Οι ΗΠΑ και το Ιράν πρόκειται να πραγματοποιήσουν συνομιλίες στο Ομάν την Παρασκευή, αφού η Τεχεράνη ζήτησε αλλαγή του τόπου διεξαγωγής για να περιορίσει τις διαπραγματεύσεις στο πυρηνικό της πρόγραμμα, ανέφερε περιφερειακός αξιωματούχος. Στο μεταξύ, η αύξηση των αμερικανικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή εξακολουθεί να εγείρει φόβους για αντιπαράθεση.
Το Ιράν επιδίωξε η συνάντηση να γίνει στο Ομάν ως συνέχεια προηγούμενων γύρων συνομιλιών που πραγματοποιήθηκαν στην αραβική χώρα του Κόλπου για το πυρηνικό της πρόγραμμα. Ζήτησε αλλαγή τοποθεσίας από την Τουρκία, για να αποφευχθεί οποιαδήποτε επέκταση των συζητήσεων σε θέματα όπως οι βαλλιστικοί πύραυλοι της Τεχεράνης, δήλωσε ο περιφερειακός αξιωματούχος.
Η «κόκκινη γραμμή» του Ιράν
Η Τεχεράνη έχει ανακοινώσει ότι δεν θα κάνει παραχωρήσεις στο πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της, ένα από τα μεγαλύτερα στη Μέση Ανατολή. Εχει, δε, χαρακτηρίσει το εν λόγω πρόγραμμα «κόκκινη γραμμή» στις διαπραγματεύσεις.
Η Τεχεράνη ισχυρίζεται ότι αναπλήρωσε το απόθεμά της σε βαλλιστικούς πυραύλους αφότου δέχτηκε επίθεση από το Ισραήλ πέρυσι. Εχει προειδοποιήσει ότι θα εξαπολύσει τους πυραύλους της, για να υπερασπιστεί την Ισλαμική Δημοκρατία εάν η ασφάλειά της απειληθεί.
Ο περιφερειακός αξιωματούχος, μιλώντας υπό τον όρο της ανωνυμίας, δήλωσε ότι το Ιράν είχε από την αρχή τονίσει ότι θα συζητήσει μόνο σχετικά με το πυρηνικό του πρόγραμμα, ενώ η Ουάσιγκτον ήθελε άλλα θέματα στην ημερήσια διάταξη.
Οι τιμές του πετρελαίου συνέχισαν τα κέρδη τους την Τετάρτη, αφότου οι ΗΠΑ κατέρριψαν ιρανικό drone και οπλισμένα ιρανικά σκάφη πλησίασαν τάνκερ με αμερικανική σημαία στα Στενά του Ορμούζ, αναζωπυρώνοντας τους φόβους για κλιμάκωση μεταξύ Ουάσιγκτον και Τεχεράνης.
Ανησυχίες για πλήγμα
Ο Τραμπ προειδοποίησε ότι πιθανότατα θα συμβούν «κακά πράγματα» εάν δεν επιτευχθεί συμφωνία, αυξάνοντας την πίεση στην Ισλαμική Δημοκρατία. Η αντιπαράθεση έχει οδηγήσει σε αμοιβαίες απειλές αεροπορικών επιδρομών και έχει προκαλέσει φόβους για ευρύτερο πόλεμο.
Χθες, Τρίτη, ο αμερικανικός στρατός κατέρριψε ιρανικό drone που πλησίασε «επιθετικά» το αεροπλανοφόρο Abraham Lincoln στην Αραβική Θάλασσα, δήλωσε ο αμερικανικός στρατός, σε περιστατικό που αναφέρθηκε για πρώτη φορά από το Reuters.
Ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο χθες, Τρίτη: «Διαπραγματευόμαστε μαζί τους αυτή τη στιγμή». Δεν έδωσε περισσότερες λεπτομέρειες και αρνήθηκε να πει πού ανέμενε να πραγματοποιηθούν οι συνομιλίες.
Σύμφωνα με αναφορές, ο γαμπρός του Τραμπ Τζάρεντ Κούσνερ θα συμμετάσχει στις συνομιλίες μαζί με τον ειδικό απεσταλμένο των ΗΠΑ Στιβ Γουίτκοφ και τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν Αμπάς Αραγτσί.
Υπουργοί από αρκετές άλλες χώρες της περιοχής, μεταξύ των οποίων το Πακιστάν, η Σαουδική Αραβία, το Κατάρ, η Αίγυπτος και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, αναμενόταν επίσης να παραστούν. Ωστόσο, η περιφερειακή πηγή δήλωσε στο Reuters ότι η Τεχεράνη επιδιώκει διμερείς συνομιλίες με τις ΗΠΑ.
Τον Ιούνιο, οι Ηνωμένες Πολιτείες έπληξαν ιρανικούς πυρηνικούς στόχους, συμμετέχοντας στο κλείσιμο 12ήμερης ισραηλινής βομβαρδιστικής εκστρατείας.
Πιο πρόσφατα, μετά τη βίαιη καταστολή των αντικυβερνητικών διαδηλώσεων τον περασμένο μήνα στο Ιράν και τα πιο αιματηρά επεισόδια στη χώρα μετά την Ισλαμική Επανάσταση του 1979, το αμερικανικό ναυτικό συγκέντρωσε δυνάμεις στην περιοχή.
Ο Τραμπ, ο οποίος δεν πραγματοποίησε τις απειλές για παρέμβαση, απαίτησε έκτοτε παραχωρήσεις στο πυρηνικό πρόγραμμα από το Ιράν, στέλνοντας στολίσκο στις ακτές του.
Η ηγεσία του Ιράν ανησυχεί ολοένα και περισσότερο ότι αμερικανική επίθεση θα μπορούσε να επιφέρει πλήγμα την εξουσία της, οδηγώντας ένα ήδη εξοργισμένο πλήθος πολιτών πίσω στους δρόμους, σύμφωνα με έξι νυν και πρώην Ιρανούς αξιωματούχους.
Η προτεραιότητα της Τεχεράνης
Προτεραιότητα της διπλωματικής προσπάθειας είναι η αποφυγή συγκρούσεων και η αποκλιμάκωση της έντασης, δήλωσε νωρίτερα στο Reuters περιφερειακός αξιωματούχος.
Ιρανικές πηγές δήλωσαν στο Reuters την περασμένη εβδομάδα ότι ο Τραμπ είχε ζητήσει τρεις όρους για την επανέναρξη των συνομιλιών:
- μηδενικό εμπλουτισμό ουρανίου στο Ιράν,
- περιορισμούς στο πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων της Τεχεράνης και
- τερματισμό της υποστήριξής του προς τους περιφερειακούς πληρεξούσιους.
Το Ιράν εδώ και καιρό δηλώνει ότι και οι τρεις απαιτήσεις αποτελούν απαράδεκτες παραβιάσεις της κυριαρχίας του. Ωστόσο, δύο Ιρανοί αξιωματούχοι δήλωσαν στο Reuters ότι οι κληρικοί ηγέτες του θεωρούν το πρόγραμμα βαλλιστικών πυραύλων, και όχι τον εμπλουτισμό ουρανίου, ως το μεγαλύτερο εμπόδιο.
Μετά τις αμερικανικές επιθέσεις τον Ιούνιο, η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι οι εργασίες εμπλουτισμού ουρανίου –οι οποίες, όπως λέει, προορίζονται για ειρηνικούς, όχι στρατιωτικούς σκοπούς– έχουν σταματήσει.
Σε παράλληλη εξέλιξη χθες, Τρίτη, στα Στενά του Ορμούζ, η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε ότι οι δυνάμεις του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης του Ιράν πλησίασαν με ταχύτητα τάνκερ με σημαία των ΗΠΑ και απείλησαν να το κατασχέσουν.
Η ομάδα διαχείρισης θαλάσσιων κινδύνων Vanguard ανέφερε ότι τα ιρανικά σκάφη διέταξαν το τάνκερ να σταματήσει τη μηχανή του, ωστόσο το δεξαμενόπλοιο φέρεται να επιτάχυνε και να συνέχισε το ταξίδι του.
Με πληροφορίες από Reuters
