ΥΦΑΛΟΚΡΗΠΙΔΑ

Η διατήρηση των «ήρεμων νερών» και η προοπτική επίλυσης της διαφοράς για υφαλοκρηπίδα /ΑΟΖ

Θετικό κλίμα, αλλά και αγεφύρωτες διαφωνίες – «Αν δεν λυθεί τώρα, τότε πότε;». Με αυτά τα λόγια ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έθεσε στον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν την άρση του casus belli στις κοινές δηλώσεις που έκαναν μετά τη συνάντησή τους χθες στην Αγκυρα.

Σκληρή γραμμή ακολουθεί η Αγκυρα, ενώ ο χρόνος για τη συνάντηση των Κυριάκου Μητσοτάκη και Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν μετράει αντίστροφα, καθώς χθες προέβαλε τον ισχυρισμό ότι οποιαδήποτε ερευνητική δραστηριότητα στα ανατολικά του 25ου Μεσημβρινού που χωρίζει νοητά το Αιγαίο στο μέσον θα πρέπει να γίνεται σε συντονισμό μαζί της.

Η δημόσια συζήτηση γύρω από την ελληνική πρωτοβουλία για την Ανατολική Μεσόγειο φαίνεται να περιορίζεται σχεδόν αποκλειστικά στον καθορισμό των Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών. Ωστόσο, υπάρχει ένα κρίσιμο ζήτημα που απαιτεί μεγαλύτερη προσοχή.

Οι λόγοι που η Αγκυρα συντηρεί την απειλή του casus belli από το 1974, η νέα παράμετρος του ευρωπαϊκού προγράμματος SAFE και η ευκαιρία για την Αθήνα να κλείσει οριστικά ζητήματα που θέτει η απέναντι πλευρά.

Σε τροχιά εξελίξεων, που μένει βεβαίως να αποδειχθεί εάν είναι δυνατόν να οδηγήσουν σε απτά αποτελέσματα, εισέρχονται το θέμα των θαλασσίων ζωνών στην Ανατολική Μεσόγειο και το Κυπριακό. Αναφορικά με τις ΑΟΖ, εκτιμάται πως είναι θέμα χρόνου η εκδήλωση της πρωτοβουλίας των Ηνωμένων Πολιτειών.

Μία από τις πρακτικές που χρησιμοποιεί η Τουρκία προκειμένου να ενισχύει την επιχειρηματολογία της για ζητήματα που την απασχολούν είναι η διαστρέβλωση του διεθνούς δικαίου. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί ο τρόπος με τον οποίο η Αγκυρα (παρ)ερμηνεύει το Δίκαιο της Θάλασσας.

Είναι σαφές ότι μετά την ομιλία του Τούρκου προέδρου Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν στη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών και τη δίωρη συνάντησή του με τον Αμερικανό πρόεδρο στον Λευκό Οίκο που ακολούθησε, οι συνθήκες σε ό,τι αφορά τα εθνικά θέματα σε Αιγαίο και Ανατολική Μεσόγειο έχουν αλλάξει επί τω χείρω.

Εάν γράψεις στο ChatGPT «Τέχνη της διπλωματίας», θα σου απαντήσει «Η ικανότητα να χειρίζεται κανείς διεθνείς σχέσεις, διαπραγματεύσεις και συγκρούσεις με τρόπο ευέλικτο, ευφυή και αποτελεσματικό». Διδακτική απάντηση από εφαρμογή τεχνητής νοημοσύνης.

Η κατάθεση προσφοράς από την κοινοπραξία Chevron και Helleniq Energy για τα δύο τεμάχια νοτίως της Κρήτης έφερε στην επιφάνεια ένα θέμα που έχει απασχολήσει τον ελληνικό δημόσιο διάλογο. Τα δύο τεμάχια βρίσκονται κατά το μεγαλύτερο τμήμα τους σε μη οριοθετημένη περιοχή της ελληνικής υφαλοκρηπίδας.

Στον ΟΗΕ κατατέθηκε χθες από τη μόνιμη αντιπροσωπεία της Ελλάδας η απάντηση στη ρηματική διακοίνωση που είχε καταθέσει η Λιβύη, με αφορμή τη δημοσίευση των χαρτών που αφορούν την παραχώρηση από τη χώρα μας δύο οικοπέδων στα νοτιοδυτικά της Κρήτης στην αμερικανική Chevron.

Η Τουρκία φαίνεται να εξασφαλίζει την προμήθεια 40 Eurofighter, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η αντιμετώπισή της από πολλές ευρωπαϊκές πρωτεύουσες είναι αισθητά διαφορετική συγκριτικά με το πρόσφατο παρελθόν, υποβοηθούμενη και από τη σταθερή σύμπλευσή της με το Ηνωμένο Βασίλειο.