Τα τέσσερα αγόρια μεγάλωσαν μαζί. Κάθονταν στο ίδιο θρανίο, αργότερα είχαν τα ίδια καθημερινά προβλήματα, αγαπούσαν τις οικογένειές τους, τους φίλους τους και τον ΠΑΟΚ. Hταν μαζί και στο βανάκι που συγκρούστηκε στη Ρουμανία. Οι τρεις σκοτώθηκαν στη σφοδρή σύγκρουση – ο Βασίλης Πάλος, ο Κώστας Μαρκόπουλος και ο Δημήτρης Μαρωνίτης. Ο τέταρτος, ο Μάριος, είναι μεταξύ των τραυματιών. Κατάγονταν από την Αλεξάνδρεια Ημαθίας και ήταν όλοι γεννημένοι το 1997. Το δυστύχημα στη Ρουμανία με τους συνολικά επτά νεκρούς δεν είναι μόνο το φρικτό βίντεο της σύγκρουσης σε λούπα. «Η παρέα των τεσσάρων ήταν μαζί από μικροί, περισσότερο από αδέρφια», είναι οι πρώτες κουβέντες των φίλων τους.
Πρώτος σταθμός: Αλεξάνδρεια
Στον κάμπο της Βέροιας η υγρασία κόβεται με το μαχαίρι. Στον σύνδεσμο του ΠΑΟΚ πάνω από την είσοδο υπάρχει ένα πανό που γράφει «Δύναμή σου οι οπαδοί σου». Στο πεζοδρόμιο οι περαστικοί αφήνουν λουλούδια και ανάβουν κεράκια. Πιο μέσα οι άνθρωποι είναι παγωμένοι. Υπάρχουν αγόρια με T.N. παπούτσια και νάιλον αμάνικα και άλλοι μεγαλύτεροι σε ηλικία, βετεράνοι στην κερκίδα. Κάποιοι από αυτούς φεύγουν από εδώ μόνο όταν πρέπει να πάνε να δουν τον ΠΑΟΚ από κοντά. Εχουν ταξιδέψει πολλές φορές με αυτοκίνητα, λεωφορεία και βανάκια. Ενας είχε οδηγήσει το 2013 έως την Αστάνα στα βάθη του Καζακστάν – 5.800 χιλιόμετρα και άλλα τόσα στην επιστροφή. Σαχτιόρ Καργκάντι – ΠΑΟΚ 0-2.
Ο Πάλος και ο Μαρκόπουλος κατοικούσαν στην Αλεξάνδρεια. Τον τελευταίο καιρό εργάζονταν μαζί σε συνεργείο που περνούσε οπτικές ίνες, ο δεύτερος είχε πρόσφατα ένα ατύχημα στο χέρι και έχασε μεροκάματα. Μάζευαν χρήματα και ρεπό για να πάνε στο γήπεδο. «Ηταν το γούστο τους, η διασκέδασή τους». Ο Μαρωνίτης δούλευε σε τεχνική εταιρεία στη Θεσσαλονίκη και ονειρευόταν να πιάσει ένα σπίτι με την κοπέλα του. Τον Οκτώβριο είχε ταξιδέψει ξανά στη Γαλλία για τον αγώνα με τη Λιλ. «Τη Δευτέρα μού ανακοίνωσες ότι θα πας με τα φιλαράκια σου στη Γαλλία για τον ΠΑΟΚ. Προσπάθησα να σε αποτρέψω. Ομως με καθησύχασες ότι θα πάτε με βαν όλη η παρέα μέσω Ιταλίας – πώς προέκυψε Ρουμανία δεν ξέρω […] το φωτεινό σου χαμόγελο θα μείνει για πάντα στην καρδιά μας», έγραψε στο Facebook το αφεντικό του, που τον έλεγε δεύτερο πατέρα του.
Ο τέταρτος της παρέας, ο Μάριος, που είναι τραυματίας, έφυγε πρόσφατα από την Αλεξάνδρεια. Οταν τελείωσαν οι δουλειές στα χωράφια «κατέβηκε» στη Θεσσαλονίκη. Αλλοι δύο τραυματίες στο βανάκι είναι από την Αλεξάνδρεια. Ο πρώτος είχε γυρίσει πρόσφατα από την Κύπρο και δουλεύει σερβιτόρος στη Θεσσαλονίκη και ο δεύτερος σε τεχνική εταιρεία. Παιδιά της επαρχίας που μεγάλωσαν γρήγορα.
«Είμαι μεγαλύτερος, όμως στις εκδρομές πήγαινα μαζί τους, γιατί τους γούσταρα. Με έβριζαν όλη τη μέρα, γιατί με αγαπούσαν», λέει ο Νίκος στον σύνδεσμο. Τα τελευταία χρόνια πολλοί οργανωμένοι οπαδοί ταξιδεύουν με βανάκια στην Ευρώπη. Δύο άτομα δηλώνονται οδηγοί και το ταξίδι κοστίζει λιγότερο. Οι φίλοι του ΠΑΟΚ στο μοιραίο βανάκι επέλεξαν να φτάσουν στη Γαλλία κάνοντας ένα μεγάλο κύκλο μέσω Ρουμανίας. Λίγα λεπτά μπροστά τους και λίγα λεπτά πίσω τους ταξίδευαν πολλοί ακόμη. Το ταξίδι μέσω των δυτικών Βαλκανίων είναι συντομότερο, όμως εκεί υπάρχουν σύνορα και τελωνεία. Οι Σέρβοι αστυνομικοί, όταν αντιληφθούν ότι μετακινούνται οργανωμένοι οπαδοί σταματούν το πρώτο βανάκι μέχρι να φτάσουν όσοι ακολουθούν για να τους περάσουν τράνζιτ όλους μαζί από το Βελιγράδι. Εκεί μπορεί να χαθούν πολλές ώρες.
Τέτοιες ώρες, ο σύνδεσμος στην επαρχία δεν είναι άβατο. Ξεκινούν τα μεσημεριανά δελτία, γυρίζουν στην τηλεόραση και παρακολουθούν τις ανταποκρίσεις από την Τιμοσοάρα για τη διακομιδή των τραυματιών και τη μεταφορά των σορών στη Θεσσαλονίκη. Πάνω στο μπαρ, μπροστά στο ψυγείο με τις μπίρες, έχουν ανάψει ένα καντήλι. Κάποια στιγμή μπαίνει ένας που κρατάει στη μασχάλη τρεις μεγάλες κορνίζες για να κρεμάσουν στον τοίχο τις φωτογραφίες των νεκρών. Στον τοίχο υπάρχουν ήδη κρεμασμένες τέσσερις εικόνες παλιότερων μελών που δεν ζουν πια – ένας ποζάρει στη φωτογραφία κρατώντας το κύπελλο στον τελικό με τον Αρη το 2003. Πίσω από την τζαμαρία, έξω στον δρόμο, ένας άνδρας με φόρμα συνεργείου αφήνει στο πεζοδρόμιο λίγα λουλούδια. Τα παιδιά από το σχολείο μετά το μάθημα κοντοστέκονται στα κεράκια και τα σημειώματα.
Καντήλι και κορνίζες – Πάνω στο μπαρ, μπροστά στο ψυγείο με τις μπίρες, έχουν ανάψει ένα καντήλι. Κάποια στιγμή μπαίνει ένας που κρατάει τρεις μεγάλες κορνίζες για να κρεμάσουν στον τοίχο τις φωτογραφίες των νεκρών.
Δεύτερος σταθμός: Τούμπα
Σε λίγο συγκεντρώνεται περισσότερος κόσμος. Ολοι μαζί θα φύγουν για το αεροδρόμιο της Θεσσαλονίκης. «Θα τους πάμε συνοδεία από το αεροδρόμιο έως το γήπεδο», λένε. Νωρίς το βράδυ η Τούμπα είναι στο πόδι. Μεγάλες γυναίκες και οικογένειες με παιδιά μπαίνουν στο γήπεδο και αφήνουν λουλούδια στη Θύρα 4, στο τσιμέντο και στα κάγκελα. Πλήθος ανθρώπων έχει συγκεντρωθεί στον δρόμο και περιμένει την πομπή με τις νεκροφόρες – είναι μια λιτανεία σε αντίστροφη μέτρηση. Η πομπή φτάνει. Η νύχτα φωτίζεται από τους πυρσούς. Φωνάζουν συνθήματα, όπως στο γήπεδο. Αλλά δεν είναι όλα απόψε γηπεδικά. Σκληροί οπαδοί κάνουν τον σταυρό τους και κλαίνε.
Τρίτος σταθμός: Αγίου Δημητρίου
Ο αγώνας του ΠΑΟΚ με τη Λυών το βράδυ της Πέμπτης έγινε κανονικά. Οι παίκτες φορούσαν μαύρα περιβραχιόνια και πίσω στη Θεσσαλονίκη τα μαγαζιά ήταν γεμάτα. Οταν ξεκίνησε ο αγώνας, στο καφενείο στην Αγίου Δημητρίου ο κόσμος άρχισε να φωνάζει «ΠΑΟΚ παίξε για τον λαό σου, που πέθανε στον δρόμο για να ‘ναι στο πλευρό σου». Το ποδόσφαιρο ενίοτε είναι η άρνηση της λογικής. Στις κουβέντες όσων αγαπούν τις ομάδες τους και ταξιδεύουν χιλιάδες χιλιόμετρα για να τις δουν να παίζουν από κοντά, υπάρχει μια κοινή φράση για όλους: «Οσοι πάμε, τόσοι να γυρίσουμε».
Οι κοινότητες των «εκτός έδρας»
«Τα εκτός έδρας ταξίδια είναι καθοριστικά για την κατανόηση του κόσμου των οργανωμένων οπαδών», λέει στην «Κ» ο Τζέιμς Μόνταγκιου, Βρετανός δημοσιογράφος και συγγραφέας που ερευνά πολλά χρόνια την υποκουλτούρα των φανατικών οπαδών σε ολόκληρο τον κόσμο. «Υπάρχει η ιδέα ότι οι αληθινοί οπαδοί ταξιδεύουν μακριά και δεν υπάρχει καλύτερη εμπειρία από το να κάνουν ένα ευρωπαϊκό ταξίδι. Εκεί κάνουν τους διεθνείς φίλους τους και τους εχθρούς τους», εξηγεί.
«Οταν συμβαίνει μια τέτοια τραγωδία, η κοινότητα των οργανωμένων οπαδών ενώνεται, αποτίουν φόρο τιμής και σεβασμό με πανό και συνθήματα σε όλα τα γήπεδα, σε όλες τις χώρες. Ξέρετε, συχνά φιλίες μεταξύ οπαδών έχουν δημιουργηθεί μέσα από τραγωδίες σαν αυτή. Οπαδοί της Μπενφίκα που είχαν ταξιδέψει στην Κροατία το 1994 για αγώνα ποδοσφαίρου, σκοτώθηκαν σε τροχαίο. Οι οπαδοί της Χάιντουκ Σπλιτ προσέτρεξαν για βοήθεια και έκτοτε υπάρχει μεταξύ τους στενή φιλία. Αυτά τα ταξίδια, λοιπόν, είναι πολύ σημαντικά. Υπάρχει μια ενότητα σε τέτοιες περιπτώσεις στη σκηνή των οργανωμένων, που είναι ξεχωριστή», λέει ο Μόνταγκιου.
Οι τοξικολογικές και η απαγόρευση
Οι συνθήκες υπό τις οποίες συνέβη το πολύνεκρο τροχαίο με τους Ελληνες οπαδούς στη Ρουμανία ερευνώνται από την τροχαία του Λουγκόζ. Σε γραπτή απάντηση προς την «Κ», εκπρόσωπος της εισαγγελίας του Λουγκόζ ανέφερε ότι το Ινστιτούτο Ιατροδικαστικής στην Τιμισοάρα πραγματοποίησε τοξικολογική ανάλυση για τον νεκρό οδηγό του βαν. «Τα αποτελέσματα των αναλύσεων επιβεβαίωσαν την παρουσία δύο ψυχοδραστικών ουσιών, συγκεκριμένα κάνναβης και κοκαΐνης. Επιπλέον, επιβεβαιώθηκε η παρουσία αλκοόλ. Η έρευνα είναι σε εξέλιξη, ώστε να διαλευκανθούν όλες οι συνθήκες υπό τις οποίες συνέβη το δυστύχημα», σημειώνεται στην απάντηση. Θα ερευνηθούν επίσης η κατάσταση του οχήματος και του οδοστρώματος.
Την ίδια στιγμή, έγινε γνωστό ότι σε έναν από τους επιβαίνοντες στο βαν είχε επιβληθεί απαγόρευση εξόδου από τη χώρα εξαιτίας κατηγοριών για οπαδική βία. Αυτό πιθανότατα σημαίνει ότι η διαδρομή μέσω της Ρουμανίας επελέγη ώστε το ταξίδι να γίνει μέσω χωρών Σένγκεν, επομένως χωρίς διαβατηριακούς ελέγχους στη Σερβία.
