ΤΕΛ ΑΒΙΒ. Στο Ισραήλ έφθασε χθες για διήμερη επίσημη επίσκεψη ο Ινδός πρωθυπουργός Ναρέντρα Μόντι, η πρώτη του στη χώρα μετά την έναρξη του πολέμου στη Γάζα. Ο Μόντι μίλησε χθες το απόγευμα στην Κνέσετ, ενώ νωρίς το μεσημέρι συναντήθηκε με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπέντζαμιν Νετανιάχου και τον πρόεδρο του Ισραήλ, Ισαάκ Χέρτσογκ. Το πρόγραμμα του Ινδού πρωθυπουργού δεν περιελάμβανε συναντήσεις με Παλαιστινίους πολιτικούς.
Ινδία και Ισραήλ επιδιώκουν σύσφιγξη σχέσεων στους τομείς της άμυνας, της τεχνολογίας και του εμπορίου. Η κυβέρνηση του εθνικιστή πρωθυπουργού Μόντι εγκαινίασε την προσέγγιση με το Ισραήλ αμέσως μετά την εκλογή του στην εξουσία πριν από μία δεκαετία, όπως επισημαίνει το BBC. Αναλυτές εκτιμούν, όμως, ότι η επίσκεψη στο Ισραήλ θα δοκιμάσει τις διπλωματικές ικανότητες του Μόντι, καθώς η Ινδία θα προσπαθήσει να μη διαταράξει τις σχέσεις της με τα μουσουλμανικά κράτη της Μέσης Ανατολής και το Ιράν.
Το 2017, ο Μόντι έγινε ο πρώτος πρωθυπουργός της Ινδίας που επισκέφθηκε το Ισραήλ, με το ταξίδι του να αποτελεί το πρώτο βήμα στην αποκατάσταση των σχέσεων Νέου Δελχί – Τελ Αβίβ. Οι δύο χώρες συνεργάζονται στενά στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας, ενώ η Ινδία είναι ο μεγαλύτερος αγοραστής ισραηλινών οπλικών συστημάτων στον κόσμο.
Ισχυρή συμμαχία
Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός χαρακτήρισε την επίσκεψη ιστορική. «Ο δεσμός μεταξύ Ισραήλ και Ινδίας ταυτίζεται με την ισχυρή συμμαχία μεταξύ δύο ηγετικών δυνάμεων. Είμαστε συνεργάτες στην καινοτομία, στην ασφάλεια και στην κοινή στρατηγική οπτική. Από κοινού οικοδομούμε άξονα εθνών δεσμευμένων στη σταθερότητα και στην πρόοδο», έγραψε ο Νετανιάχου στην πλατφόρμα Χ.
Η Ινδία καταδίκασε την επίθεση της Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου, εκφράζοντας την αλληλεγγύη της στο Ισραήλ. Παράλληλα, το Νέο Δελχί εξέφρασε την ανησυχία του για τις απώλειες αμάχων στον πόλεμο στη Γάζα και επανέλαβε τη δέσμευσή του στη λύση των δύο κρατών. Η επίσκεψη Μόντι πραγματοποιείται, όμως, σε ιδιαίτερα τεταμένη συγκυρία, με τον Αμερικανό πρόεδρο Τραμπ να απειλεί με στρατιωτική επίθεση το Ιράν και την πιθανότητα περιφερειακής ανάφλεξης να ενισχύεται. Οι ΗΠΑ έχουν ενισχύσει σημαντικά τη στρατιωτική παρουσία τους στην περιοχή τις τελευταίες εβδομάδες, με τουλάχιστον τρία αμερικανικά αεροπλανοφόρα και τους στόλους τους να βρίσκονται στον Περσικό Κόλπο και στη Μεσόγειο.
Εν μέσω επικρίσεων η πρώτη επίσκεψη μετά τον πόλεμο στη Γάζα του Ινδού πρωθυπουργού, ο οποίος καλείται να τηρήσει διπλωματικές ισορροπίες.
Ο Μόντι αναμένεται να συζητήσει την αγορά του ισραηλινού συστήματος Iron Beam, λέιζερ ισχύος 100 kW, που χρησιμοποιείται ήδη από τον ισραηλινό στρατό για την κατάρριψη εναέριων στόχων. Σύμφωνα με το δίκτυο Al Jazeera, ο Ινδός πρωθυπουργός αναμένεται να υπογράψει μυστικό σύμφωνο με την ισραηλινή κυβέρνηση, η οποία έδωσε άδεια για εξαγωγή και κατασκευή μέχρι πρότινος απόρρητων συστημάτων αντιπυραυλικής άμυνας στην Ινδία.
«Η Ινδία αναγνώρισε την Παλαιστίνη το 1988, ενώ το Νέο Δελχί εκτιμά ότι δεν μπορεί να κάνει κάτι άλλο στο διπλωματικό πεδίο. Πάγια θέση της ινδικής κυβέρνησης ήταν ότι οι περιφερειακές διενέξεις πρέπει να επιλύονται από τις τοπικές δυνάμεις. Οπως η Ινδία δεν ανέχεται εξωτερικές παρεμβάσεις στα θέματά της, εφαρμόζει την ίδια αρχή στη Μέση Ανατολή», λέει ο Καμπίρ Τανέχα, επικεφαλής του ινστιτούτου Observer Research.
Αντιδράσεις
Απειλές να μποϊκοτάρει την ομιλία του Μόντι στην Κνέσετ εξαπέλυσε, όμως, χθες η ισραηλινή αντιπολίτευση, απαιτώντας να προσκληθεί ο πρόεδρος του ανωτάτου δικαστηρίου του Ισραήλ, Ισαάκ Αμίτ, ο οποίος αποκλείσθηκε εξαιτίας της διένεξής του με τον Νετανιάχου με αφορμή τη δικαστική μεταρρύθμιση.
Την επίσκεψη Μόντι επέκρινε χθες η αξιωματική αντιπολίτευση της Ινδίας, με τον πρόεδρο του Κόμματος του Κογκρέσου, Ραχούλ Γκάντι, να γράφει στην πλατφόρμα Χ: «Κύριε Μόντι, χόρεψες και έφαγες μια πρώτη φορά στο Ισραήλ το 2017, κατόπιν προτροπής του παιδοβιαστή Τζέφρι Επσταϊν. Αυτή τη φορά με ποιανού διαταγές επιστρέφεις για ακόμη μία ασύμφορη για τη χώρα μας συμφωνία; Αντί να σπεύσεις να εκμεταλλευθείς την απόφαση στις ΗΠΑ που ακύρωσε τους δασμούς του Τραμπ, υπέγραψες προκαταβολικά συμφωνία με την Ουάσιγκτον για να υπηρετήσεις φίλους σου επιχειρηματίες, όπως ο Γκαουτάμ Αντάνι».
Η προσέγγιση Ινδίας – Ισραήλ κατέστη δυνατή χάρη στην ιδεολογική συγγένεια του ινδουιστικού εθνικιστικού κόμματος BJP του Μόντι με το Λικούντ του Νετανιάχου. Και τα δύο κόμματα φιλοδοξούν να δημιουργήσουν θρησκευτικά ομοιογενή κράτη και θεωρούν τη χώρα τους φυσική πατρίδα των ομοθρήσκων τους. Μόντι και Νετανιάχου μοιράζονται τον φόβο της «ισλαμικής τρομοκρατίας», με το Νέο Δελχί να επιδιώκει την επιβολή ολοένα και πιο αυστηρών περιορισμών εις βάρος των μουσουλμάνων πολιτών στη χώρα του.
