Εντονες αντιδράσεις από την πλευρά της Μόσχας και εσωτερικές τριβές στην Ουάσιγκτον προκάλεσε η διαρροή τηλεφωνικής συνδιάλεξης κορυφαίων συμβούλων του Κρεμλίνου και του Λευκού Οίκου με αντικείμενο το Ουκρανικό, το περιεχόμενο της οποίας υποδηλώνει ασυνήθιστη οικειότητα μεταξύ των δύο πλευρών.
Μιλώντας με δημοσιογράφους, ο σύμβουλος του προέδρου Πούτιν για θέματα εξωτερικής πολιτικής, Γιούρι Ουσάκοφ, χαρακτήρισε «απαράδεκτη» τη διαρροή στο πρακτορείο Bloomberg ηχητικού ντοκουμέντου από την τηλεφωνική επικοινωνία του με τον ειδικό απεσταλμένο του Λευκού Οίκου, Στιβ Γουίτκοφ. Η συνομιλία έλαβε χώρα στις 14 Οκτωβρίου και σε αυτήν ο Γουίτκοφ εμφανίζεται να συμβουλεύει τον Ουσάκοφ για τον τρόπο με τον οποίο θα έπρεπε να προσεγγίσει ο Βλαντιμίρ Πούτιν τον Ντόναλντ Τραμπ σχετικά με το υπό επεξεργασία ειρηνευτικό σχέδιο για το Ουκρανικό.
Ηχητικά ντοκουμέντα
Στο ίδιο ηχητικό ντοκουμέντο, ο Γουίτκοφ φέρεται να λέει ότι το «κλειδί» για την επίτευξη συμφωνίας βρίσκεται στην παράδοση ολόκληρου του Ντονμπάς στους Ρώσους με αντάλλαγμα την επιστροφή κάποιων από τα εδάφη που κατέχει ο ρωσικός στρατός στην Ουκρανία. Στις χθεσινές δηλώσεις του, ο Ουσάκοφ απέδωσε τη διαρροή σε κύκλους που επιθυμούν να τορπιλίσουν τις διαβουλεύσεις ΗΠΑ – Ρωσίας για την επίτευξη συμφωνίας, διευκρινίζοντας ότι αποκλείει να έγινε η διαρροή από τον συνομιλητή του.
Για «υβριδικό πόλεμο» ευρωπαϊκών χωρών εναντίον της Ρωσίας έκανε λόγο ο αναπληρωτής ΥΠΕΞ της χώρας Σεργκέι Ριαμπκόφ. Αναφερόμενος στο αναθεωρημένο αμερικανικό σχέδιο, προειδοποίησε ότι η Μόσχα δεν πρόκειται να κάνει παραχωρήσεις σε κομβικά ζητήματα. Το πρακτορείο Bloomberg κοινοποίησε και δεύτερο ηχητικό αρχείο, που προέρχεται από καταγραφή τηλεφωνικής επικοινωνίας του Ουσάκοφ με τον ειδικό απεσταλμένο του Κρεμλίνου, Κίριλ Ντμίτριεφ, στις 29 Οκτωβρίου, και πάλι για το Ουκρανικό. Ο Ντμίτριεφ χαρακτήρισε χαλκευμένο το σχετικό ηχητικό. Η εφημερίδα Kommersant φιλοξενούσε το ρεπορτάζ για τις μυστηριώδεις διαρροές υπό τον τίτλο: «Ποιος παγίδεψε τον Στιβ Γουίτκοφ;».
Συντάκτης, μαζί με τον Ντμίτριεφ, του αρχικού ειρηνευτικού σχεδίου των 28 σημείων, ο Γουίτκοφ δέχεται πυρά από Δημοκρατικούς και Ρεπουμπλικανούς που τον κατηγορούν ότι υιοθέτησε το σύνολο σχεδόν των απαιτήσεων της Μόσχας.
Λειτουργεί σαν πράκτορας του Πούτιν, λέει Ρεπουμπλικανός γερουσιαστής για τον ειδικό απεσταλμένο του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ.
Μετά την αποκάλυψη του Bloomberg, ο Ρεπουμπλικανός βουλευτής Ντον Μπέικον ζήτησε την απομάκρυνση του Γουίτκοφ από το αξίωμά του, λέγοντας: «Δεν μπορούμε να του εμπιστευτούμε ρόλο πρωταγωνιστή σε αυτές τις διαπραγματεύσεις. Αραγε τι λιγότερο από αυτόν θα έκανε ένας έμμισθος Ρώσος πράκτορας; Πρέπει να απομακρυνθεί».
Ο Ντόναλντ Τραμπ πάντως κάλυψε τον ειδικό απεσταλμένο του, λέγοντας ότι απλά προσπαθούσε να «πουλήσει» το ειρηνευτικό σχέδιο στους Ρώσους.
Μυστήριο εξακολουθεί να καλύπτει την πηγή της διαρροής. Το Bloomberg δεν ανέφερε καμιά σχετική πληροφορία, ενώ ο Ουσάκοφ, μιλώντας στην Kommersant, δήλωσε ότι ορισμένες από τις συνομιλίες του με τους Αμερικανούς γίνονται μέσα από κρυπτογραφημένα κυβερνητικά κανάλια που αποκλείουν τη διαρροή, άλλες όμως έγιναν μέσω της λιγότερο στεγανής εφαρμογής WhatsApp.
Την ερχόμενη εβδομάδα ο Στιβ Γουίτκοφ θα μεταβεί στη Μόσχα για να συζητήσει με τον πρόεδρο Πούτιν το αναθεωρημένο, ύστερα από πιέσεις των Ουκρανών και των Ευρωπαίων, αμερικανικό σχέδιο. Παράλληλα, ο ανώτερος αξιωματούχος του Πενταγώνου Νταν Ντρίσκολ αναμένεται να μεταβεί στο Κίεβο για διαβουλεύσεις με τον πρόεδρο Ζελένσκι.
Αναβολή
Την περασμένη εβδομάδα ο Αμερικανός πρόεδρος είχε θέσει στο Κίεβο προθεσμία που εκπνέει σήμερα Πέμπτη για την αποδοχή του αρχικού αμερικανικού σχεδίου των 28 σημείων. Την Τρίτη αναγνώρισε, όμως, ότι το χρονοδιάγραμμα δεν ισχύει πλέον. Ερωτηθείς σχετικά από δημοσιογράφο, απάντησε: «Η προθεσμία θα εκπνεύσει όταν το σχέδιο θα είναι έτοιμο». Στο μεταξύ, ο Βλαντιμίρ Πούτιν υπέγραψε διάταγμα για τη «Στρατηγική της ρωσικής εθνικής πολιτικής μέχρι το 2036», το οποίο καλεί τις Αρχές να λάβουν μέτρα για την ενίσχυση της ρωσικής ταυτότητας στις τέσσερις (ουκρανικές) περιοχές που πρόσφατα προσαρτήθηκαν από τη Ρωσική Ομοσπονδία (Ντονέτσκ, Λουγκάνσκ, Ζαπορίζια, Χερσώνα).
Επιμένουν σε αποστολή δύναμης
Στη γαλλοβρετανική ιδέα για αποστολή στρατιωτικής «δύναμης διαβεβαίωσης» στην Ουκρανία μετά την κατάπαυση του πυρός επανήλθαν οι ηγέτες των δύο χωρών κατά τη συνεδρίαση του «Συνασπισμού Προθύμων» που πραγματοποιήθηκε μέσω τηλεδιάσκεψης το βράδυ της Τρίτης. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν ανακοίνωσε τη συγκρότηση, για το θέμα αυτό, ομάδας επαφής, της οποίας θα ηγούνται η χώρα του και η Βρετανία, ενώ θα συμμετέχουν οι ΗΠΑ και η Τουρκία. Πρόσθεσε, δε, ότι η υπό συζήτηση στρατιωτική δύναμη προορίζεται να εγκατασταθεί μακριά από τη γραμμή επαφής Ρωσίας – Ουκρανίας, πιθανόν στο Χάρκοβο και στην Οδησσό. Η Μόσχα απορρίπτει κατηγορηματικά την εγκατάσταση δυνάμεων του ΝΑΤΟ επί ουκρανικού εδάφους. Μιλώντας χθες στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η πρόεδρος της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν δήλωσε ότι δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός «ο διαμελισμός ενός κυρίαρχου έθνους» και τόνισε ότι δεν μπορεί να υπάρξει κανένας περιορισμός για τις ένοπλες δυνάμεις της Ουκρανίας, κάτι που θα την άφηνε ευάλωτη σε μελλοντική ρωσική επίθεση.
