Καθώς ο Ντόναλντ Τραμπ και οι στενοί συνεργάτες του διατύπωναν δημοσίως το επιχείρημα υπέρ μιας αμερικανικής στρατιωτικής εκστρατείας κατά του Ιράν, υποστήριξαν ότι η Τεχεράνη έχει επανεκκινήσει το πυρηνικό της πρόγραμμα, ότι διαθέτει επαρκές πυρηνικό υλικό για την κατασκευή βόμβας μέσα σε λίγες ημέρες και ότι αναπτύσσει πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς που σύντομα θα μπορούν να πλήξουν τις ΗΠΑ.
Και οι τρεις αυτοί ισχυρισμοί είναι είτε ψευδείς είτε δεν έχουν αποδειχθεί.
Αμερικανοί και Ευρωπαίοι αξιωματούχοι, διεθνείς οργανισμοί επιτήρησης όπλων και εκθέσεις των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών σκιαγραφούν μια εικόνα πολύ διαφορετική ως προς τον βαθμό επείγοντος της ιρανικής απειλής από εκείνη που παρουσίασε ο Λευκός Οίκος τις τελευταίες ημέρες.
Το Ιράν έχει προχωρήσει σε εργασίες αποκατάστασης των πυρηνικών εγκαταστάσεων που επλήγησαν τον περασμένο Ιούνιο από το Ισραήλ και τις ΗΠΑ και έχει επανεκκινήσει δραστηριότητες σε ορισμένες τοποθεσίες που ήταν ήδη γνωστές στις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών.
Ωστόσο, σύμφωνα με αξιωματούχους, δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι έχει επαναλάβει ενεργά τον εμπλουτισμό ουρανίου ή ότι επιχειρεί να αναπτύξει μηχανισμό πυροδότησης πυρηνικής βόμβας.
Τα αποθέματα ουρανίου που είχαν ήδη εμπλουτιστεί πριν από τα περσινά πλήγματα παραμένουν θαμμένα, γεγονός που καθιστά σχεδόν αδύνατη την κατασκευή πυρηνικού όπλου «εντός ημερών».
Στο μέτωπο των βαλλιστικών πυραύλων, το Ιράν διαθέτει εκτιμώμενο οπλοστάσιο περίπου 2.000 πυραύλων μικρού και μεσαίου βεληνεκούς, ικανούς να πλήξουν το Ισραήλ και αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις στη Μέση Ανατολή.
Ειδικοί εκτιμούν ότι η Τεχεράνη έχει σε μεγάλο βαθμό αναπληρώσει το απόθεμά της, μετά την εκτόξευση εκατοντάδων πυραύλων κατά του Ισραήλ και περισσότερων από δώδεκα κατά αμερικανικής βάσης στο Κατάρ τον περασμένο Ιούνιο.
Το Ιράν έχει αυξήσει σταδιακά το βεληνεκές των πυραύλων του, ενώ τα ισχυρότερα συστήματά του μπορούν να πλήξουν την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη.
Ωστόσο, στην ομιλία του για την Κατάσταση του Εθνους, ο Ντόναλντ Τραμπ υποστήριξε ότι η Τεχεράνη «εργάζεται για την κατασκευή πυραύλων που σύντομα θα φθάνουν στις ΗΠΑ».
Την επόμενη ημέρα, ο υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο επανέλαβε τον ισχυρισμό περί ανάπτυξης διηπειρωτικών βαλλιστικών πυραύλων, χρησιμοποιώντας διαφορετική διατύπωση ως προς τον χρονικό ορίζοντα.
Ενώ ο πρόεδρος είπε «σύντομα», ο Ρούμπιο ανέφερε ότι αυτό θα συμβεί «κάποια ημέρα». Δήλωσε ότι η Τεχεράνη αυξάνει το βεληνεκές των πυραύλων της και ότι ακολουθεί πορεία που θα μπορούσε μελλοντικά να της επιτρέψει να πλήξει την ηπειρωτική επικράτεια των ΗΠΑ.
Τρεις Αμερικανοί αξιωματούχοι με πρόσβαση σε τρέχουσες εκτιμήσεις πληροφοριών ανέφεραν ότι ο πρόεδρος υπερέβαλε ως προς την αμεσότητα της απειλής.
Ενας εξ αυτών σημείωσε ότι ορισμένοι αναλυτές ανησυχούν πως οι απειλές είτε διογκώνονται είτε οι πληροφορίες παρουσιάζονται επιλεκτικά είτε αλλοιώνονται καθώς μεταφέρονται προς την πολιτική ηγεσία.
Εκθεση της Υπηρεσίας Πληροφοριών Αμυνας το περασμένο έτος κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το Ιράν δεν διαθέτει βαλλιστικούς πυραύλους ικανούς να πλήξουν τις Ηνωμένες Πολιτείες. Ανέφερε επίσης ότι ενδέχεται να χρειαστεί έως και μία δεκαετία για να αποκτήσει έως 60 διηπειρωτικούς πυραύλους, εφόσον προχωρήσει σε συστηματική και αποφασιστική επένδυση στην τεχνολογία αυτή. Ο Μάρκο Ρούμπιο αρνήθηκε να σχολιάσει την έκθεση.
Οι ανησυχίες για το ιρανικό πυραυλικό πρόγραμμα δεν είναι νέες. Από το 2010, διαβαθμισμένη αξιολόγηση που διέρρευσε μέσω του WikiLeaks αποκάλυπτε ότι η αμερικανική κυβέρνηση παρακολουθούσε μυστικά την τεχνολογική βοήθεια που παρείχε η Βόρεια Κορέα στο Ιράν.
Τότε, Αμερικανοί αξιωματούχοι προειδοποιούσαν ότι η προηγμένη προωθητική τεχνολογία θα μπορούσε να επιταχύνει την ανάπτυξη διηπειρωτικών πυραύλων.
Δεκαέξι χρόνια αργότερα, δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι η Τεχεράνη έχει θέσει το πρόγραμμα αυτό σε απόλυτη προτεραιότητα, εστιάζοντας περισσότερο σε πυραύλους μικρού και μεσαίου βεληνεκούς ως αποτρεπτικό μέσο έναντι του Ισραήλ ή των ΗΠΑ.
Ο ανώτατος ηγέτης του Ιράν, αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έχει εξουσιοδοτήσει κυβερνητικούς αξιωματούχους να διαπραγματευθούν με τις ΗΠΑ για το πυρηνικό πρόγραμμα, επιμένοντας όμως ότι το πυραυλικό πρόγραμμα δεν αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης.
Στο πυρηνικό πεδίο, ο επικεφαλής διαπραγματευτής του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ, δήλωσε ότι το Ιράν βρίσκεται «πιθανόν μία εβδομάδα μακριά» από την απόκτηση υλικού βιομηχανικής ποιότητας για την κατασκευή βόμβας.
Αμερικανοί αξιωματούχοι και διεθνείς επιθεωρητές όπλων ανέφεραν ότι αυτό δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα, κυρίως επειδή τα αμερικανικά και ισραηλινά πλήγματα του Ιουνίου προκάλεσαν σοβαρές ζημιές στις τρεις βασικές πυρηνικές εγκαταστάσεις: Νατάνζ, Φορντό και Ισφαχάν.
Σύμφωνα με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας, το μεγαλύτερο μέρος των σχεδόν 450 κιλών ουρανίου εμπλουτισμένου σε ποσοστό 60% παραμένει θαμμένο στην Ισφαχάν.
Δεν υπάρχουν επαρκείς ενδείξεις ότι το Ιράν έχει ανακτήσει τα βαθιά υπόγεια δοχεία όπου φυλάσσεται το υλικό.
Χωρίς αυτό το απόθεμα, το οποίο θα έπρεπε να εμπλουτιστεί περαιτέρω στο 90% για να καταστεί κατάλληλο για όπλο, η ταχεία κατασκευή πυρηνικής κεφαλής θεωρείται εξαιρετικά απίθανη.
Ακόμη και αν ανακτούσε το υλικό, ειδικοί εκτιμούν ότι θα απαιτούνταν πολλοί μήνες, ενδεχομένως περισσότερο από ένας χρόνος, για τη μετατροπή του σε λειτουργική κεφαλή.
Ακόμη και σύμμαχοι του προέδρου στο Κογκρέσο εμφανίστηκαν επιφυλακτικοί. Ο Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής Μαρκγουέιν Μάλιν δήλωσε ότι δεν έχει λάβει εκθέσεις που να επιβεβαιώνουν τον ισχυρισμό ότι η Τεχεράνη μπορεί να κατασκευάσει τόσο γρήγορα βόμβα.
Ο Ρούμπιο αναγνώρισε ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις πως το Ιράν εμπλουτίζει επί του παρόντος πυρηνικό καύσιμο.
Στην ομιλία του για την Κατάσταση του Εθνους, ο Τραμπ επανέλαβε ότι τα πλήγματα του Ιουνίου «κατέστρεψαν πλήρως» το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα, αλλά ταυτόχρονα υποστήριξε ότι η Τεχεράνη το έχει επανεκκινήσει.
Αμερικανοί αξιωματούχοι που έχουν ενημερωθεί για τις αξιολογήσεις πληροφοριών ανέφεραν ότι το Ιράν δεν έχει κατασκευάσει νέες πυρηνικές εγκαταστάσεις από τότε.
Εχουν εντοπιστεί δραστηριότητες σε δύο ημιτελείς τοποθεσίες κοντά στη Νατάνζ και στην Ισφαχάν, ενώ υπάρχουν ενδείξεις ότι Ιρανοί μηχανικοί εξετάζουν περαιτέρω υπόγεια εκσκαφή, πιθανόν για την κατασκευή εγκαταστάσεων εκτός εμβέλειας ισχυρών συμβατικών βομβών, όπως αυτή που χρησιμοποιήθηκε κατά του Φορντό.
Η εγκατάσταση στο Φορντό παραμένει, σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, εκτός λειτουργίας.
Πηγή: ΝΥΤ
