Στις δημόσιες εμφανίσεις της, τα πλήθη νέων που συρρέουν να τη δουν από κοντά την επευφημούν φωνάζοντας εν χορώ το όνομά της. Η πριγκίπισσα Αϊκο δεν είναι απλώς δημοφιλής στην Ιαπωνία, είναι κάτι σαν ροκ σταρ.
Και καθώς κλείνει σήμερα τα 24 της χρόνια, οι υποστηρικτές της πιέζουν όλο και πιο επιτακτικά για μία αλλαγή στον νόμο περί διαδοχής που θα άνοιγε τον δρόμο για την Αϊκο, το μοναδικό παιδί του αυτοκράτορα Ναρουχίτο και της Μασάκο, στον Θρόνο των Χρυσανθέμων.
Σύμφωνα με το αυτοκρατορικό δίκαιο, ο διάδοχος του ιαπωνικού θρόνου μπορεί να είναι μόνο άνδρας. Και αυτή τη στιγμή ο μόνος διάδοχος που πληροί τις προϋποθέσεις είναι ο 19χρονος ανιψιός του Ναρουχίτο.
Σύμφωνα με τους ειδικούς, καθώς η ιαπωνική μοναρχία συρρικνώνεται, η απαγόρευση διαδοχής για τις γυναίκες πρέπει να αρθεί και, μάλιστα, επειγόντως. Ωστόσο, το συντηρητικό πολιτικό σύστημα, προεξάρχουσας της νέας πρωθυπουργού, Σανάε Τακαΐτσι, αντιτίθεται σθεναρά σε μία αλλαγή που πιστεύεται πως αλλοιώνει το πανίσχυρο πνεύμα παράδοσης της Ιαπωνίας.
Εκστρατεία αλλαγής
Δεν πάνε πολλές δεκαετίες από τότε που ο αυτοκράτορας είχε θεϊκές διαστάσεις για τον λαό του. Μετά το τέλος του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, το νέο σύνταγμα περιόριζε τις εξουσίες του, ενώ σήμερα ο ρόλος του θεωρείται εθιμοτυπικός.
Η Ιαπωνία είχε παραδοσιακά άνδρες αυτοκράτορες, αν και υπήρξαν και οκτώ γυναίκες μονάρχες – με τελευταία τη Γκοσακουραμάτσι, η οποία κυβέρνησε από το 1762 έως το 1770.
Η δημοτικότητα της πριγκίπισσας Αϊκό έχει ωθήσει μεγάλη μερίδα πολιτών να ζητούν μετ’ επιτάσεως αλλαγή, ασκώντας πίεση στους νομοθέτες για αλλαγή του νόμου.
Ο σκιτσογράφος Γιοσινόρι Κομπαγιάσι έχει δημοσιεύσει κόμικ που προωθεί την υποψηφιότητα της Αϊκο για τον θρόνο.
Αλλοι έχουν δημιουργήσει κανάλια στο YouTube, ενώ βουλευτές και πολιτικοί διανέμουν φυλλάδια για την ενημέρωση και την ευαισθητοποίηση των πολιτών.
Η 62χρονη Ικούκο Γιαμαζάκι χρησιμοποιεί τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης για να προωθήσει τη διαδοχή του πρώτου παιδιού του αυτοκράτορα, ανεξαρτήτως φύλου, στον θρόνο. Οπως λέει, η επιμονή της ανδροκρατούμενης μοναρχίας θα οδηγήσει στην εξαφάνιση του θεσμού.
«Το σύστημα διαδοχής αντικατοπτρίζει την ιαπωνική νοοτροπία όσον αφορά τα ζητήματα φύλου», είπε η Γιαμαζάκι. «Πιστεύω ότι η ύπαρξη μιας γυναίκας-μονάρχη θα βελτιώσει δραματικά τη θέση των γυναικών στην Ιαπωνία».
Υπό «εξαφάνιση»
Ο νόμος του 1947 για την αυτοκρατορική οικογένεια επιτρέπει τη διαδοχή μόνο σε άρρενες, εξαναγκάζοντας τις γυναίκες της οικογένειας που παντρεύονται κοινούς θνητούς να χάνουν τον αυτοκρατορικό τους τίτλο.
Ως αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής, η αυτοκρατορική οικογένεια έχει συρρικνωθεί δραματικά, από 30 μέλη πριν από τρεις δεκαετίες σε μόλις 16.
Ο Ναρουχίτο έχει μόνο δύο πιθανούς άνδρες διαδόχους, τον 60χρονο μικρότερο αδελφό του, τον πρίγκιπα Ακισίνο, και τον 19χρονο ανιψιό του -και γιο του Ακισίνο-, τον πρίγκιπα Χισαχίτο.
Η έλλειψη ανδρών διαδόχων αποτελεί σοβαρό πρόβλημα για τη μοναρχία, η οποία, σύμφωνα με ορισμένους ιστορικούς, είναι η μακροβιότερη κληρονομική βασιλεία του κόσμου, με αδιάκοπη παράδοση 1.500 χρόνων. Αντανακλά δε το ευρύτερο πρόβλημα του γηράσκοντος και διαρκώς μειούμενου πληθυσμού στην Ιαπωνία.
«Νομίζω ότι η κατάσταση είναι ήδη κρίσιμη», σημειώνει ο Χιντέγια Καγουανίσι, καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Ναγκόγια και ειδικός σε θέματα μοναρχίας. Το μέλλον της εξαρτάται εξ ολοκλήρου από την ικανότητα του Χισαχίτο και της μέλλουσας συζύγου του να αποκτήσουν άρρενα απόγονο. «Ποια θα ήθελε να τον παντρευτεί; Αν υπάρχει κάποια, θα υποστεί τεράστια πίεση να αποκτήσει αγόρι, ενώ θα πρέπει να εκτελεί επίσημα καθήκοντα με υπεράνθρωπες ικανότητες».
Η ιαπωνική κυβέρνηση είχε προτείνει το 2005 να επιτραπούν οι γυναίκες αυτοκράτειρες. Ωστόσο, το 2006, ήταν η γέννηση του Χισαχίτο που λειτούργησε ως άλλοθι απόρριψης της πρότασης από τους συντηρητικούς και τους εθνικιστές.
Πηγή: Associated Press
