ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗ

Η θέσπιση συνταγματικής ρήτρας για τη διασφάλιση της δημοσιονομικής σταθερότητας έχει δοκιμαστεί σε ορισμένες χώρες, με αμφίσημα αποτελέσματα. Θα επισημάνω ορισμένους προβληματισμούς: 1. Η αρχή της δημοσιονομικής σταθερότητας δεν εξαντλείται στη θέσπιση πλαφόν «ελλείμματα/ΑΕΠ».

Η πρωτοβουλία του πρωθυπουργού να προτείνει συνταγματική αναθεώρηση έχει προκαλέσει μια συζήτηση που, όπως συνήθως, επικεντρώνεται στις βραχυπρόθεσμες διαστάσεις του θέματος, π.χ. στις βλέψεις του ίδιου του πρωθυπουργού και των αντιπάλων του, μέσα στο κυβερνών κόμμα και έξω από αυτό.

Η πρόταση του πρωθυπουργού για εξασφάλιση της δημοσιονομικής ισορροπίας στο νέο Σύνταγμα, ο αντίλογος και η αναγκαιότητα για ρήτρες ευελιξίας.

Συνταγματολόγοι από τον χώρο της Κεντροαριστεράς απαντούν στο ερώτημα αν και πότε πρέπει να συναινέσει η αξιωματική αντιπολίτευση.

Η πρωτοβουλία του πρωθυπουργού να εκκινήσει τη διαδικασία της συνταγματικής αναθεώρησης είναι θετική. Δεν γνωρίζω αν ο χρόνος που απομένει είναι επαρκής. Είναι πάντως μία μεγάλη ευκαιρία να διερευνηθεί η δυνατότης επίτευξης ευρύτερων πολιτικών συναινέσεων πάνω σε κρίσιμα και σημαντικά θέματα, όπως είναι αναμφίβολα η αναθεώρηση του Συντάγματος.

Σημαντική πολιτική ανάσα για την κυβέρνηση συνιστά η συνταγματική αναθεώρηση που δρομολογείται από τον Κυριάκο Μητσοτάκη και η οποία, στο σκέλος της που αφορά τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, δεν θα περιορίζεται στην αύξηση της θητείας του στα έξι χρόνια και στη μη δυνατότητα επανεκλογής.

Τα ευρήματα όλων των δημοσκοπήσεων των τελευταίων εβδομάδων συμφωνούν σε μια διαπίστωση: ένα ασυνήθιστα μεγάλο τμήμα του εκλογικού σώματος είναι έτοιμο είτε να απόσχει από τις προσεχείς εκλογές είτε να ψηφίσει «αντισυστημικά» κόμματα.

Η δικαστική ανεξαρτησία είναι ο θεμελιώδης λίθος του κράτους δικαίου, η εγγύηση των ατομικών ελευθεριών των πολιτών. Ο Ελληνας δικαστής απολαμβάνει συνταγματικά κατοχυρωμένη προσωπική και λειτουργική ανεξαρτησία με πληρέστερο τρόπο από τα περισσότερα ευρωπαϊκά συντάγματα.

Η σημασία του ήπιου πολιτικού κλίματος για μια γόνιμη συνταγματική αναθεώρηση ήταν κοινός τόπος στη χθεσινή εκδήλωση του Κύκλου Ιδεών υπό τον Ευ. Βενιζέλο με τη συμμετοχή 11 συνταγματολόγων.

Σκληρή απάντηση στον Ευάγγελο Βενιζέλο σε τρία διαφορετικά επίπεδα για όσα υποστήριξε περί «αναθεωρητικού λαϊκισμού», μέσω άρθρου του στην «Καθημερινή της Κυριακής» δίνει το Μέγαρο Μαξίμου.

Η «αναθεωρητική πολιορκία» της κυβέρνησης στο Κέντρο και τα σενάρια για το εκλογικό ημερολόγιο.

Εχουμε την τάση να χρεώνουμε πολλές από τις πολιτικές μας συνήθειες στο Σύνταγμα. Καμία συνταγματική ρύθμιση όμως δεν απαγορεύει την –πραγματική, και όχι προσχηματική– αξιολόγηση των δημοσίων υπαλλήλων ή την αξιοκρατική επιλογή της ηγεσίας της Δικαιοσύνης.