Η Ρωσία είναι πιθανό να αναπτύσσει υπερηχητικούς βαλλιστικούς πυραύλους, με δυνατότητα να φέρουν πυρηνικές κεφαλές σε πρώην αεροπορική βάση στην ανατολική Λευκορωσία. Στο συμπέρασμα αυτό καταλήγουν δύο Αμερικανοί ερευνητές, έπειτα από ανάλυση δορυφορικών εικόνων, κάνοντας λόγο για εξέλιξη που θα μπορούσε να ενισχύσει σημαντικά τη δυνατότητα της Μόσχας να πλήττει στόχους σε ολόκληρη την Ευρώπη.
Η εκτίμησή τους ευθυγραμμίζεται σε γενικές γραμμές με τα ευρήματα των αμερικανικών υπηρεσιών πληροφοριών, σύμφωνα με πρόσωπο που έχει γνώση του θέματος και μίλησε στο Reuters, υπό τον όρο της ανωνυμίας.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει καταστήσει σαφή την πρόθεσή του να αναπτύξει στη Λευκορωσία πυραύλους μεσαίου βεληνεκούς Oreshnik, με εκτιμώμενη εμβέλεια έως 5.500 χιλιόμετρα. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν είχε γίνει γνωστή η ακριβής τοποθεσία της ανάπτυξής τους.
Σύμφωνα με ορισμένους ειδικούς, η ανάπτυξη των Oreshnik δείχνει την επιλογή του Κρεμλίνου στην απειλή χρήσης πυρηνικών όπλων, στο πλαίσιο της προσπάθειάς του να αποτρέψει τα κράτη-μέλη του ΝΑΤΟ από το να προμηθεύουν το Κίεβο με οπλικά συστήματα ικανά να πλήττουν βαθιά στο ρωσικό έδαφος.
Η ρωσική πρεσβεία στην Ουάσιγκτον δεν απάντησε άμεσα σε αίτημα για σχόλιο, ενώ η πρεσβεία της Λευκορωσίας αρνήθηκε να τοποθετηθεί. Το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων Belta μετέδωσε, επικαλούμενο δηλώσεις του υπουργού Αμυνας της Λευκορωσίας, Βίκτορ Χρένιν, ότι η ανάπτυξη των Oreshnik δεν μεταβάλλει την ισορροπία δυνάμεων στην Ευρώπη και συνιστά «απάντηση» στις «επιθετικές ενέργειες» της Δύσης.
Ο Λευκός Οίκος δεν ανταποκρίθηκε άμεσα σε αίτημα σχολιασμού, ενώ η CIA αρνήθηκε να προβεί σε δηλώσεις.
Αναθεωρημένη ρωσική στρατηγική
Οι ερευνητές Τζέφρι Λιούις, από το Ινστιτούτο Διεθνών Σπουδών του Middlebury στην Καλιφόρνια, και Ντέκερ Εβελεθ, από τον οργανισμό έρευνας και ανάλυσης CNA στη Βιρτζίνια, ανέφεραν ότι βασίστηκαν σε δορυφορικές εικόνες της εταιρείας Planet Labs. Οι εικόνες αυτές παρουσιάζουν χαρακτηριστικά που συνάδουν με ρωσική στρατηγική βάση πυραύλων.
Οι δύο ερευνητές εκτιμούν με βεβαιότητα 90% ότι κινητοί εκτοξευτές Oreshnik θα αναπτυχθούν στην πρώην αεροπορική βάση κοντά στην πόλη Κρίτσεφ, περίπου 307 χιλιόμετρα ανατολικά του Μινσκ και 478 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της Μόσχας.
Σύμφωνα με τον Τζον Φόρμαν, πρώην στρατιωτικό ακόλουθο της Βρετανίας στη Μόσχα και στο Κίεβο, ο Πούτιν σχεδιάζει την ανάπτυξη του συστήματος στη Λευκορωσία «προκειμένου να επεκτείνει ακόμη περισσότερο την εμβέλειά του στην Ευρώπη». Ο ίδιος εκτιμά ότι η κίνηση αυτή αποτελεί και απάντηση στα σχέδια των ΗΠΑ να αναπτύξουν στη Γερμανία, από το επόμενο έτος, συμβατικούς πυραύλους, μεταξύ των οποίων και τον υπερηχητικό Dark Eagle.
Η ανάπτυξη των Oreshnik έρχεται λίγες εβδομάδες πριν από τη λήξη, το 2026, της συνθήκης New START του 2010, της τελευταίας συμφωνίας ΗΠΑ–Ρωσίας που περιορίζει την ανάπτυξη στρατηγικών πυρηνικών όπλων από τις δύο μεγαλύτερες πυρηνικές δυνάμεις του κόσμου.
Μετά από συνάντησή του με τον Λευκορώσο πρόεδρο Αλεξάντερ Λουκασένκο τον Δεκέμβριο του 2024, ο Πούτιν είχε δηλώσει ότι οι Oreshnik θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στη Λευκορωσία κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2025. Ο Λουκασένκο ανέφερε την περασμένη εβδομάδα ότι οι πρώτοι πύραυλοι έχουν ήδη αναπτυχθεί, χωρίς να προσδιορίσει τοποθεσία.
Σύμφωνα με τον Λουκασένκο, έως και δέκα Oreshnik θα μπορούσαν να αναπτυχθούν στη Λευκορωσία.
Οι Αμερικανοί ερευνητές εκτιμούν ότι η συγκεκριμένη βάση μπορεί να φιλοξενήσει μόνο τρεις εκτοξευτές και ότι οι υπόλοιποι ενδέχεται να αναπτυχθούν αλλού.
Την ίδια ώρα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ επιδιώκει συμφωνία με τη Μόσχα για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, ενώ το Κίεβο ζητεί από τους δυτικούς συμμάχους του όπλα με δυνατότητα πλήγματος βαθιά στο ρωσικό έδαφος. Ο Τραμπ έχει απορρίψει μέχρι στιγμής το ουκρανικό αίτημα για πυραύλους Tomahawk, ικανούς να πλήξουν τη Μόσχα. Βρετανία και Γαλλία έχουν ήδη παραδώσει πυραύλους κρουζ στην Ουκρανία, ενώ η Γερμανία ανακοίνωσε τον Μάιο ότι θα παράξει με το Κίεβο πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς, χωρίς περιορισμούς στην εμβέλεια ή στους στόχους.
Reuters
