Τον περασμένο μήνα ο διαγνωσμένος με Θαλασσαιμία Χάρης Πύργας τον πέρασε πάνω από το σταθερό του τηλέφωνο, αναμένοντας μία κλήση από το Πανεπιστημιακό Γενικό Νοσοκομείο Πατρών προκειμένου να κανονιστεί η μετάγγισή του. Oπως σημειώνει στην «Κ», έχει συνηθίσει να ακούει από την άλλη γραμμή του τηλεφώνου «δυστυχώς μπαίνουμε σε περίοδο έλλειψης». Ξέρει, όπως λέει, πως «όταν το αίμα τελειώνει, η αναμονή για μία μετάγγιση αρχίζει».
«Εδώ και ένα μήνα αντί για τέσσερις μεταγγίσεις έχω κάνει δύο. Η έλλειψη επίσης έχει ως αποτέλεσμα αντί για δύο μονάδες αίματος, κάθε φορά να λαμβάνω μία», εξηγεί. Παρότι το μειωμένο μεταγγιζόμενο αίμα που λαμβάνει αυτή την περίοδο δεν αποτελεί σοβαρό κίνδυνο για την υγεία του, ο ίδιος επιβαρύνεται. «Το αίσθημα κόπωσης είναι αισθητό. Πέφτει ο αιματοκρίτης μου και αυτό οδηγεί σε καταπόνηση», προσθέτει. Εκτός, όμως, από την κούραση, η ζωή του κ. Πύργα έχει μπει σε «παύση». Δεν μπορεί να προγραμματίσει τίποτα, αν πρωτίστως δεν σιγουρευτεί ότι θα βρεθεί ένα ραντεβού για εκείνον και πάντα υπό τον φόβο μήπως ακυρωθεί.
Παρόμοια δυσκολία αντιμετωπίζουν δεκάδες θαλασσαιμικοί αυτή την περίοδο –υπολογίζονται σε 3.000 στην Ελλάδα–, καθώς η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μία από τις πιο οξείες περιόδους έλλειψης αίματος των τελευταίων ετών. Oπως αναφέρει σε ανακοίνωσή της η Ελληνική Ομοσπονδία Θαλασσαιμίας, σε πολλά νοσοκομεία της χώρας παρατηρούνται συστηματικές αναβολές μεταγγίσεων ή χορήγηση μειωμένων ποσοτήτων αίματος σε ασθενείς. Ενδεικτικά, στο Λαϊκό Νοσοκομείο 40 ασθενείς βρίσκονται σε καθεστώς αναβολής μεταγγίσεων, χωρίς σαφές χρονοδιάγραμμα για την εξασφάλιση επαρκών ποσοτήτων αίματος, ενώ στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Ρίου μαζί με τον κ. Πύργα, ακόμη 54 ασθενείς αντιμετωπίζουν αντίστοιχες καθυστερήσεις, με τις προγραμματισμένες θεραπείες τους να μετατίθενται επ’ αόριστον.
Ο ρόλος της γρίπης
Ζητώντας της να μας αναφέρει τη βασικότερη αιτία για την έλλειψη αίματος στη χώρα, η πρόεδρος του Εθνικού Κέντρου Αιμοδοσίας, Eλενα Τσάγκαρη, σημειώνει πως το σαρωτικό κύμα γρίπης που συνέπεσε σχεδόν αμέσως μετά την εορταστική περίοδο είχε ως αποτέλεσμα να μειωθεί κατά κόρον η δωρεά αίματος τον περασμένο Ιανουάριο. Ως γνωστόν, άτομα που ασθενούν δεν επιτρέπεται να αιμοδοτήσουν. Με το σύστημα να είναι εμφανώς πιεσμένο, η προτεραιότητα για κάλυψη αναγκών αίματος από το ΕΚΕΑ δίνεται στα χειρουργεία και στις μεταμοσχεύσεις, όπου το συλλεγόμενο αίμα προορίζεται για άμεση αξιοποίηση. «Δυστυχώς για ακόμη μία φορά οι πολίτες με θαλασσαιμία ταλαιπωρούνται εξαιτίας της έλλειψης. Εμείς έχουμε κάνει έκκληση για εθελοντική αιμοδοσία και το έχουμε ζητήσει και από τους συλλόγους μας πανελλαδικά», προσθέτει η κ. Τσάγκαρη.
Αν και το τελευταίο 1,5 έτος η συγκέντρωση και η κεντρική επεξεργασία του αίματος των τμημάτων αιμοδοσίας των νοσοκομείων του νομού Αττικής γίνεται από το ΕΚΕΑ με στόχο τον καλύτερο συντονισμό, η μειωμένη προσέλευση εθελοντών για αιμοδοσία είναι τόσο έντονη που μειωμένα αποθέματα αίματος έχει και η πρωτεύουσα. Σύμφωνα με την κ. Τσάγκαρη, η Αττική αυτή τη στιγμή έχει έλλειψη 4.000 μονάδων αίματος, ενώ το ΕΚΕΑ προσπαθεί να εξυπηρετήσει ανάγκες και σε άλλες περιοχές της Ελλάδας που χρήζουν άμεσης ανταπόκρισης. «Μόλις τώρα έστειλα μονάδες αίματος στη Θεσσαλονίκη για επείγουσα μεταμόσχευση. Την περασμένη εβδομάδα χρειάστηκε να γίνει αποστολή 30 μονάδων σε άλλη περιοχή για τον ίδιο λόγο», επισημαίνει η ίδια.
Ανάγκη ενιαίου σχεδίου
Για να λυθεί το χρόνιο πρόβλημα, αίτημα των ατόμων με θαλασσαιμία και δρεπανοκυτταρική νόσο είναι η κατάρτιση ενιαίου σχεδίου για προσέλκυση εθελοντών αιμοδοτών και κατ’ επέκτασιν η καθολική εφαρμογή της κεντρικής διαχείρισης αίματος σε όλη τη χώρα. Οπως λένε έτσι, δεν θα «σηκώνει» μόνο η Αττική το μεγαλύτερο βάρος καταμερισμού του αίματος, ενώ θα υπάρχουν περισσότερα αποθέματα σε περίοδο έλλειψης. Ως προς αυτό ο Βασίλης Δήμος, γενικός γραμματέας της Ελληνικής Ομοσπονδίας Θαλασσαιμίας, τονίζει πως αυτό που πρέπει να γνωρίζει ο κόσμος είναι ότι το αίμα που προσφέρει έχει μόνο 35 μέρες ζωής. Μετά δεν μπορεί να μεταγγιστεί και απορρίπτεται. «Χρειάζεται και σωστός προγραμματισμός των εθελοντών αιμοδοτών. Υπάρχουν μήνες που συρρέουν κατά χιλιάδες και έχουμε πλεόνασμα σε αποθέματα αίματος και μήνες που περνούν ελάχιστοι την πόρτα της. Αυτή είναι μία περίοδος που και η κάθε σταγόνα δίνει ελπίδα», καταλήγει.
