ΚΟΠΕΓΧΑΓΗ. Τους ισχυρισμούς του προέδρου Τραμπ ότι εξασφάλισε «λευκή επιταγή» από τη Δανία όσον αφορά το μέλλον της Γροιλανδίας διέψευσε χθες η πρωθυπουργός Μέτε Φρεντέρικσεν, ανακοινώνοντας ότι συμφώνησε με τον γενικό γραμματέα του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε στην ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική. Τραμπ και Ρούτε συμφώνησαν στο Νταβός για την ανάγκη περαιτέρω συνομιλιών μεταξύ ΗΠΑ, Δανίας και Γροιλανδίας με στόχο τον εκσυγχρονισμό συνθήκης του 1951, η οποία διέπει την πρόσβαση των αμερικανικών ενόπλων δυνάμεων και την παρουσία μόνιμων βάσεων των ΗΠΑ στη νήσο.
Οι κυβερνήσεις της Δανίας και της ημιαυτόνομης περιοχής της Γροιλανδίας επιμένουν ότι το ζήτημα της κυριότητας της νήσου και της μεταβίβασής της στις ΗΠΑ δεν τίθεται. Παρ’ όλα αυτά, Κοπεγχάγη και Νουούκ έχουν δηλώσει πρόθυμες για συζητήσεις γύρω από άλλα θέματα.
Την Πέμπτη ο Τραμπ ανακοίνωσε ότι εξασφάλισε την πλήρη και μόνιμη πρόσβαση των ΗΠΑ στη Γροιλανδία μετά τις συνομιλίες που είχε με τον Ρούτε στο Νταβός. Ο γ.γ. του ΝΑΤΟ αρκέστηκε να πει ότι οι σύμμαχοι πρέπει να ενισχύσουν τις προσπάθειές τους για την αποσόβηση της ρωσικής και κινεζικής διείσδυσης στον Αρκτικό Κύκλο.
«Συμφωνούμε ότι το ΝΑΤΟ πρέπει να ενισχύσει την εμπλοκή του στην Αρκτική. Η άμυνα και η ασφάλεια της Αρκτικής αποτελεί ζήτημα που ενδιαφέρει όλη τη Συμμαχία», έγραψε χθες η Φρεντέρικσεν σε μήνυμά της στην πλατφόρμα Χ, δημοσιεύοντας φωτογραφία της στο πλευρό του Ρούτε στις Βρυξέλλες.
Η Δανή πρωθυπουργός μετέβη χθες το απόγευμα στην πρωτεύουσα της Γροιλανδίας, Νουούκ, όπου συναντήθηκε με τον πρωθυπουργό της νήσου. Νωρίτερα χθες, ο υπουργός Εξωτερικών της Δανίας Λαρς Λέκε Ράσμουσεν ανακοίνωσε ότι Δανοί και Αμερικανοί διπλωμάτες συναντήθηκαν την Πέμπτη στην Ουάσιγκτον για να αποφασίσουν τα επόμενα βήματα.
Η Κοπεγχάγη είναι ανοιχτή μόνο στην ενίσχυση της ασφάλειας της Αρκτικής στο πλαίσιο του ΝΑΤΟ και στη συζήτηση για τον εκσυγχρονισμό της συνθήκης του 1951.
«Δεν θα ανακοινώσουμε την ημερομηνία διεξαγωγής των μελλοντικών αυτών συναντήσεων, γιατί αυτό που οφείλουμε να κάνουμε αυτή τη στιγμή είναι να αποδραματοποιήσουμε όλη αυτή την υπόθεση. Χρειαζόμαστε μια ήρεμη διαδικασία», είπε ο Δανός ΥΠΕΞ.
Την υποχώρηση του Τραμπ από τις απειλές του για επιβολή δασμών και τη συμφωνία με το ΝΑΤΟ χαιρέτισε ο πρωθυπουργός της Γροιλανδίας Γενς-Φρέντρικ Νίλσεν, επισημαίνοντας ωστόσο ότι αγνοεί πολλά στοιχεία σχετικά με τη συμφωνία Τραμπ – Ρούτε.
«Δεν γνωρίζω τι περιέχει αυτή η συμφωνία και τι σημαίνει αυτό για τη χώρα μου. Είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε πολλά και είμαστε έτοιμοι να διαπραγματευτούμε μια βελτιωμένη συνεργασία. Η εθνική κυριαρχία αποτελεί, όμως, κόκκινη γραμμή. Δεν μπορούμε να παραβιάσουμε κόκκινες γραμμές. Πρέπει η εδαφική μας ακεραιότητα να γίνει σεβαστή. Πρέπει να σεβαστούμε το διεθνές δίκαιο», είπε ο Νίλσεν. Επιστρέφοντας το βράδυ της Πέμπτης από το Νταβός, ο πρόεδρος Τραμπ είπε ότι η νέα συμφωνία που προετοιμάζεται θα είναι «πολύ πιο γενναιόδωρη για τις ΗΠΑ», για να προσθέσει ότι θα προσφέρει «πλήρη πρόσβαση» στις ΗΠΑ «χωρίς χρονικό όριο».
Η απάντηση Κάρνεϊ
Στο μεταξύ, επίθεση εναντίον του Αμερικανού προέδρου εξαπέλυσε την Πέμπτη ο πρωθυπουργός του Καναδά Μαρκ Κάρνεϊ, καταδικάζοντας το σχόλιο του Τραμπ ότι «ο Καναδάς ζει χάρη στις ΗΠΑ». Μιλώντας σε κομματική εκδήλωση των Φιλελεύθερων στην πόλη του Κεμπέκ, όπου παρουσιάστηκε το νέο υπουργικό συμβούλιο, ο Κάρνεϊ είπε: «Ο Καναδάς και οι ΗΠΑ οικοδόμησαν αξιοσημείωτο συνεταιρισμό, στην οικονομία, στην ασφάλεια και στις πλούσιες πολιτιστικές ανταλλαγές. Ο Καναδάς, όμως, δεν ζει χάρη στις ΗΠΑ. Ο Καναδάς ακμάζει επειδή είμαστε Καναδοί». Την Πέμπτη ο Τραμπ απέσυρε την υποψηφιότητα του Κάρνεϊ από το Συμβούλιο Ειρήνης, τιμωρώντας με τον τρόπο αυτό τον Καναδό πρωθυπουργό για την επικριτική προς τον Τραμπ ομιλία του την Τετάρτη στο Νταβός. Στην ομιλία του ο Κάρνεϊ καταδίκασε τα ισχυρά κράτη που χρησιμοποιούν την οικονομία ως όπλο και τους εμπορικούς δασμούς ως μοχλό πολιτικής πίεσης. Σε μήνυμα στην ιδιωτική του πλατφόρμα, ο Τραμπ ανακοίνωσε την απόσυρση της πρόσκλησης προς τον Κάρνεϊ, ο οποίος δεν θα έχει πλέον τη δυνατότητα να παραστεί «στο πιο περίβλεπτο Συμβούλιο Ηγετών που συστήθηκε σε όλη την Ιστορία». Την περασμένη εβδομάδα, το γραφείο του Καναδού πρωθυπουργού έλαβε πρόσκληση από τον Λευκό Οίκο προκειμένου να συμμετάσχει στο Συμβούλιο, με τον Κάρνεϊ να ανακοινώνει ότι ήταν πρόθυμος να γίνει μέλος.
