Ερευνα ξεκινούν οι Βρυξέλλες κατά της κινεζικής πλατφόρμας ηλεκτρονικού εμπορίου Shein, στο πλαίσιο του νόμου για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (Digital Services Act – DSA), εστιαζόμενες σε πιθανές παραβάσεις που αφορούν την πώληση παράνομων προϊόντων, τον εθιστικό σχεδιασμό της υπηρεσίας και τη διαφάνεια των αλγοριθμικών συστημάτων προτάσεων.
Η απόφαση δεν προδικάζει το αποτέλεσμα της έρευνας, ωστόσο παρέχει στην Κομισιόν ενισχυμένες αρμοδιότητες εποπτείας και επιβολής μέτρων.
Συγκεκριμένα, η έρευνα της Κομισιόν θα εξετάσει τα συστήματα που εφαρμόζει η εταιρεία για τον περιορισμό της διάθεσης παράνομων προϊόντων στην Ευρωπαϊκή Ενωση, συμπεριλαμβανομένου περιεχομένου που ενδέχεται να συνιστά υλικό σεξουαλικής κακοποίησης ανηλίκων, όπως σεξουαλικές κούκλες με μορφές παιδιών.
Σύμφωνα με τον DSA, οι πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες υποχρεούνται να εντοπίζουν και να μετριάζουν συστημικούς κινδύνους που σχετίζονται με παράνομο περιεχόμενο και προϊόντα.
«Στην Ε.Ε. τα παράνομα προϊόντα απαγορεύονται – είτε αυτά βρίσκονται σε ράφι καταστήματος είτε διατίθενται στην ηλεκτρονική αγορά», τόνισε η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Κομισιόν Χένα Βίρκουνεν. «Ο νόμος για τις ψηφιακές υπηρεσίες διατηρεί τους αγοραστές ασφαλείς, προστατεύει την ευημερία τους και τους εξουσιοδοτεί με πληροφορίες σχετικά με τους αλγόριθμους με τους οποίους αλληλεπιδρούν. Θα αξιολογήσουμε εάν η Shein σέβεται αυτούς τους κανόνες», επισήμανε.
Εθιστικός σχεδιασμός
Η αξιολόγηση στην οποία αναφέρεται η εκτελεστική αντιπρόεδρος της Κομισιόν αφορά και μηχανισμούς που ενδέχεται να ενθαρρύνουν καταναγκαστική χρήση, όπως συστήματα πόντων και ανταμοιβών για αλληλεπίδραση, καθώς και στοιχεία «gamification».
Οι Αρχές εκτιμούν ότι τέτοια χαρακτηριστικά μπορεί να επηρεάζουν αρνητικά την ψυχική ευημερία των χρηστών και την προστασία των καταναλωτών, ιδίως των ανηλίκων.
Η Κομισιόν θα εξετάσει, παράλληλα, και τον τρόπο λειτουργίας των συστημάτων, που προτείνουν προϊόντα μέσω της εν λόγω πλατφόρμας.
Συγκεκριμένα, μέσω του νόμου DSA απαιτείται από τη Shein να δημοσιοποιεί τις βασικές παραμέτρους που καθορίζουν τις προτάσεις περιεχομένου και να προσφέρει τουλάχιστον μια επιλογή χρήσης, που δεν βασίζεται σε προφίλ ή (και) σε παρακολούθηση προσωπικών δεδομένων.
Ρόλος της Ιρλανδίας και επόμενα βήματα
Στο μεταξύ, η ιρλανδική αρχή Coimisiún na Meán, ως εθνικός Συντονιστής Ψηφιακών Υπηρεσιών στη χώρα εγκατάστασης της κινεζικής εταιρείας στην Ε.Ε., θα συμμετάσχει στη διαδικασία. Η Επιτροπή θα συνεχίσει να συλλέγει στοιχεία μέσω νέων αιτημάτων πληροφοριών, συνεντεύξεων και ελέγχων.
Μετά τη σημερινή έναρξη της διαδικασίας έρευνας, η Κομισιόν μπορεί να επιβάλει προσωρινά μέτρα, να εκδώσει απόφαση μη συμμόρφωσης ή να αποδεχθεί δεσμεύσεις από την εταιρεία. Ξεκαθαρίζεται ότι δεν υπάρχει προκαθορισμένο χρονικό όριο ολοκλήρωσης της έρευνας.
Η συγκεκριμένη, πάντως, εξελίσσεται παράλληλα με έρευνες του Δικτύου Συνεργασίας για την Προστασία των Καταναλωτών (CPC Network) και με ενέργειες εποπτείας της αγοράς στο πλαίσιο του Κανονισμού Γενικής Ασφάλειας Προϊόντων (GPSR).
Η σημερινή απόφαση βασίστηκε σε προκαταρκτική αξιολόγηση εκθέσεων κινδύνου της εταιρείας, απαντήσεις σε αιτήματα πληροφοριών της Επιτροπής το 2024 και το 2025, καθώς και σε στοιχεία τρίτων φορέων.
