Η ομιλία του Ντόναλντ Τραμπ για την Κατάσταση της Ενωσης καθορίστηκε λιγότερο από όσα είπε και περισσότερο από όσα επέλεξε να παραλείψει, αναφέρει σε δημοσίευμά της η αμερικανική έκδοση του Politico, σχολιάζοντας την πιο πρόσφατη εμφάνιση του Αμερικανού προέδρου.
Αρχικά, αναφέρει το Politico, υπήρξαν τα λάθη που απέφυγε να κάνει: Δεν επιτέθηκε στο Ανώτατο Δικαστήριο και στους εσωκομματικούς επικριτές του, ενώ περιόρισε και τις γνωστές θυμωμένες παρεκβάσεις του.
Στη συνέχεια υπήρξαν τα ζητήματα που απέφυγε να θέσει: δεν παρουσίασε νέες προτάσεις για τη στέγαση και την υγεία –κεντρικούς άξονες της προεκλογικής αντιπαράθεσης– ούτε αναφέρθηκε στην υπόθεση του Τζέφρι Επσταϊν, που εξακολουθεί να απασχολεί την Ουάσιγκτον. Παρέμεινε επίσης ασαφής ως προς τη στάση του έναντι του Ιράν, παρά την ενίσχυση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στην περιοχή.
Το αποτέλεσμα ήταν μια ομιλία που δύσκολα μεταβάλλει τη δυναμική της δεύτερης θητείας του. Παρά τη διάρκειά της, που κατέγραψε νέο ρεκόρ, η παρέμβαση κινήθηκε σε γνώριμα μοτίβα, θυμίζοντας τη συνηθισμένη ρητορική του προέδρου στο Οβάλ Γραφείο ή το Air Force One.
Ανακούφιση στους Ρεπουμπλικανούς
Για ορισμένα από τα ηγετικά στελέχη του κόμματος των Ρεπουμπλικανών, αυτό ίσως αποτελεί λόγο ανακούφισης. Ξυπνούν το πρωί της Τετάρτης χωρίς νέα πολιτικά προβλήματα.
Ωστόσο, δεν αλλάζει και κάτι σε σχέση με τις ενδιάμεσες εκλογές: ο Τραμπ εξακολουθεί να βρίσκεται σε θέση άμυνας σε πολλά από τα ζητήματα που καθορίζουν μέχρι στιγμής τον εκλογικό κύκλο.
«Κατά μία έννοια, αυτή ήταν η καλύτερη εκδοχή του Τραμπ», δήλωσε ο στρατηγικός αναλυτής των Ρεπουμπλικανών Μάθιου Μπάρτλετ, που υπηρέτησε στην πρώτη κυβέρνηση του Αμερικανού μεγιστάνα. «Ηταν φιλόδοξη, συναισθηματικά φορτισμένη. Ωστόσο, ως πολιτική ομιλία δεν περιείχε συγκεκριμένες προτάσεις πολιτικής που να κατευθύνουν τους Ρεπουμπλικανούς προς ασφαλέστερο έδαφος ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών».
Ενας ακόμη Ρεπουμπλικανός αξιωματούχος, που μίλησε υπό καθεστώς ανωνυμίας για να σχολιάσει την εμφάνιση του προέδρου, εξέφρασε ανησυχία ότι η ομιλία δεν έκανε αρκετά για να στραφεί προς το μέλλον.
«Ολα κοιτούν προς τα πίσω, όσο καλά κι αν παρουσιάζονται», είπε. «Θα ήθελα να είχαμε πιο συγκεκριμένα βήματα, μια καθοδήγηση προς το Κογκρέσο για να κάνει περισσότερα για τους ανθρώπους που δυσκολεύονται».
Για ορισμένους, ο Τραμπ έκανε ακριβώς αυτό που έπρεπε – προσφέροντας άφθονο «υλικό συσπείρωσης» σε μια εκλογική βάση που επιθυμεί να δει τον πρόεδρο να καταγγέλλει τους Δημοκρατικούς για υποκρισία στο ζήτημα του πληθωρισμού, να επιρρίπτει ευθύνες στον πρώην πρόεδρο Τζο Μπάιντεν και να υιοθετεί σκληρή στάση έναντι της παράτυπης μετανάστευσης.
Η ομιλία ήταν γεμάτη με τα γνώριμα χαρακτηριστικά του Τραμπ – κομπορρημοσύνη, υπερβολή, εκτός κειμένου παρεμβάσεις και αφηγήσεις. Αναφέρθηκε στους πολέμους που σταμάτησε, στις τιμές που συνέβαλε να μειωθούν και στα «εκατοντάδες δισ. δολάρια» που, όπως είπε, εξασφάλισε μέσω δασμών και διαπραγματεύσεων από ξένες επενδύσεις.
Ασυνήθιστη αυτοσυγκράτηση – Ασφαλείς τοποθετήσεις
Παρ’ όλα αυτά, δεκατρείς μήνες μετά την έναρξη μιας δεύτερης θητείας που καθορίζεται σε μεγάλο βαθμό από τις φιλοδοξίες του προέδρου και τις προσωπικές του επιδιώξεις –είτε πρόκειται για το Νόμπελ Ειρήνης είτε για την ανακαίνιση του Λευκού Οίκου–, η χθεσινή ομιλία ξεχώρισε και για την ασυνήθιστη αυτοσυγκράτησή του. Ο Τραμπ παρέμεινε πειθαρχημένος, αναφέρει το Politico, ακόμη και καθώς κατέρριπτε το ίδιο του το ρεκόρ της μεγαλύτερης σε διάρκεια ομιλία για την Κατάσταση του Εθνους.
Δεν έγινε καμία αναφορά στην προσάρτηση της Γροιλανδίας, η οποία μόλις τον προηγούμενο μήνα προκάλεσε διεθνή αναστάτωση και επιβάρυνε τις διατλαντικές σχέσεις, ενώ, συνολικά, η εξωτερική πολιτική κατέλαβε σχετικά μικρό μέρος της ομιλίας, δεδομένου του πόσο κεντρική είναι στην ατζέντα του.
Με το ποσοστό αποδοχής του να παραμένει γύρω στο 40% και τους Ρεπουμπλικανούς όλο και πιο ανήσυχους για το ενδεχόμενο σαρωτικής ήττας στις ενδιάμεσες εκλογές, ο Τραμπ επέλεξε πιο ασφαλές πολιτικό έδαφος. Διάνθισε την ομιλία του με ορισμένες συγκινησιακές παρεμβάσεις, στρέφοντας την προσοχή προς τα θεωρεία της Βουλής, σε μια προσπάθεια να υπερβεί τις κομματικές αντιπαραθέσεις: επαίνεσε την ολυμπιακή ομάδα χόκεϊ που κατέκτησε το χρυσό μετάλλιο· εξήρε έναν διασώστη της Ακτοφυλακής που έσωσε ένα 11χρονο παιδί από τις πλημμύρες στο κεντρικό Τέξας· απένειμε τιμές σε ήρωες πολέμου και στρατιωτικούς· και προσευχήθηκε για μια γυναίκα που προσπαθεί να τεκνοποιήσει μέσω εξωσωματικής γονιμοποίησης, της οποίας η θεραπεία έγινε φθηνότερη χάρη στο TrumpRX.
Ακρίβεια, μετανάστευση και επιθέσεις στους Δημοκρατικούς
Το τέλος της ομιλίας –κατά το οποίο δόθηκε έμφαση στην οικονομία και στο κόστος ζωής– αποτελούσε προσπάθεια αντιμετώπισης μιας αυξανόμενης πολιτικής αδυναμίας.
Ο Τραμπ παρουσίασε τις φορολογικές περικοπές που υιοθέτησαν οι Ρεπουμπλικανοί πέρυσι και περιέγραψε επιπλέον προτάσεις πολιτικής προς το Κογκρέσο, καλώντας τους βουλευτές να στηρίξουν τους υποψήφιους ιδιοκτήτες κατοικιών, αποτρέποντας επενδυτικά κεφάλαια από την αγορά μονοκατοικιών, και να μειώσουν το κόστος των συνταγογραφούμενων φαρμάκων για τους ηλικιωμένους.
Ωστόσο, με τις πλειοψηφίες των Ρεπουμπλικανών στο Κογκρέσο να είναι τόσο οριακές και την προσοχή να στρέφεται ήδη στην προεκλογική εκστρατεία, οι προοπτικές για σημαντική νομοθετική δράση εντός του έτους παραμένουν περιορισμένες.
Υποστηρίζοντας ότι οι τιμές για τους καταναλωτές υποχωρούν, ο Τραμπ συνέχισε να κατηγορεί τους Δημοκρατικούς για υποκρισία επειδή «ξαφνικά» δίνουν έμφαση στο κόστος ζωής.
«Εσείς δημιουργήσατε αυτό το πρόβλημα», είπε απευθυνόμενος προς τα έδρανα των Δημοκρατικών. «Οι πολιτικές τους προκάλεσαν τις υψηλές τιμές. Οι δικές μας πολιτικές τις τερματίζουν γρήγορα».
Ο επιθετικός του τόνος, ιδίως όταν αναφέρθηκε στη μετανάστευση, προκάλεσε εντονότερες αντιδράσεις από ορισμένους Δημοκρατικούς βουλευτές που δεν παρέμειναν σιωπηλοί.
«Τα πρώτα 250 χρόνια είναι η αρχή»
Ο Τραμπ επιχείρησε να παρουσιάσει την εντυπωσιακή επιστροφή του στο Οβάλ Γραφείο –την αναστάτωση που προκάλεσε η επιθετική εξωτερική πολιτική του, το αυστηρό και απρόβλεπτο καθεστώς δασμών, αλλά και τη βία που πυροδοτήθηκε από την επιβολή της μεταναστευτικής του πολιτικής– ως ένα σύγχρονο ανάλογο της Αμερικανικής Επανάστασης, γεμίζοντας την ομιλία του με αναφορές στο 1776 και στην επέτειο των 250 ετών που θα εορταστεί τον Ιούλιο.
«Τα πρώτα αυτά 250 χρόνια ήταν μόνο η αρχή», είπε ολοκληρώνοντας. «Η χρυσή εποχή της Αμερικής είναι εδώ. Η επανάσταση που ξεκίνησε το 1776 δεν έχει τελειώσει. Συνεχίζεται, γιατί η φλόγα της ελευθερίας και της ανεξαρτησίας καίει ακόμη στην καρδιά κάθε Αμερικανού πατριώτη. Και το μέλλον μας θα είναι μεγαλύτερο, καλύτερο, φωτεινότερο, τολμηρότερο και ενδοξότερο από ποτέ».
