ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ

Στις 13 Μαΐου 1975, ο αρχηγός της τότε Αξιωματικής Αντιπολίτευσης (ΕΚΝΔ) Γεώργιος Μαύρος δήλωνε στη Βουλή εμφατικά: «δεν πρόκειται να κάνωμεν αυτό το οποίον εκάματε εσείς το 1952, ως τότε μειοψηφία». Δηλαδή απέκλειε την αποχώρηση της Αντιπολίτευσης από την ψήφιση του νέου Συντάγματος.

Επειτα από έναν βαρύτατο προπολεμικό διχασμό μεταξύ των δύο διαστάσεων του αστικού κόσμου (βενιζελικοί και αντιβενιζελικοί), έπειτα από έναν βαρύτατο εμφύλιο πόλεμο με εφαρμογή κτηνώδους βίας και έπειτα από μια καχεκτική δημοκρατία (κατά τον Ηλία Νικολακόπουλο) ήρθε η χούντα, η πλέον πρόστυχη πολιτική και ηθική εκδοχή του όποιου αρνητικού είχε περάσει ο τόπος μας.

Το 1975, για πρώτη φορά στην Ιστορία τους, οι Ελληνες αριστεροί είχαν την ευκαιρία να συμβάλουν στην κατάρτιση του Συντάγματος της χώρας. Το ΚΚΕ είχε μόλις νομιμοποιηθεί και ο πρωταγωνιστικός ρόλος της Αριστεράς στον αντιδικτατορικό αγώνα τής είχε δώσει σημαντικό γόητρο. Το εκμεταλλεύτηκε;

Στον μισό αιώνα της ισχύος του, ο καταστατικός χάρτης και οι θεσμοί που εγκαθίδρυσε δοκιμάστηκαν από πολιτικές και οικονομικές κρίσεις, αλλά και επίμονες δυσπιστίες. Πού πέτυχε και πού όχι το συντακτικό εγχείρημα της Tρίτης Ελληνικής Δημοκρατίας; Κορυφαίοι συνταγματολόγοι επιχειρούν
τη δική τους αποτίμηση.

Το σύνορο μεταξύ δημοκρατίας και αυταρχισμού και οι συνέπειες που μπορεί να έχει για τον πλανήτη η διολίσθηση των θεσμών στις ΗΠΑ.

Σε μια περίοδο έντονου προβληματισμού για την κατάσταση της Δημοκρατίας σε παγκόσμιο επίπεδο, είναι αναγκαία η δημόσια συζήτηση για την ποιότητα του κράτους δικαίου.

Κάθε ώριμη Δημοκρατία χρειάζεται πρώην πρωθυπουργούς και έμπειρους πολιτικούς να εκφράζουν ανοιχτά την άποψή τους για τα μεγάλα θέματα που απασχολούν τον τόπο. Επειδή διαθέτουν την εμπειρία, αλλά και γιατί είναι απελευθερωμένοι από τις δεσμεύσεις κάθε ενεργού πολιτικού. Αρκεί να μην εξαντλούνται σε διδαχές χωρίς ίχνος αυτοκριτικής.

Ο ελληνιστής Ρόμπερτ Νοξ έγραψε κάποτε ότι η κλασική παιδεία ήταν, για τη Βρετανία, το διαβατήριο των ελίτ για τη δημόσια διοίκηση. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, όπως λέει ο ίδιος, η κλασική παιδεία έγινε το διαβατήριο για το ταμείο ανεργίας.

Με τους παγκόσμιους δείκτες διακυβέρνησης (Global Governance Indicators, GGI) των Ντ. Κάουφμαν (Natural Resource Governance Institute and Brooking Institute) και A. Κράι (World Bank Development Research Group), όπως και με άλλους διεθνείς δείκτες θα κρίναμε μια κυβερνητική θητεία;

«Η σιωπή των άλλων». Είναι ένα από τα καλύτερα ντοκιμαντέρ που έχω δει στη ζωή μου.

Είναι χαρακτηριστικό της δημοκρατίας ότι οι εχθροί της σπεύδουν να επικαλεστούν τα δικαιώματα που τους παρέχει για να μπορέσουν να βρεθούν σε θέση να στερήσουν άλλους από τα ίδια δικαιώματα.

Σε μια εποχή αυξανόμενων προκλήσεων για τις δημοκρατίες παγκοσμίως, η αξιόπιστη ενημέρωση δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως ένα ακόμη εμπορικό προϊόν. Αντιθέτως, πρέπει να αναγνωρίσουμε ότι η δημοσιογραφία αποτελεί θεμέλιο της δημοκρατικής ζωής και, ως τέτοιο, πρέπει να ιδωθεί ως δημόσιο αγαθό που χρήζει ενίσχυσης και προστασίας.