Για έλλειψη παιδείας και σεβασμού της Ιστορίας κάνει λόγο μιλώντας στην «Κ» ο δήμαρχος Επιδαύρου Τάσος Χρόνης, μετά τον βανδαλισμό της χάλκινης προτομής του Αλέξανδρου Μαυροκορδάτου στη Νέα Επίδαυρο.
Η προτομή αφαιρέθηκε από τη βάση της κατά τη διάρκεια της νύχτας της Κυριακής και η πράξη έγινε αντιληπτή το πρωί της Δευτέρας. Το αρχικό σενάριο ότι οι δράστες την έκλεψαν για να εκμεταλλευτούν τον χαλκό έδωσε τη θέση του σε μια πιο ανησυχητική εικασία όταν, την επόμενη ημέρα, η προτομή εντοπίστηκε πεταμένη σε φαράγγι λίγες δεκάδες μέτρα μακριά από βάση της: ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος -ο οποίος ήταν υπέρμαχος του δυτικού προσανατολισμού της Ελλάδας- συνεχίζει να ενοχλεί 160 χρόνια μετά τον θάνατό του.
Ο δήμαρχος Επιδαύρου προσθέτει ότι οι άγνωστοι δράστες -θεωρεί ότι είναι περισσότεροι από έναν λόγω του βάρους της προτομής και της προσπάθειας που έπρεπε να καταβληθεί για να αποκολληθεί από τη βάση της- δεν είχαν σκοπό την κλοπή, όπως συμβαίνει συνήθως με τα χάλκινα αντικείμενα. «Τη μετέφεραν περίπου 30 μέτρα και την πέταξαν στο φαράγγι. Δεν φάνηκε ότι ήθελαν να κλέψουν τον χαλκό. Μιλάμε για έλλειψη παιδείας και έλλειψη σεβασμού της Ιστορίας. Και δεν πίστευα ποτέ ότι θα φτάναμε σε τέτοιες ακρότητες», λέει.
Ο καθηγητής Φιλοσοφίας Δικαίου και Θεσμών και διευθυντής του Εργαστηρίου Πολιτικής και Θεσμικής Θεωρίας και Ιστορίας των Ιδεών στο ΕΚΠΑ Αριστείδης Χατζής εκτιμά ότι ίσως επρόκειτο για μια συμβολική πράξη εναντίον όσων πρέσβευε ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος, αν και ξεκαθαρίζει ότι αυτό θα διακριβωθεί μόνο με τον εντοπισμό και τη σύλληψη των δραστών. Οπως λέει στην «Κ», το καλό σενάριο είναι να πρόκειται για νεαρούς που απλώς κατέστρεψαν ένα άγαλμα χωρίς να γνωρίζουν ή να ενδιαφέρονται για το πρόσωπο. Το κακό σενάριο είναι ο βανδαλισμός του αγάλματος να είχε ιδεολογικό πρόσημο.
«Κόκκινο πανί»
Ο κ. Χατζής ξεκαθαρίζει ότι, παρά το γεγονός ότι έχει αποκατασταθεί πλήρως στην ιστοριογραφία των τελευταίων δεκαετιών, ο Μαυροκορδάτος παραμένει «κόκκινο πανί» τόσο για όσους δυσκολεύονται να κατανοήσουν τη πολιτική και διπλωματική διάσταση της Ελληνικής Επανάστασης όσο και για την Ακρα Δεξιά και τους υποστηρικτές της Ρωσίας του Πούτιν.
«Ο Μαυροκορδάτος έχει δαιμονοποιηθεί από την αρχή. Αυτό που ενοχλεί περισσότερο είναι ότι υποστήριζε ότι οι Ελληνες έπρεπε να στραφούν προς αυτό που ονομάζουμε σήμερα Δυτική Ευρώπη. Προς χώρες ευνομούμενες με χαρακτηριστικά αντιπροσωπευτικότητας. Δηλαδή, χώρες όπως η Γαλλία και η Αγγλία. Ο Μαυροκορδάτος είναι αυτός που εγκαταλείπει ρητά το ιδεολόγημα του “ξανθού γένους” και γράφει στους δυτικούς ότι η Ελλάδα πρέπει να παίξει τον ρόλο του προγεφυρώματος της Δύσης απέναντι στη ρωσική απειλή. Αυτό δεν του συγχωρείται, ιδίως σήμερα που υπάρχουν κύκλοι που προωθούν τα συμφέροντα της Ρωσίας. Δεν υπάρχει ακροδεξιός στην Ελλάδα που να μη μισεί τον Μαυροκορδάτο».
Η νομικός και ιστορικός Λύντια Τρίχα, η οποία έγραψε το βιβλίο με τίτλο «Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος – Ο Εμπνευστής του Συνταγματικού Κράτους» που είναι υποψήφιο για το Κρατικό Βραβείο Βιογραφίας του 2025, λέει στην «Κ» ότι λόγω των εσωτερικών εχθρών που είχε στα χρόνια της Επανάστασης ο Μαυροκορδάτος έμεινε λανθασμένα με τη ρετσινιά του «κακού». «Αυτή η μη δικαιολογημένη κακή εντύπωση συνέχισε να υπάρχει επί χρόνια γιατί πολλοί ιστορικοί επαναλάμβαναν όσα έλεγαν οι παλαιότεροι. Ενώ ο Παπαρρηγόπουλος έλεγε ότι ο Μαυροκορδάτος ήταν ο πιο αξιόλογος άνδρας της Επανάστασης, άλλοι επέμεναν ότι είναι ραδιούργος. Παρότι του οφείλουμε τη συνταγματική σύσταση και τη διεθνή διπλωματική αναγνώριση του ελληνικού κράτους, δεν του το αναγνωρίζουμε», καταλήγει.
