O Βλαντιμίρ Πούτιν απηύθυνε οργισμένη ερώτηση σε Δυτικούς επισκέπτες αυτήν την εβδομάδα, λέγοντάς τους ότι οι ηγέτες του κόσμου ενδέχεται συχνά να ξεγλιστρούν για διπλωματικούς λόγους. Αυτό, όμως θα αποτελούσε σημαντικό σφάλμα. O Ρώσος πρόεδρος αξίζει να εξασφαλίσει σαφή και πλήρη έκθεση των απόψεων της κυβέρνησης Μπους, καθώς η επέτειος της 11ης Σεπτεμβρίου πλησιάζει.
«Θα προσκαλούσατε ποτέ τον Οσάμα μπιν Λάντεν στον Λευκό Οίκο ή τις Βρυξέλλες; Θα μπορούσατε να έχετε συνομιλίες μαζί του και να επιτρέψετε να επιβάλει τη θέλησή του;», φώναξε ο Πούτιν, σύμφωνα με δημοσιογράφους και πολιτικούς αναλυτές, προσκεκλημένους στην εξοχική κατοικία του προέδρου έξω από τη Μόσχα το βράδυ της Δευτέρας. O Ρώσος πρόεδρος προσέθεσε, όμως: «Εσείς, όμως, μας λέτε να μιλάμε σε όλους, συμπεριλαμβανομένων και των δολοφόνων παιδιών». O Πούτιν έσφιγγε τις γροθιές του, καθώς μιλούσε, όπως επεσήμανε η Μαίρη Ντεγιέφσκι, ανταποκρίτρια της έγκριτης βρετανικής εφημερίδας Independent. H ανταπόκρισή της εμφανίζει τον Πούτιν να τείνει κλάδο ελαίας στους Τσετσένους, με τη μορφή βουλευτικών εκλογών και μεγαλύτερης «τσετσενοποίησης» των τοπικών δυνάμεων ασφαλείας, προτού ξεσπάσει εναντίον των «εξωτερικών παραγόντων», οι οποίοι τον ωθούν προς την κατεύθυνση βεβιασμένων πολιτικών λύσεων στην αιματηρή εξέγερση στον ορεινό νότο της Ρωσίας.
Ο ρόλος των Τσετσένων
Οι μνήμες της φρίκης της 11ης Σεπτεμβρίου είναι ακόμη πολύ νωπές για το αμερικανικό έθνος, υποχρεώνοντας ουσιαστικά τους Αμερικανούς να συμπάσχουν με τους Ρώσους, μετά τη βαρβαρική επιδρομή εναντίον του σχολείου Αριθμός 1 στο Μπεσλάν, τη δολιοφθορά εναντίον δύο επιβατικών πτήσεων και τις βομβιστικές επιθέσεις αυτοκτονίας στη Μόσχα, που προκάλεσαν τον θάνατο 400 ανθρώπων μέσα στις τελευταίες δύο εβδομάδες. O Πούτιν συνέδεσε επιπλέον τους Τσετσένους τρομοκράτες, που σχεδίασαν τις φρικτές αυτές επιθέσεις, με τα δίκτυα της Αλ Κάιντα και άλλους φανατικούς ισλαμιστές. H σύνδεση αυτή δεν έγινε τυχαία. Οι Τσετσένοι παίζουν δυσανάλογα μεγάλο ρόλο στη χαλαρή αυτή συμμαχία, ειδικότερα σε ό,τι αφορά τη στρατολόγηση και τη διάδοση της δηλητηριώδους της ιδεολογίας στην Ευρώπη, όπως εκτιμούν Γάλλοι ειδικοί της τρομοκρατίας.
Αυτή είναι η σημαντικότερη πολιτική τραγωδία της εξέγερσης στην Τσετσενία, η οποία δεν αποτελεί πλέον αγώνα για ανεξαρτησία από τη Ρωσία. Οι γηγενείς πολιτικοί ηγέτες της Τσετσενίας δεν κατάφεραν να διασφαλίσουν την εκστρατεία τους, η οποία έπεσε στην ιδεολογική παγίδα των ισλαμιστών μηδενιστών, που έχουν στόχο την εξόντωση και την ταπείνωση των «απίστων» σε όλο τον κόσμο. O Πούτιν, όμως, δεν κατευθύνει την οργή του στη σωστή κατεύθυνση.
Το κυριότερο πρόβλημά του δεν είναι η δυτική υποκρισία. H κυβέρνηση Μπους δεν έχει κάνει τίποτε παραπάνω από το να τον ωθεί, σιωπηλά και σε προσεκτικά επιλεγμένες στιγμές, προς τη διάκριση μεταξύ γνήσιου τσετσενικού εθνικισμού και τρομοκρατίας. H Ουάσιγκτον ελπίζει έτσι ότι ο Πούτιν θα ρίξει όλο το βάρος του πίσω από λογικές πολιτικές προτάσεις, όπως αυτές που παρουσίασε τη Δευτέρα το βράδυ στην εξοχική του ντάτσα. H ρητορική του Πούτιν μετά τη σφαγή στο Μπεσλάν παρουσιάζει τη Ρωσία να στέκεται μόνη στο πεδίο της μάχης κατά της τρομοκρατίας. H υποκριτική Δύση την εγκατέλειψε, καθώς δεν αντιλαμβάνεται ότι τα αποσχιστικά κινήματα, προερχόμενα από πολιτικούς ή τρομοκράτες, θα καταστρέψουν το ρωσικό έθνος. H ρητορική αυτή διακρίνεται, όπως βλέπετε, από έντονο αίσθημα παράνοιας.
Η ρητορική ερώτηση του Πούτιν, όμως, σχετικά με επίσκεψη του Μπιν Λάντεν στην Ουάσιγκτον, υποχρεώνει τον πρόεδρο Μπους και τους Ευρωπαίους ηγέτες να αντιμετωπίσουν τη Μόσχα με ειλικρίνεια. H βιαιότητα της ρωσικής πολιτικής στην Τσετσενία κατέστησε την περιοχή χαλκείο αναταραχής και ισλαμικού φονταμενταλισμού. O Ρώσος ηγέτης οφείλει να αντιμετωπίσει άμεσα το πρόβλημα της διεφθαρμένης αστυνομίας και του στρατού στην Τσετσενία, οι οποίες συνεργάζονται με τους αυτονομιστές τρομοκράτες. O Πούτιν πρέπει να παρουσιάσει σαφές χρονοδιάγραμμα με απώτατο στόχο την ανεξαρτησία της περιοχής, δίνοντας τη δυνατότητα σε Τσετσένους αντιπροσώπους να αναδειχθούν, διαχωρίζοντας τη θέση τους από τα ακραία στοιχεία. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο Ρώσος πρόεδρος θα πρέπει να συνδιαλλαγεί με τον Σαμίλ Μπασάγιεφ.
Προστασία του μέλλοντος
Ο Πούτιν πρέπει επίσης να δώσει στο ρωσικό έθνος την αίσθηση ότι συμμετέχει σε μεγαλύτερη και πιο ένδοξη προσπάθεια, από την τιμωρία δολοφόνων. Οι αντιτρομοκρατικές εκστρατείες, όμως, δεν σώζουν τις χώρες σε κρίση. H σωτηρία τους βρίσκεται στην κοινωνική συνοχή και στην κατανόηση ότι η κοινή επιδίωξη των πολιτών για την προστασία του μέλλοντός τους είναι το σημαντικότερο αγαθό. Αυτό θα τους επιτρέψει να ξεπεράσουν την οργή, το μίσος και τον φόβο, που αποτελούν τα καλύτερα όπλα κάθε τρομοκράτη. Τις σκέψεις αυτές εξέφρασε και o φυλακισμένος Ρώσος Μιχαήλ Χοντορκόφσκι. Από το κελί του δήλωσε για τη σφαγή στο Μπεσλάν: «Το μίσος δεν μπορεί να αντιμετωπισθεί με την οργή. H αλληλεγγύη, η αλληλοβοήθεια και η κατανόηση είναι η μόνη αποτελεσματική προστασία για τα παιδιά μας. Καμία ειδική υπηρεσία δεν μπορεί να προστατεύσει έναν αδιάφορο λαό».
