υπηρεσίες θα πρέπει να λάβουν την έγκριση του γενικού εισαγγελέα και, επιπλέον, να πείσουν ένα ειδικό δικαστήριο ότι ο Γκονζάλες ενεργεί ως «πράκτορας ξένης δύναμης».
«Στοχευμένες δολοφονίες»
«Μπορεί η κυβέρνηση να σκοτώσει έναν Αμερικανό πολίτη στο εξωτερικό ή ακόμα και στην πατρίδα του χωρίς δίκη, αν θεωρηθεί ότι αποτελεί απειλή για τις ΗΠΑ;», αναρωτήθηκε ο Στίβεν Κας, πρώην αξιωματούχος της CIA που υπηρέτησε επίσης υπό τον πρόεδρο Τζο Μπάιντεν ως ανώτερος σύμβουλος του υφυπουργού πληροφοριών στο Υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας.
Την περίοδο της διακυβέρνησης Ομπάμα, επιθέσεις με drones της CIA σκότωσαν αρκετούς Αμερικανούς πολίτες, μεταξύ των οποίων και τον Ανουάρ αλ-Αουλάκι, έναν κληρικό γεννημένο στο Νέο Μεξικό που είχε αναδειχθεί σε ηγέτη της Αλ Κάιντα στη Υεμένη.
Η κυβέρνηση Ομπάμα είχε υποστηρίξει ότι η δολοφονία του ήταν μια απαραίτητη πράξη αυτοάμυνας, λέγοντας ότι ο επιχειρησιακός ρόλος του αλ-Αουλάκι στην τρομοκρατική οργάνωση τον έκανε νόμιμο στόχο τόσο σύμφωνα με το αμερικανικό όσο και με το διεθνές δίκαιο.
Από τότε που η κυβέρνηση Τραμπ χαρακτήρισε οκτώ εγκληματικές ομάδες της Λατινικής Αμερικής ως τρομοκρατικές οργανώσεις, ο αμερικανικός στρατός έχει σκοτώσει πάνω από 150 άτομα, τα οποία Αμερικανοί αξιωματούχοι χαρακτήρισαν «ναρκοτρομοκράτες», σε ταχύπλοα σκάφη στην Καραϊβική και στον ανατολικό Ειρηνικό. Οργανώσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα δήλωσαν ότι τα χτυπήματα αυτά συνιστούν εξωδικαστικές εκτελέσεις.
Η Σέινμπαουμ και ανώτεροι Μεξικανοί αξιωματούχοι έχουν απορρίψει αντίστοιχες προτάσεις των ΗΠΑ για επιχειρήσεις εναντίον καρτέλ σε μεξικανικό έδαφος, και οι ΗΠΑ μέχρι στιγμής δεν έχουν στοχοποιήσει κανένα σκάφος στα χωρικά ύδατα της χώρας.
Ωστόσο, υψηλόβαθμα στελέχη της κυβέρνησης Τραμπ συνεχίζουν να ασκούν πιέσεις, επισημαίνοντας ότι έξι μεξικανικά καρτέλ έχουν πλέον χαρακτηριστεί ως τρομοκρατικές οργανώσεις. Σύμφωνα με τον στενό σύμβουλο του Ντόναλντ Τραμπ, Στίβεν Μίλερ, τα καρτέλ μπορούν να εξουδετερωθούν μόνο με στρατιωτικές επιχειρήσεις, «όπως ακριβώς πολεμήσαμε την Αλ Κάιντα και το ISIS».
«Σημείο χωρίς επιστροφή»
Μεξικανοί αξιωματούχοι αναφέρουν ότι η κυβέρνηση Σέινμπαουμ βρίσκεται πλέον σε σημείο χωρίς επιστροφή, καθώς είναι αντιμέτωπη με τις συνέπειες της δολοφονίας του αρχηγού του καρτέλ. Αυτό το καλοκαίρι θα διεξαχθούν αρκετοί αγώνες του Παγκοσμίου Κυπέλλου Ποδοσφαίρου στη Γκουανταλαχάρα, την πρωτεύουσα της πολιτείας Χαλίσκο, όπου το καρτέλ έχει μεγάλη επιρροή. «Εχουμε πάρει αυτόν τον δρόμο και δεν υπάρχει γυρισμός», δήλωσε ένας Μεξικανός αξιωματούχος. «Διαφορετικά, μπορούν να μας σκοτώσουν όλους».
Πολλοί Μεξικανοί φοβούνταν ένα κύμα δολοφονιών σε ολόκληρη τη χώρα, με επικεφαλής τους αντίπαλους υποδιοικητές του Χαλίσκο, οι οποίοι διεξάγουν έναν αιματηρό πόλεμο διαδοχής για τον έλεγχο της αυτοκρατορίας του «Ελ Μέντσο». Το καρτέλ αποκομίζει δισεκατομμύρια από τη διακίνηση κοκαΐνης, μεθαμφεταμίνης και φεντανύλης με προορισμό τις ΗΠΑ.
Ο μεγαλύτερος βιολογικός γιος του «Ελ Μέντσο», ο Ρουμπέν Οσεγκέρα Γκονζάλες, επίσης Αμερικανός πολίτης γεννημένος στην Καλιφόρνια, δεν μπόρεσε να διαδεχθεί τον πατέρα του καθώς καταδικάστηκε πέρυσι σε ισόβια κάθειρξη από ομοσπονδιακό δικαστήριο της Ουάσιγκτον.
Μια πηγή που γνωρίζει τα τεκταινόμενα στα καρτέλ ανέφερε ότι τουλάχιστον δύο υψηλόβαθμοι υποδιοικητές έχουν συμφωνήσει να μην αμφισβητήσουν τη διαδοχή του θετού γιου του «Ελ Μέντσο» προκειμένου να διασφαλιστεί η συνέχεια των δραστηριοτήτων της οργάνωσης.
Το προφίλ του νέου αρχηγού
Ο Βαλένσια Γκονζάλες, γνωστός με τα παρατσούκλια «Baldy», «Bimbo» και «R-3», γεννήθηκε στη Σάντα Ανα της Καλιφόρνιας και οι ΗΠΑ τον έχουν επικηρύξει με 5 εκατ. δολάρια.
Προέρχεται από οικογένειες που έχουν στενές σχέσεις με τα καρτέλ και το εμπόριο ναρκωτικών, δήλωσε ο Μαργκαρίτο Φλόρες, ένας «βετεράνος», διαβόητος έμπορος ναρκωτικών των ΗΠΑ που κάποτε συνεργαζόταν με τον «Ελ Μέντσο». «Είναι θέμα καταγωγής», είπε ο Φλόρες, ο οποίος σήμερα διευθύνει μια συμβουλευτική εταιρεία που εκπαιδεύει αστυνομικούς στη σύλληψη εμπόρων ναρκωτικών.
Ο βιολογικός πατέρας του Βαλένσια Γκονζάλες, ο Αρμάντο Βαλένσια Κορνέλιο, ήταν ο ιδρυτής του καρτέλ «Milenio» τη δεκαετία του 1970. Γνωστός ως «Μαραντόνα», ο Βαλένσια Κορνέλιο αποφυλακίστηκε το 2020 για λόγους υγείας.
Η μητέρα του, η οποία παντρεύτηκε αργότερα τον «Ελ Μέντσο», είναι η Ροζαλίντα Γκονζάλες Βαλένθια, η οποία έκανε τα πρώτα της βήματα στη συμμορία των «Cuinis». Οι «Cuinis» εξελίχθηκαν σε έναν οικονομικό βραχίονα του καρτέλ Χαλίσκο και αποτέλεσαν το «κλειδί» για την επιτυχία της οργάνωσης τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό.
Πολλοί κληρονόμοι μεγάλων φατριών έχουν αναλάβει τα ηνία των μεξικανικών εγκληματικών οργανώσεων, όπως οι γιοι των φυλακισμένων ιδρυτών του καρτέλ Σιναλόα, Χοακίν «Ελ Τσάπο» Γκουζμάν και Ισμαέλ «Ελ Μάγιο» Ζαμπάντα. Και οι δύο φατρίες εμπλέκονται τώρα σε έναν αιματηρό πόλεμο για τον έλεγχο της Σιναλόα.
Μια πρόσφατη έκθεση της Εισαγγελίας του Μεξικού περιγράφει τον Βαλένσια Γκονζάλες ως εξαιρετικά βίαιο. Ωστόσο, αξιωματούχοι που γνωρίζουν καλά την εγκληματική ομάδα πιστεύουν ότι θα προσπαθήσει να μείνει μακριά από το στόχαστρο των αμερικανικών αρχών μετά την δολοφονία του θετού πατέρα του.
Ο Γκονζάλες ήταν ένας από τους ηγέτες των μονάδων «Δέλτα» και «Ελίτ» που ανέπτυξε το καρτέλ σε παραστρατιωτικές επιδρομές εναντίον αντίπαλων οργανώσεων, με σκοπό να ενισχύσει την επιρροή του σε ολόκληρη τη χώρα. Το καρτέλ του Χαλίσκο, γνωστό για τη στρατιωτική εκπαίδευση των μαχητών του, έχει σκοτώσει περισσότερους από 100 κρατικούς αξιωματούχους, μεταξύ των οποίων και έναν πρώην κυβερνήτη της πολιτείας, ενώ το 2015 κατέρριψε ένα στρατιωτικό ελικόπτερο.
Πριν από έξι χρόνια, δεκάδες εκτελεστές του καρτέλ προσπάθησαν να δολοφονήσουν τον Ομάρ Γκαρσία Χαρφούς, τον τότε επικεφαλής ασφαλείας της Πόλης του Μεξικού. Οι εκτελεστές έριξαν πάνω από 400 σφαίρες στο θωρακισμένο αυτοκίνητό του, χωρίς όμως να τον σκοτώσουν. Ο Γκαρσία, αν και τραυματισμένος, επέζησε και έγινε ο επικεφαλής της ομοσπονδιακής ασφάλειας της κυβέρνησης Σέινμπαουμ στη μάχη κατά του οργανωμένου εγκλήματος. Τα τελευταία χρόνια έχουν εμφανιστεί δεκάδες από τις λεγόμενες «ναρκο-μπαλάντες», που έχουν τη μορφή παραδοσιακών μεξικάνικων λαϊκών τραγουδιών και υμνούν τον Βαλένσια Γκονζάλες.
«Αν είναι στα κέφια του, είναι πολύ καλός, αλλά αν τον θυμώσεις, γίνεται ο ίδιος ο διάβολος», λέει ένα από τα τραγούδια.
Το καταφύγιο της Ταπάλπα
Ο «Ελ Μέντσο» και το καρτέλ του Χαλίσκο είχαν ισχυρή και μακροχρόνια παρουσία στην Ταπάλπα, όπου εν τέλει σκοτώθηκε κατά την διάρκεια ανταλλαγής πυροβολισμών με τις μεξικανικές αρχές.
Κάτοικοι της περιοχής ανέφεραν ότι κάθε λίγους μήνες εμφανίζονταν κομβόι από μεγάλα SUV με φιμέ τζάμια, μια σιωπηλή επιβεβαίωση της παρουσίας των βαρόνων των ναρκωτικών.
Η σύνδεση στο Διαδίκτυο διακόπτονταν όταν οι αρχηγοί των καρτέλ ναρκωτικών βρίσκονταν στην πόλη, πιθανώς για να εμποδίσουν την παρακολούθηση. «Ηταν προφανές πότε βρισκόταν στην πόλη», είπε ένας κάτοικος. «Εβλεπα μια αυτοκινητοπομπή από 20 ή 30 SUV και παρατηρητές, με κινητά τηλέφωνα στο χέρι, έτοιμοι να δώσουν το σήμα».
Ανεξάρτητα από το ποιος ηγείται, τα καρτέλ είναι βέβαιο ότι θα συνεχίσουν να ασκούν επιρροή σε πολλούς Μεξικανούς. Ορισμένοι φτωχοί κάτοικοι εκφράζουν τον θαυμασμό τους για τον Οσεγκέρα και άλλους αρχηγούς καρτέλ, επειδή προσφέρουν εργασία στους ντόπιους, βοηθώντας τους «με κάθε τρόπο», από τη διάνοιξη πηγαδιών μέχρι τη χρηματοδότηση των παραδοσιακών εορτών της πόλης τους. «Κάνουν περισσότερα για τον λαό από ό,τι η κυβέρνηση», σχολίασε ένας ντόπιος εργάτης οικοδομών.
