Η διοίκηση Τραμπ εκτιμά ότι ο πόλεμος ΗΠΑ–Ισραήλ με το Ιράν μπορεί να ολοκληρωθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες, την ώρα που η Τεχεράνη δηλώνει ότι δεν πρόκειται να διαπραγματευτεί με την Ουάσιγκτον και εμφανίζεται έτοιμη να αντέξει μια παρατεταμένη σύγκρουση.
Στο μεταξύ, η κρίση έχει προκαλέσει σοβαρές αναταράξεις στις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές, με τα Στενά του Ορμούζ να παραμένουν ουσιαστικά κλειστά και τις τιμές του πετρελαίου να κινούνται κοντά στα 100 δολάρια το βαρέλι.
Αμερικανοί αξιωματούχοι προσπάθησαν να καθησυχάσουν τις αγορές, υποστηρίζοντας ότι η σύγκρουση μπορεί να λήξει σύντομα. Ο υπουργός Ενέργειας των ΗΠΑ Κρις Ράιτ δήλωσε ότι «η σύγκρουση θα φτάσει στο τέλος της μέσα στις επόμενες εβδομάδες – ίσως και νωρίτερα», εκτιμώντας ότι τότε θα υπάρξει αύξηση της προσφοράς ενέργειας και υποχώρηση των τιμών.
Παράλληλα όμως, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ εμφανίζεται απρόθυμος να κλείσει συμφωνία άμεσα με την Τεχεράνη.
Διαβάστε τη λεπτό προς λεπτό κάλυψη των γεγονότων
Μιλώντας στο NBC News, είπε ότι το Ιράν «θέλει να κάνει συμφωνία», αλλά πρόσθεσε ότι οι όροι «δεν είναι ακόμη αρκετά καλοί». Την ίδια στιγμή προειδοποίησε ότι οι αμερικανικές δυνάμεις μπορεί να πλήξουν ξανά το ιρανικό ενεργειακό κέντρο στο νησί Χαργκ, λέγοντας ότι οι αμερικανικές επιθέσεις έχουν ήδη «καταστρέψει πλήρως» μεγάλο μέρος των εγκαταστάσεων.
Από την πλευρά του, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί διέψευσε κατηγορηματικά ότι η Τεχεράνη έχει ζητήσει κατάπαυση του πυρός ή διαπραγματεύσεις. «Δεν ζητήσαμε ποτέ κατάπαυση του πυρός και δεν ζητήσαμε ποτέ διαπραγματεύσεις», είπε σε συνέντευξή του στο CBS. «Είμαστε έτοιμοι να υπερασπιστούμε τους εαυτούς μας όσο χρειαστεί».
Σε άλλη παρέμβασή του, ο ίδιος τόνισε ότι η χώρα του παραμένει «σταθερή και ισχυρή», ενώ δήλωσε ότι το Ιράν είναι «ανοιχτό σε χώρες που θέλουν να συζητήσουν» για ασφαλή διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ, παρότι η κρίση έχει οδηγήσει ουσιαστικά στο κλείσιμο της κρίσιμης ναυτιλιακής οδού.
Τα Στενά του Ορμούζ αποτελούν ένα από τα σημαντικότερα ενεργειακά περάσματα στον κόσμο, καθώς από εκεί διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου.
Από την έναρξη των επιθέσεων των ΗΠΑ και του Ισραήλ στις 28 Φεβρουαρίου, η ναυσιπλοΐα έχει σχεδόν παραλύσει. Πλοία έχουν δεχθεί επιθέσεις και υπάρχουν φόβοι ότι έχουν τοποθετηθεί νάρκες στη θαλάσσια οδό.
Η κατάσταση έχει ήδη επηρεάσει έντονα την παγκόσμια αγορά ενέργειας. Η μέση τιμή της βενζίνης στις ΗΠΑ έφτασε τα 3,70 δολάρια το γαλόνι, από 3,45 δολάρια πριν από μία εβδομάδα.
Παράλληλα, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας ανακοίνωσε ότι τα κράτη-μέλη θα διαθέσουν 411,9 εκατομμύρια βαρέλια από στρατηγικά αποθέματα για να σταθεροποιήσουν την αγορά. Από αυτά, 271,7 εκατομμύρια βαρέλια θα προέλθουν από κρατικά αποθέματα και 116,6 εκατομμύρια από αποθέματα της βιομηχανίας.
Στο διπλωματικό πεδίο, αρκετές χώρες επιχειρούν να διαμεσολαβήσουν για την αποκατάσταση της ναυσιπλοΐας.
Ο υπουργός Εξωτερικών της Ινδίας Σουμπραμανιάμ Τζαϊσανκάρ δήλωσε ότι βρίσκεται σε απευθείας συνομιλίες με την Τεχεράνη για να επανεκκινήσει η διέλευση πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ και ότι οι επαφές «έχουν ήδη αποδώσει κάποια αποτελέσματα».
Την ίδια ώρα, ευρωπαϊκές πρωτεύουσες εξετάζουν στρατιωτικές επιλογές για την προστασία της ναυσιπλοΐας. Συζητείται η επέκταση της ευρωπαϊκής ναυτικής αποστολής «Ασπίδες», που σήμερα επιχειρεί στην Ερυθρά Θάλασσα, ώστε να καλύψει και τα Στενά του Ορμούζ.
Ωστόσο, ο υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας Γιόχαν Βάντεφουλ εμφανίστηκε επιφυλακτικός, δηλώνοντας ότι η αποστολή «δεν είναι αποτελεσματική» και εκφράζοντας αμφιβολίες για το αν η επέκτασή της θα βελτίωνε την ασφάλεια.
Στο στρατιωτικό πεδίο, οι συγκρούσεις συνεχίζονται σε πολλά μέτωπα. Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι εκτόξευσαν νέες πυραυλικές επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και αμερικανικών βάσεων στην περιοχή.
Το Ισραήλ, από την πλευρά του, δήλωσε ότι πραγματοποίησε εκτεταμένα αεροπορικά πλήγματα στο δυτικό και κεντρικό Ιράν, ενώ υποστήριξε ότι δεν αντιμετωπίζει έλλειψη αντιπυραυλικών αναχαιτιστών.
Η ένταση επεκτείνεται και εκτός των άμεσων πολεμικών ζωνών. Στο Ιράκ, πύραυλοι έπληξαν το διεθνές αεροδρόμιο της Βαγδάτης τραυματίζοντας τέσσερις ανθρώπους, ενώ την ευθύνη ανέλαβε η φιλοϊρανική πολιτοφυλακή Καταΐμπ Χεζμπολάχ, η οποία δήλωσε ότι στόχος ήταν το Camp Victory μέσα στο συγκρότημα του αεροδρομίου.
Στον Λίβανο, το υπουργείο Υγείας ανακοίνωσε ότι οι νεκροί από ισραηλινές επιθέσεις έχουν φτάσει τους 850 από τις 2 Μαρτίου. Την ίδια ημέρα, κυανόκρανοι της UNIFIL δέχθηκαν πυρά σε τρία διαφορετικά περιστατικά στο νότιο Λίβανο, χωρίς να υπάρξουν τραυματισμοί.
Παράλληλα, το Ιράν εντείνει τα μέτρα ασφαλείας στο εσωτερικό. Οι αρχές ανακοίνωσαν τη σύλληψη 18 ατόμων που κατηγορούνται ότι παρείχαν πληροφορίες στις ΗΠΑ και στο Ισραήλ, στέλνοντας εικόνες από βομβαρδισμούς και θέσεις δυνάμεων ασφαλείας.
Με πληροφορίες από Reuters, CNN, BBC, NYT, WP, FT, Guardian, SkyNews
