Η πρώτη προσφυγή από πολίτες και συλλόγους της Κηφισιάς, καθώς και φορείς προστασίας της πολιτιστικής και αρχιτεκτονικής κληρονομιάς, κατά της διαδικασίας «ολικής επαναφοράς» των κινήτρων του οικοδομικού κανονισμού κατατέθηκε χθες στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Η προσφυγή έρχεται να προστεθεί σε εκείνες που έχουν ήδη κατατεθεί για το ίδιο θέμα από πέντε δήμους. Εν τω μεταξύ, το ΥΠΕΝ παρέτεινε κατά 20 ημέρες τη διαδικασία για όσους θέλουν να ενταχθούν στην επίμαχη ρύθμιση.
Τη νέα προσφυγή κατέθεσαν ο Σύλλογος Προστασίας Κηφισιάς, η Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ), η Monumenta, ο Φιλοπρόοδος Σύλλογος Πολιτείας, ο Εξωραϊστικός Σύλλογος Αλωνίων και Παραδοσιακού Κέντρου Κηφισιάς και επτά πολίτες, όλοι κάτοικοι Κηφισιάς. Φορείς και πολίτες ζητούν με την προσφυγή τους να ακυρωθεί το προεδρικό διάταγμα (94/2025) με το οποίο καθορίστηκε η διαδικασία του «περιβαλλοντικού ισοδυνάμου»: δηλαδή το πώς εργολάβοι που ξεκίνησαν να χτίζουν με τα κίνητρα του ΝΟΚ και σταμάτησαν λόγω δικαστικής απόφασης ή προσφυγής μπορούν καταβάλλοντας ένα πρόστιμο να συνεχίσουν και να ολοκληρώσουν το κτίριο όπως είχε αρχικά σχεδιαστεί.
Η «κόκκινη γραμμή»
Φορείς και πολίτες υποστηρίζουν ότι η παράκαμψη των δικαστικών αποφάσεων, που προβλέφθηκε με τον ν. 5197/2025 έναντι προστίμου, είναι πολλαπλά αντισυνταγματική καθώς παραβιάζει τις συνταγματικές αρχές της δικαστικής προστασίας, της διάκρισης των εξουσιών, του σεβασμού του δεδικασμένου, της ισότητας και της αναλογικότητας, καθώς και το άρθρο 24 για την προστασία του φυσικού και οικιστικού περιβάλλοντος.
Επίσης, οι προσφεύγοντες υποστηρίζουν ότι ο θεσμός του περιβαλλοντικού ισοδυνάμου αποτελεί στην ουσία παράνομη τακτοποίηση αυθαιρέτου, καθώς τα κτίρια των οποίων οι άδειες έχουν ακυρωθεί έχουν χτιστεί μετά το 2011 που είναι η «κόκκινη γραμμή» στις νομιμοποιήσεις. Τέλος, ότι δεν επιτρέπεται να θεσμοθετούνται ρυθμίσεις που έχουν ως στόχο να περιορίσουν την απόφαση της Ολομέλειας του ΣτΕ, με την οποία κρίθηκαν αντισυνταγματικά τα κίνητρα του ΝΟΚ.
«Μέσω των κινήτρων ΝΟΚ είδαμε στην περιοχή μας σημαντική αλλοίωση του χαρακτήρα της, περιβαλλοντική υποβάθμιση και απότομη αύξηση της δόμησης. Ο νόμος και το διάταγμα που δίνουν το δικαίωμα σε αυτούς των οποίων οι οικοδομικές άδειες ακυρώθηκαν να ολοκληρώσουν τα κτίριά τους, χρησιμοποιώντας τα ακυρωμένα κίνητρα του ΝΟΚ, μας βρίσκει απολύτως αντίθετους. Θέλουμε να προστατεύσουμε τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του προαστίου μας από την ανέγερση μεγαθηρίων», λέει η Τέντυ Γερουλάνου, εκ των προσφευγόντων και μέλος της Κίνησης Πολιτών Κηφισιάς, Νέας Ερυθραίας και Εκάλης για τον ΝΟΚ.
Πρόκειται για την πρώτη προσφυγή κατά του πλαισίου αυτού που κατατίθεται από πολίτες και κοινωνικούς φορείς – μάλιστα ανάμεσα σε αυτούς βρίσκεται όχι μόνο η ΕΛΛΕΤ, που έχει σταθερή παρουσία στην υπόθεση αυτή, αλλά και η Monumenta, η οποία έχει κάνει επιστημονική καταγραφή του αρχιτεκτονικού πλούτου της Κηφισιάς. Μέχρι στιγμής ανάλογες προσφυγές έχουν καταθέσει οι Δήμοι Κηφισιάς, Αλίμου, Βάρης – Βούλας – Βουλιαγμένης, Φιλοθέης – Ψυχικού και Αμαρουσίου.
Κατά τα λοιπά, το υπουργείο Περιβάλλοντος έδωσε προχθές παράταση 20 ημερών στη διαδικασία υποβολής αιτήσεων για ένταξη στη διαδικασία του «περιβαλλοντικού ισοδύναμου», η οποία καθορίζεται με το επίμαχο διάταγμα (κατά του οποίου έχουν ασκηθεί οι προσφυγές).
Η απόφαση του υφυπουργού Νίκου Ταγαρά ορίζει τη διαδικασία γνωστοποίησης (από τον ιδιοκτήτη, τον εργολάβο ή τον νόμιμο εκπρόσωπο) για την ένταξη στο ευεργετικό πλαίσιο. Οπως αναφέρεται, θα πρέπει να κατατίθεται μια αίτηση ανά κτίριο, η οποία να περιλαμβάνει αριθμό δικαστικής απόφασης ή αίτησης ακύρωσης (σε περίπτωση που δεν έχει εκδοθεί δικαστική απόφαση) και η πράξη κατάθεσης αυτής, ή αριθμό πρωτοκόλλου αιτήματος ένταξης σε πρόγραμμα που χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης ή από το Εταιρικό Σύμφωνο Περιφερειακής Ανάπτυξης ή έγκριση του αιτήματος (εφόσον υφίσταται). Με βάση τις γνωστοποιήσεις αυτές θα συνταχθεί ένα σχέδιο για το πώς θα διατεθούν σε τοπικό επίπεδο τα πρόστιμα «νομιμοποίησης» των κτιρίων αυτών (που ονομάζονται «περιβαλλοντικό ισοδύναμο»).
