ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ

Μετά τη δημοσιοποίηση του «Σχεδίου για τη μετάβαση της χώρας στην εποχή της ΑΙ», μιλούν στην «Κ» τρεις από τους συντάκτες της έκθεσης Βάσω Κιντή, Γιάννης Μαστρογεωργίου και Χαράλαμπος Τσέκερης.

Αγαπητή Α., Δεν πειράζει που δεν ξέρεις ιστορία. Στην πραγματική ζωή κανείς δεν θα σού βάλει κακό βαθμό για ένα τέτοιου είδους πταίσμα. Θα σε βαθμολογήσουν για άλλα ζητήματα, για παράδειγμα για τα μαλλιά σου, αλλά κανείς δεν θα ενοχληθεί εάν δεν έχεις ιδέα τι έκανε η πατρίδα σου στον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Το βασικό είναι να παριστάνεις τη βαθιά γνώστρια όπως και οι άλλοι άνθρωποι γύρω σου.

Η Ισπανίδα φιλόσοφος, με αφορμή τη φιλοσοφική της μελέτη για το πένθος και την κατανόηση του θανάτου στα ζώα, συζητεί με την «Κ» τις διαφορές και τις ομοιότητες της αντίληψης της απώλειας μεταξύ ζώων και ανθρώπων, αντικρούοντας την ανθρώπινη εξαιρετικότητα και βοηθώντας μας να εξοικειωθούμε με την απώλεια.

Woke. Αφύπνιση. Η λέξη δημιουργήθηκε από την αμερικανική Αριστερά προ 25ετίας. Στην αρχή σήμαινε την αφύπνιση απέναντι στον ρατσισμό. Στη συνέχεια επεκτάθηκε στην «αφύπνιση» απέναντι σε οποιαδήποτε «προκατάληψη». Διαδόθηκε με εντυπωσιακή ταχύτητα στην ακαδημαϊκή κοινότητα των μεγάλων πανεπιστημίων της Αμερικής και πέρασε στην Ευρώπη, που την υποδέχθηκε σαν έτοιμη από καιρό.

Ο Χρήστος Γιανναράς δεν σε άφηνε ποτέ αδιάφορο με τα γραπτά του, τις Επιφυλλίδες του, δεν άφηνε περιθώρια για ήπια συναισθήματα απέναντι σε αυτά που έγραφε. Υπήρχαν αναγνώστες της «Κ» που του ήταν αφοσιωμένοι και αναγνώστες που δεν τον άντεχαν. Εκείνοι που τον θεωρούσαν πρωτεργάτη ενός ιδιότυπου ελληνοκεντρικού διαφωτισμού και όσοι πίστευαν ότι ήταν εκφραστής του σκοταδισμού.

Το έργο του σπουδαίου στοχαστή και καθηγητή – Γράφουν στην «Κ» οι Σταύρος Ζουμπουλάκης και Δημήτρης Αγγελής.

Μερικά πτυχία πανεπιστημίου έχουν υποβαθμιστεί πάρα πολύ τα τελευταία χρόνια στην αντίληψη των μαθητών που πρέπει να επιλέξουν τι θα σπουδάσουν. Συζητώντας πρόσφατα με καθηγητές, έμαθα ότι αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τις φιλοσοφικές σχολές.

Η Ψυχολογία αναγνωρίζει την ασυγκράτητη παρόρμηση του Είναι, όταν φθάνει σε αδιέξοδο, να παράγει αυτοστιγμεί έναν Μύθο, προς «παρα-Μυθίαν» του. Πρόκειται για μια σχεδόν ανενσυνείδητη δράση. Ετσι και στον φόβο του θανάτου, το κάθε άτομο ενδέχεται να παραγάγει παραμυθίες ποικίλες, όπως κυρίως το «άλλο» εκείνο εξωλογικό συστατικό του Είναι, που βαφτίσθηκε «ψυχή».

Χριστιανοί λόγιοι, στους πρώτους μεταχριστιανικούς αιώνες, επιχείρησαν να εναρμονίσουν την ελληνική φιλοσοφική παράδοση με τη χριστιανική, διευκολύνοντας την αποδοχή της νέας θρησκείας. Ενα από τα στρατηγήματά τους ήταν να εντοπίσουν σε ελληνικά κείμενα αναφορές που προέλεγαν την ενσάρκωση του Κυρίου.

Η διαδρομή και οι αναζητήσεις ενός μεγάλου διανοητή.

Δεν είναι εύκολο να συμφωνήσουμε για το τι εννοούμε με τον όρο ανθρωπιστικές σπουδές. Υποθέτω ότι μάλλον δεν αφορά τον ανθρωπισμό ως φιλοσοφία της κεντρικής Αξίας του Ανθρώπου. Κατά τα λοιπά, ποιο από τα ακόλουθα δύο ενδεχόμενα εννοούμε: α) τη διδασκαλία και ενασχόληση με τις ανθρωπιστικές επιστήμες (ιστορία, ψυχολογία, φιλοσοφία, κοινωνιολογία, βιολογία) που σκοπεύουν και […]

Σε ένα ασυνήθιστα εύγλωττο, ειλικρινές και ουσιαστικό κείμενο («Αιχμάλωτα ακροατήρια και ιδιωτικά πανεπιστήμια»), η καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Κρήτης Αγγέλα Καστρινάκη αναλύει τις προοπτικές των φιλολογικών σπουδών.