Λίγο πριν παραδοθεί στο σύνολό του ο νέος αυτοκινητόδρομος Πάτρα – Πύργος, παρακολουθήσαμε από κοντά τις τελευταίες εργασίες σε μια οδική υποδομή που αναβαθμίζει την οδική ασφάλεια, μειώνει τους χρόνους ταξιδιού και δημιουργεί νέες αναπτυξιακές προοπτικές για τη Δυτική Ελλάδα.
Εκτοτε τα εργοτάξια «μεταφέρθηκαν» στο έτερο κομμάτι –από το Μιντιλόγλι, λίγο έξω από την Πάτρα, μέχρι και τα Καμίνια– μήκους 10 χλμ., που ολοκληρώνει τον νέο οδικό άξονα των 75 χλμ. και αναδεικνύει την Ολυμπία Οδό στον τρίτο μεγαλύτερο αυτοκινητόδρομο της χώρας, με συνολικό μήκος 277 χλμ.
Ο αυτοκινητόδρομος Πάτρα – Πύργος αποτελεί έργο εθνικής εμβέλειας, τόσο ως προς τις τεχνικοοικονομικές του διαστάσεις όσο και ως προς τις θετικές προεκτάσεις που έχει η λειτουργία του: στην οδική ασφάλεια, την τοπική και εγχώρια ανάπτυξη και την κοινωνική συνοχή.
Τα εγκαίνια των τελευταίων χιλιομέτρων πραγματοποιούνται σήμερα, Πέμπτη 4 Δεκεμβρίου, παρουσία μεταξύ άλλων του υπουργού Υποδομών και Μεταφορών, Χρίστου Δήμα, του υφυπουργού Υποδομών και Μεταφορών, Νίκου Ταχιάου, του περιφερειάρχη Δυτικής Ελλάδας, Νικόλαου Φαρμάκη, και του διευθύνοντος συμβούλου της Ολυμπίας Οδού, Παναγιώτη Παπανικόλα.
Λίγες ημέρες πριν από την παράδοση των τελευταίων χιλιομέτρων, είχαμε την ευκαιρία να επισκεφτούμε το τμήμα και να συνομιλήσουμε με ανθρώπους της Ολυμπίας Οδού, οι οποίοι είτε συνέδραμαν αποφασιστικά στην κατασκευή του δρόμου είτε θα κληθούν να διασφαλίσουν την απρόσκοπτη λειτουργία του.
Στο τελευταίο αυτό τμήμα ολοκληρώνονται:
- 2 κόμβοι, στο Μιντιλόγλι και στη ΒΙ.ΠΕ.
- 1 κάτω διάβαση στα Βραχναίικα
- 2 μεγάλοι τοίχοι αντιστήριξης στα Τσουκαλαίικα
- τα κτίρια διοίκησης και διοδίων στα Καμίνια
Προχωρά παράλληλα η κατασκευή στο παράπλευρο οδικό δίκτυο, με ορίζοντα ολοκλήρωσης τις αρχές του 2026, ενώ μέχρι το τέλος του έτους αναμένεται η ολοκλήρωση των συνδετήριων οδών Αμαλιάδας και Κυλλήνης.
Οι τελευταίες «πινελιές»
Μετά από περίπου δύομισι ώρες οδήγησης, με αφετηρία την πρωτεύουσα, φτάσαμε στο τέλος της Περιμετρικής Πατρών και στην αρχή των 10 χλμ., έξω από Μιντιλόγλι, όπου μας περίμενε ο Project Manager του Πάτρα – Πύργος, Σωκράτης Λέκκας. Παρατηρούμε ότι υλοποιούνται οι τελευταίες εργασίες και προτού διατυπώσουμε το πρώτο μας ερώτημα, ο κ. Λέκκας μας εξηγεί:
«Είναι η πιο απαιτητική αλλά και η πιο ικανοποιητική στιγμή. Τα περισσότερα χιλιόμετρα, συγκεκριμένα 65 χλμ. από τα Καμίνια – Πύργο, βρίσκονται ήδη σε κυκλοφορία και λειτουργούν ομαλά, οπότε τώρα επικεντρωνόμαστε στο να παραδώσουμε τα τελευταία χιλιόμετρα με την ίδια ποιότητα και ασφάλεια. Είναι το στάδιο όπου όλα τα επιμέρους κομμάτια πρέπει να “κουμπώσουν” τέλεια. Οι μεγάλες εργασίες έχουν τελειώσει και βρισκόμαστε στη φάση των τελευταίων “πινελιών”. Δηλαδή, γίνονται οι τελευταίες δοκιμές στα διόδια, εφαρμόζεται σε λίγα μέτρα άσφαλτος, δημιουργούνται διαγραμμίσεις και τοποθετούνται ορισμένα στηθαία ασφαλείας, όπως και σήματα».
Τα τελευταία χιλιόμετρα ήταν και τα πιο απαιτητικά, καθώς αφορούσαν διαπλάτυνση με ανακατασκευή της υφιστάμενης Νέας Εθνικής Οδού και τα εργοτάξια κλήθηκαν να εργαστούν σε περιαστικό περιβάλλον: «Το τελευταίο τμήμα περιελάμβανε αρκετά γεωτεχνικά σημεία που απαιτούσαν προσεκτική μελέτη. Για παράδειγμα, κατά τον καθαρισμό του εδάφους όσο δημιουργείται ένα επίχωμα, ήταν συχνό το φαινόμενο εντοπισμού καλωδίων, ενώ ανέκυψαν και άλλες μη προβλεπόμενες προκλήσεις, που δεν θα υπήρχαν εφόσον το συγκεκριμένο τμήμα κατασκευαζόταν σε νέα χάραξη», επισημαίνει ο κ. Λέκκας, προσθέτοντας:
«Επίσης, η αρχική μελέτη είχε εκτεταμένα ορύγματα – κάποια εκ των οποίων έφταναν 120 μέτρα μακριά από τον άξονα του δρόμου. Αυτή η λύση θα είχε αρνητικό περιβαλλοντικό αντίκτυπο, το οποίο δεν συνάδει με τις αρχές της Ολυμπίας Οδού και επίσης θα μας καθυστερούσε με απαλλοτριώσεις. Για να αποφύγουμε το σκάψιμο μεγάλου τμήματος του βουνού, αποφασίσαμε δημιουργήσουμε σε μεγάλα τμήματα του δρόμου τοίχους αντιστήριξης. Η συνεργασία με τους επιβλέποντες και τους αναδόχους ήταν καθημερινή και εντατική, ώστε να διασφαλίσουμε ότι το οδόστρωμα, η αποστράγγιση και οι υποδομές ασφαλείας ανταποκρίνονται στις πραγματικές συνθήκες του εδάφους και της κυκλοφορίας».
Από τη θλίψη, στην ελπίδα
Ο νέος αυτοκινητόδρομος Πάτρα – Πύργος σηματοδοτεί το τέλος ενός δρόμου «καρμανιόλα», καθώς οι υψηλές προδιαγραφές του, με διαχωρισμένο οδόστρωμα και ελεγχόμενη πρόσβαση καθ’ όλο το μήκος του, ενισχύουν σημαντικά την ασφάλεια των οδηγών.
«Ο δρόμος είχε μία λωρίδα και μισή Λ.Ε.Α. ανά κατεύθυνση, χωρίς διαχωριστική νησίδα. Αυτό σε συνδυασμό με την επέκταση των γύρω οικισμών είχε ως αποτέλεσμα πολλά τροχαία ατυχήματα, μια και υπήρχε πλήθος κάθετων διελεύσεων από αγροτικά μηχανήματα κ.ο.κ. Παραδίδουμε έναν σύγχρονο αυτοκινητόδρομο, κλειστό και περιφραγμένο. Οι περίοικοι θα χρησιμοποιούν διαβάσεις, ενώ η διαχωριστική νησίδα τύπου New Jersey (σ.σ.: προκατασκευασμένα στηθαία σκυροδέματος) διασφαλίζει ότι θα αποφεύγονται οι μετωπικές συγκρούσεις, οι οποίες όπως έχουμε διαπιστώσει οδηγούν σε τροχαία δυστυχήματα».
Για την Ολυμπία Οδό, σημαντική συμβολή στην ενίσχυση της ασφάλειας αναμένεται να έχουν και τα γεωμετρικά χαρακτηριστικά του έργου, όπως οι κατά μήκος κλίσεις και οι ακτίνες στροφών, ενώ έχει γίνει και χρήση σύγχρονου αντιολισθηρού οδοστρώματος, με πολύ αυξημένο συντελεστή τριβής που επιτρέπει την αποδοτική επιβράδυνση των οχημάτων. Για την άσφαλτο, μάλιστα, η εταιρεία έχει ήδη καταρτίσει πρόγραμμα για το πότε θα χρειαστεί αντικατάσταση.
Εμμεσα οφέλη στον τομέα της ασφάλειας θα έχουν επίσης οι συνολικά δύο Σταθμοί Εξυπηρέτησης Αυτοκινητιστών, που εκτιμάται ότι θα λειτουργήσουν μέχρι το τέλος του καλοκαιριού, όπως και οι ασφαλείς χώροι στάθμευσης (πάρκινγκ), οι οποίοι θα απαντώνται ανά 10 χιλιόμετρα.
Σύμφωνα με τον κ. Λέκκα, περίοπτη θέση στην ατζέντα της Ολυμπίας Οδού είχε και η μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος. «Εχουμε δεσμευτεί να έχουμε μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα, και προς αυτή την κατεύθυνση έχουμε τοποθετήσει φωτοβολταϊκά στις εγκαταστάσεις των κτιρίων και στις περιοχές των κόμβων. Επιπλέον, όλος ο αυτοκινητόδρομος θα φέρει LED φωτιστικά σώματα –όπως συμβαίνει πλέον σε όλο το μήκος του οδικού άξονα Ελευσίνα – Πάτρα– συμβάλλοντας στην εξοικονόμηση ενέργειας».
Ολα τα φωτιστικά LED είναι συνδεδεμένα με ένα νέο έξυπνο σύστημα ελέγχου (DALI), το οποίο επιτρέπει την ανεξάρτητη διαχείριση κάθε φωτιστικού σώματος και προσφέρει πλήρη δυνατότητα ρύθμισης έντασης φωτός (dimming), ενώ για τον περαιτέρω μετριασμό του περιβαλλοντικού αποτυπώματος, σε όλο το μήκος του νέου αυτοκινητοδρόμου Πάτρα – Πύργος θα κινούνται αμιγώς ηλεκτρικά περιπολικά.
Μείωση των αποστάσεων – Οικονομική και τουριστική ανάπτυξη
Με το πέρας της συζήτησης, ο κ. Λέκκας μας συνόδευσε στον σταθμό διοδίων στα Καμίνια (υπάρχει ένας ακόμη υπό λειτουργία κοντά στον Πύργο), όπου πραγματοποιούνταν οι τελευταίες δοκιμές, για να συνομιλήσουμε με τον κ. Κωνσταντίνο Κοσιώνη, διευθυντή Λειτουργίας του Πάτρα – Πύργος. «Με τον νέο αυτοκινητόδρομο, ο χρόνος ταξιδιού από την Πάτρα έως τον Πύργο μειώνεται κατά 40’ και επομένως το ταξίδι από την Αθήνα μέχρι τον Πύργο θα ολοκληρώνεται πλέον σε 2 ώρες και 45 λεπτά», αναφέρουμε στον κ. Κοσιωνή. Αφού μας το επιβεβαιώνει, εξηγεί ότι νέος δρόμος δεν σημαίνει μόνο ενισχυμένη ασφάλεια και ταχύτερες μετακινήσεις.
«Ηδη με τη λειτουργία των πρώτων 65 χιλιομέτρων του αυτοκινητόδρομου, τα οφέλη ήταν ακόμα μεγαλύτερα από αυτά που περίμεναν οι τοπικοί παράγοντες, τα ξενοδοχεία, τα εστιατόρια κ.ο.κ. Με την ευκολότερη πρόσβαση που προσφέρει η Ολυμπία Οδός, ένας τόπος ανεκμετάλλευτος παίρνει ζωή. Αναπτυξιακή ώθηση και πολλαπλασιαστικά οφέλη θα απολαύσουν όλος ο νομός Ηλείας, η Δυτική Αχαΐα, όπως και ολόκληρο το γεωγραφικό κομμάτι από τον Πύργο μέχρι και την Τσακώνα, καθώς δημιουργείται ένα δίκτυο που απλώνεται σε όλη την Πελοπόννησο. Ταυτόχρονα βελτιώνονται και πολλοί επαρχιακοί δρόμοι που συνδέονται με την Ολυμπία Οδό, εξυπηρετώντας ακόμα πιο απρόσκοπτα τις μετακινήσεις των πολιτών.
Από τον δρόμο έχει ωφεληθεί ήδη η τοπική κοινότητα, όπως για παράδειγμα οι δάσκαλοι που μετακινούνται στον Πύργο και άλλες περιοχές, ενώ μεγάλα είναι τα οφέλη και για την εφοδιαστική αλυσίδα», υπογραμμίζει ο κ. Κοσιώνης, υπενθυμίζοντάς μας ότι κάθε χρόνο, από τον νομό Ηλείας προς τα μεγάλα αστικά κέντρα και άλλους διεθνείς προορισμούς, μετακινούνται δεκάδες χιλιάδες τόνοι αγροτικών και μεταποιημένων προίόντων (οπωροκηπευτικά, κονσερβοειδή κ.ο.κ.).
Επιπροσθέτως, ο νέος οδικός άξονας συμβάλλει στη δημιουργία ενός δεύτερου κύματος ανάπτυξης των τουριστικών εγκαταστάσεων κατά μήκος της δαντελένιας ακτογραμμής της Δυτικής Πελοποννήσου, όπου μέχρι λίγους μήνες πριν η έλλειψη σύγχρονων συγκοινωνιακών υποδομών είχε αποτρέψει την τουριστική ανάπτυξή της σε ικανοποιητικά επίπεδα.
Αποχαιρετίσαμε τον κ. Κοσιώνη και ήμασταν έτοιμοι να πάρουμε τον δρόμο της επιστροφής για την πρωτεύουσα, προτού μάς προτείνει ο κ. Λέκκας να επισκεφτούμε ένα από τα πιο όμορφα σημεία του οδικού άξονα, τον «πρασινισμένο» κόμβο Κάτω Αχαϊας. Ηταν η στιγμή να του γνωστοποιήσουμε ότι στο κείμενό μας θα παρουσιάσουμε το έργο με drone και φωτογραφίες και να τον ρωτήσουμε «ποιο είναι το στοιχείο του δρόμου που αξίζει να δείξουμε στο κοινό». «Από ψηλά αναδεικνύεται η γεωμετρία του δρόμου: οι καμπύλες, οι ανισόπεδοι κόμβοι, οι γέφυρες και η ένταξη στο φυσικό τοπίο. Οι εναέριες λήψεις δείχνουν καθαρά πώς “δένεται” το νέο τμήμα με τον ήδη λειτουργούντα αυτοκινητόδρομο. Νομίζω ότι ο κόσμος θα δει ένα έργο που δεν είναι απλώς ασφαλές και λειτουργικό, αλλά και αισθητικά άρτιο».
Τα τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου
Ο νέος αυτοκινητόδρομος έχει δύο λωρίδες και ΛΕΑ ανά κατεύθυνση, με ενδιάμεση κεντρική διαχωριστική νησίδα και 8 κόμβους που συνδέουν τον οδικό άξονα με πολλά χωριά και πόλεις καθώς και με τη βιομηχανική ζώνη της Πάτρας, με σχεδόν 200.000 ωφελούμενους.
Επιπλέον περιλαμβάνει:
- 2 μετωπικούς σταθμούς διοδίων & 2 πλευρικούς σταθμούς διοδίων
- 15 γέφυρες
- 27 άνω διαβάσεις & 37 κάτω διαβάσεις
- 150 οχετούς
