ΠΡΟΣΩΠΑ + ΙΣΤΟΡΙΕΣ

«Εγώ είμαι ένας, θα περάσω και θα ξεχαστώ. Η πατρίδα όμως θα μείνει». (Πηνελόπη Δέλτα, Για την πατρίδα)

Bρανδεμβούργο, 6 Ιουνίου 1849: «Βεβαιωθείτε Σεβαστέ μου ότι μήτε αι Μεγάλαι πόλεις μήτε αι Αυλαί τας οποίας διήλθομεν, μήτε τα περιεργώτερα πράγματα τα οποία ηξιώθην με την δύναμιν του Θεού να ειδώ, ηδυνήθησαν να εξαλείψουν ουδεμίαν στιγμήν από την ενθύμησίν μου την ακριβήν μου Πατρίδα και τους γλυκυτάτους μου συγγενείς και φίλους». Απαντητική επιστολή προς τον δάσκαλό της κ. Χιλλ (Ιστορικό Αρχείο Σχολής Χιλλ, μεταγραφή: Χ. Ζερίτης).

Ο Απόστολος Αρσάκης γεννήθηκε στις 6 Ιανουαρίου 1792 στη Χοταχόβα της Αλβανίας. Ενας σημαντικός «ιατροφιλόσοφος» που μιλούσε επτά γλώσσες και αναδείχθηκε σε έναν από τους πιο σημαντικούς ευεργέτες της χώρας. Εφυγε από τη ζωή στις 16 Ιουλίου του 1874 στο Βουκουρέστι.

«Κάποιοι δαιμόνοι τον είχαν στείλει. Έγινε αχείλι κόσμου που επόνει. (Ήρωες χρόνοι!) Και πώς εμίλει, με το φιτίλι, με το τρομπόνι! Το πέρασμά του, μήνυμα κρύο, μαύρου θανάτου. Κι είχε το θείο χέρι που φλόγα κράταε κι ευλόγα». Κ. Γ. Καρυωτάκης, «Κανάρης» (Ελεγεία και Σάτιρες, Ηρωική Τριλογία)

«Η μικρή μου μάγισσα είναι υπερβολικά χαριτωμένη και θα αρέσει ασφαλώς αφάνταστα. Έχει τόση απλότητα, αφέλεια, αλλά και κάτι κατεργάρικο. Είναι όλο φυσική χάρη, νοημοσύνη, ζωηράδα και πραγματικά πολύ όμορφη, έχει μια εντελώς ποιητική ομορφιά, αποτελεί τιμή για τις Ελληνίδες…». (Αμαλία σε επιστολή προς τον πατέρα της, 27 Απριλίου 1840)

«Αυτός ήταν ο κύριος του αρχιπελάγους, και ο Οθωμανικός στόλος εφοβείτο να απαντήση εκείνον του Λάμπρου μ’ ὅλον ὁποῦ ἐκεῖνος ἦτον ἀσυγκρίτως ἀνώτερος ἀπὸ τοῦτον καὶ κατὰ τὴν ποσότητα καὶ κατὰ τὴν ποιότητα…» (γράφει ο Κατσώνης και οι σύντροφοί του στην προκήρυξή τους Φανέρωσις)

«Είναι ανάγκη να εργαζώμεθα χωρίς να φαινώμεθα». (Σπ. Β. Μαρκεζίνης, Πολιτική ιστορία της νεωτέρας Ελλάδος 1828-1964, τόμ. Γ΄, Πάπυρος, Αθήνα 1966, σ. 14)

«Μήτε θέλω μήτε ζητώ καμμίαν ανταμοιβήν άλλην, ειμή την ευτυχίαν της φίλτατης πατρίδος. Άμποτε να ιδώ την ανόρθωσίν της, και ας ήμαι ο έσχατος ιδιώτης. Με φθάνει αυτή η ανταμοιβή, η ευχαρίστησις δηλαδή της συνειδήσεώς μου, ότι εδούλευσα και εγώ το από μέρος μου όσον το δυνατόν την πατρίδα». Από επιστολή του στον Αλ. Υψηλάντη

«Δεν πειράζει τι θα γίνω, αρκεί η χώρα μου να είναι ελεύθερη. Όταν θα έχω χρησιμοποιήσει όλα όσα μπορώ να διαθέσω για τον ιερό αγώνα της ελευθερίας, θα πάω στο στρατόπεδο των Ελλήνων για να τους ενθαρρύνω με το παράδειγμά μου, πεθαίνοντας, αν χρειαστεί, γι’ αυτήν». (Αποδίδεται από τον Maxime Raybaud στη Μαντώ Μαυρογένους)

«Αι τελευταίαι στιγμαί του Γρηγορίου εφάνησαν στιγμαί ακραιφνούς πίστεως και ανεξικακίας, οποίας προετοιμάζει ακηλίδωτος συνείδησις, αγαθοποιός καρδία, παράβλεψις προσκαίρου ζωής και προσδοκία της μελλούσης». Σπυρίδων Τρικούπης

«Ορκίζομαι εις το Ιερόν Ευαγγέλιον και εις την στρατιωτικήν τιμήν μου ότι εκ καθαρού φιλελληνικού αισθήματος ελθών ενταύθα, θέλω αγωνισθή μετά των Ελλήνων, χύνων και την τελευταίαν ρανίδαν του αίματός μου υπέρ της απελευθερώσεως της επανεστατημένης Ελλάδος».

«Την Πελοπόννησον ηναγκάσθημεν να εγκαταλείψωμεν ανάψαντες εν αυτή πανταχού πυρ· διά του στόλου κατεδιώξαμεν τον εχθρόν, εφθάσαμεν, επλησιάσαμεν, επελήφθημεν των εχθροπραξιών, ηγωνίσθημεν κατ’ αυτού, κατεστρέψαμεν, ενικήσαμεν, κατεθραύσαμεν, κατεβυθίσαμεν, κατεκαύσαμεν και εις τέφρας μετεβάλομεν αυτόν».