Η Νάζια Ματάνι έχει βάλει τα κλάματα. Περιμένει την κόρη της έξω από ένα σχολείο της Αττικής και μόλις έκλεισε το τηλέφωνο με την αδερφή της. Εκείνη βρίσκεται στην Τεχεράνη, όπως και ο αδερφός τους με τη σύζυγό του. Πριν από λίγες μέρες, της είχαν υποσχεθεί ότι θα πήγαιναν να βρουν τους γονείς τους, οι οποίοι ζουν στο βόρειο τμήμα του Ιράν, στα παράλια της Κασπίας Θάλασσας.
Αλλά τώρα της είπε ότι τελικά δεν θα πάνε. Αποφάσισαν να μείνουν στην ιρανική πρωτεύουσα. «Μου έλεγε ότι δεν μπορούν να φύγουν, γιατί τι θα γίνει όταν ο Ρεζά Παχλαβί ζητήσει από τον κόσμο να κατέβει στους δρόμους, για να ολοκληρώσουν την επανάσταση; “Δεν μπορούμε να αφήσουμε την Τεχεράνη να αδειάσει”, μου είπε», λέει στην «Κ» η κ. Ματάνι και η φωνή της ραγίζει. Το ξέρει ότι μπορεί να σκοτωθούν από ώρα σε ώρα. Το γνωρίζουν και οι ίδιοι. «Αλλά ρισκάρουν τις ζωές τους γιατί πιστεύουν ότι, στην πραγματικότητα, αυτός είναι ο μόνος τρόπος να τις σώσουν». Μου ζητάει να μπω στη θέση των ανθρώπων που ζητούν τον πόλεμο, να προσπαθήσω να διανοηθώ την απελπισία τους. Λέει ότι πολλοί άνθρωποι στη Δύση, «για να είναι πολιτικά ορθοί», φωνάζουν ότι ο πόλεμος πρέπει να σταματήσει. «Αλλά εμείς βρισκόμαστε σε πόλεμο εδώ και 47 χρόνια, 47 χρόνια πολεμάμε και δεν έχει αλλάξει τίποτα· η ξένη επέμβαση ήταν η μόνη λύση».
Η 44χρονη κ. Ματάνι μετανάστευσε στην Ελλάδα το 2018. Ηθελε να κάνει οικογένεια, και δεν διανοούνταν να γεννήσει ένα παιδί στο Ιράν. Για τον ίδιο λόγο δεν έχουν κάνει παιδί ο αδερφός της και η σύζυγός του, εξηγεί, παρότι είναι 10 χρόνια παντρεμένοι. Εδώ πήρε το δεύτερο μάστερ της, έχτισε την καριέρα της (σ.σ. δουλεύει ως HR Manager στο Costa Navarino), παντρεύτηκε έναν Ελληνα, έκαναν παιδί. Στο μεταξύ έγινε χριστιανή και από τότε δεν έχει επιστρέψει στην πατρίδα της, καθώς η αλλαξοπιστία τιμωρείται μέχρι και με θανατική ποινή.
Ιρανοί πολίτες που ζουν στην Ελλάδα και μίλησαν στην «Κ» πανηγυρίζουν με τις τελευταίες εξελίξεις. «Υπάρχει ανησυχία, αλλά ξέρουμε ότι αυτό δεν είναι πόλεμος – είναι επιχείρηση διάσωσης», δηλώνει ο Αριά Μεριχί, πρόεδρος του Συλλόγου Ιρανών στην Ελλάδα. Και εκείνος περιμένει να αναλάβει την ηγεσία ο Παχλαβί. «Θα πάω με το πρώτο αεροπλάνο», τονίζει, εξηγώντας ότι έφυγαν από τη χώρα για πολιτικούς λόγους όταν ήταν 14 ετών. «Αυτό που κάνουν οι Αμερικανοί και οι Ισραηλινοί κατά βάθος είναι υπέρ όλου του πλανήτη. Αν αποκτήσει το Ιράν πυρηνικά, θα είναι επικίνδυνο για όλους», συμπληρώνει. Το ίδιο θεωρεί και η 29χρονη Σέι Νικ. «Δεν το πιστεύω ότι έχει σκοτωθεί ο Χαμενεΐ, ότι δεν υπάρχει πια κανείς να δολοφονεί τον λαό του Ιράν», αναφέρει, τονίζοντας ότι ο στρατός σκότωσε τον 22χρονο ξάδερφό της κατά τη διάρκεια αντικαθεστωτικών διαδηλώσεων. «Η θεία μου πλήρωσε για να πάρει τη σορό του. Κανείς δεν θέλει πόλεμο στη χώρα του. Αλλά είμαι χαρούμενη γιατί αυτός ο πόλεμος θα φέρει ειρήνη».
Στις 8 Ιανουαρίου, η αδερφή της Νάζια Ματάνι παραλίγο να σκοτωθεί από πυρά του στρατού. «Η σφαίρα πέρασε ξυστά από τον λαιμό της». Το 2022, κατά τη διάρκεια των τότε διαδηλώσεων, οι αρχές είχαν συλλάβει τον αδερφό της. «Για ενάμιση μήνα ήταν στη φυλακή, και οι γονείς μου ρωτούσαν κάθε μέρα αν τον είχαν εκτελέσει. Για ενάμιση μήνα, δεν ξέραμε αν ζούσε ή αν πέθανε», θυμάται. «Οι πολίτες εδώ και χρόνια ζητούν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα, και το μόνο που παίρνουν είναι σφαίρες. Θα ήθελα και η οικογένειά μου να έφευγε, αλλά μένουν γιατί ήρθε η ώρα να αναλάβουν οι πολίτες. Αν δεν γίνει αυτό», λέει στην «Κ», «ξέρουν ότι, έτσι κι αλλιώς, μάλλον θα σκοτωθούν στην επόμενη διαδήλωση».
