Ο Ευρωπαίος επίτροπος για τη Δικαιοσύνη και τη Δημοκρατία, Μάικλ ΜακΓκραθ, έθεσε σαφές όριο στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στην Ουκρανία, προειδοποιώντας ότι καμία ειρηνευτική συμφωνία δεν μπορεί να «σβήσει το παρελθόν» για τη Ρωσία.
Σε συνέντευξή του στο Politico, ο ΜακΓκραθ δήλωσε ότι οι διαπραγματευτές πρέπει να διασφαλίσουν πως η αναζήτηση κατάπαυσης του πυρός δεν θα οδηγήσει στο να αποφύγει η Μόσχα τις διώξεις για εγκλήματα πολέμου.
Ο επίτροπος εξέφρασε την ανησυχία πολλών ευρωπαϊκών πρωτευουσών ότι το αρχικό αμερικανικό σχέδιο περιλάμβανε υπόσχεση «πλήρους αμνηστίας για ενέργειες που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου», σε συνδυασμό με σχέδια επανένταξης της Ρωσίας στην παγκόσμια οικονομία.
«Δεν πιστεύω ότι η ιστορία θα κρίνει θετικά κάθε προσπάθεια να καθαρίσει το μητρώο των ρωσικών εγκλημάτων στην Ουκρανία», είπε ο ΜακΓκραθ.
«Πρέπει να λογοδοτήσουν για αυτά τα εγκλήματα και αυτή θα είναι η προσέγγιση της Ευρωπαϊκής Ενωσης σε όλες αυτές τις συζητήσεις».
Ο ίδιος προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε ανοχή στην ατιμωρησία θα είχε συνέπειες. «Αν το κάναμε, αν επιτρέπαμε ατιμωρησία για αυτά τα εγκλήματα, θα σπέρναμε τους σπόρους του επόμενου κύκλου επιθετικότητας και της επόμενης εισβολής. Και πιστεύω ότι αυτό θα ήταν ιστορικό λάθος τεράστιων διαστάσεων».
Η θέση της Ε.Ε. γίνεται γνωστή την ώρα που η διοίκηση Τραμπ επιδιώκει την «αποκατάσταση» του Βλαντιμίρ Πούτιν, παρά τη διεθνή καταδίκη για καταγγελλόμενες ωμότητες, μεταξύ των οποίων η απαγωγή 20.000 παιδιών και επιθέσεις αμάχων σε Μπούτσα και Μαριούπολη.
Οι ουκρανικές αρχές έχουν ανοίξει περισσότερες από 178.000 υποθέσεις για πιθανά ρωσικά εγκλήματα από την έναρξη του πολέμου, ενώ έκθεση επιτροπής του ΟΗΕ τον περασμένο μήνα κατέληξε ότι οι ρωσικές αρχές διέπραξαν εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας μέσω επιθέσεων και εγκλήματα πολέμου που αφορούν αναγκαστική μεταφορά και απέλαση πολιτών.
Παράλληλα, ο Διεθνής Ποινικός Δικαστής εξέδωσε το 2023 ένταλμα σύλληψης για τον Πούτιν, χαρακτηρίζοντάς τον «υπεύθυνο για το έγκλημα πολέμου της παράνομης απέλασης πληθυσμού [παιδιών]» από την Ουκρανία.
Η Ε.Ε. και άλλοι διεθνείς φορείς εργάζονται για τη δημιουργία ειδικού δικαστηρίου για το έγκλημα της επιθετικότητας, με στόχο την απόδοση ευθυνών στη ρωσική ηγεσία.
Η αμερικανική πλευρά, ωστόσο, δεν εμφανίζεται προσανατολισμένη σε δίωξη. Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα μιλήσει θετικά για τον Ρώσο πρόεδρο, ενώ έχει εκφράσει την πρόθεση για νέες οικονομικές και ενεργειακές συνεργασίες με τη Μόσχα.
Οι δύο πλευρές έχουν ακόμη συζητήσει για την οργάνωση αγώνων χόκεϊ μεταξύ Ρωσίας και ΗΠΑ μετά το τέλος του πολέμου.
Το προσχέδιο του ειρηνευτικού σχεδίου 28 σημείων που κυκλοφόρησε η ομάδα Τραμπ κινείται στην ίδια κατεύθυνση.
Προβλέπει ότι «η Ρωσία θα επανενταχθεί στην παγκόσμια οικονομία» και θα προσκληθεί να επιστρέψει στο G8.
Προτείνει επίσης την υπογραφή μακροπρόθεσμης συμφωνίας οικονομικής συνεργασίας ΗΠΑ – Ρωσίας, που θα καλύπτει ενέργεια, υποδομές, τεχνητή νοημοσύνη, κέντρα δεδομένων και έργα εξόρυξης σπάνιων μετάλλων στην Αρκτική.
Το σχέδιο προβλέπει σταδιακή άρση των αμερικανικών κυρώσεων, κάτι που η Ευρώπη αντιμετωπίζει συγκρατημένα, υπενθυμίζοντας ότι η απόφαση για τις ευρωπαϊκές κυρώσεις ανήκει αποκλειστικά στα κράτη-μέλη.
Ωστόσο, εντός της Ε.Ε. δεν υπάρχει απόλυτη ομοφωνία: η Ουγγαρία έχει επανειλημμένα παγώσει νέες κυρώσεις, ειδικά στην ενέργεια, ενώ στη Γερμανία έχουν διατυπωθεί εκ νέου σκέψεις για άρση ορισμένων περιορισμών στον αγωγό Nord Stream.
Πηγή: Politico
