Τις νέες χρήσεις γης και τους όρους δόμησης που είναι απαραίτητοι προκειμένου να προχωρήσει το επιχειρηματικό σχέδιο επανάχρησης του χώρου του εργοστασίου ΦΙΞ στη Θεσσαλονίκη ενέκριναν τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού. Το σχέδιο περιλαμβάνει την αποκατάσταση δύο διατηρητέων κτιρίων και την ανέγερση ενός ξενοδοχείου και συγκροτήματος κατοικιών. Συμπληρωματικά, το υπουργείο Πολιτισμού θα προχωρήσει στην αποκατάσταση του τρίτου και μεγαλύτερου διατηρητέου κτιρίου του εργοστασίου, το οποίο θα απαλλοτριώσει από τον επενδυτή.
Το βιομηχανικό συγκρότημα της ζυθοποιίας ΦΙΞ αποτελεί το κυριότερο σημείο αναφοράς της δυτικής βιομηχανικής ζώνης της Θεσσαλονίκης και σύμβολο της βιομηχανικής ανάπτυξης της πόλης. Το εργοστάσιο ιδρύθηκε το 1883 από την οικογένεια Αλλατίνη και η πρώτη κτιριακή εγκατάσταση ανεγέρθηκε το 1888. Το 1892 μετατράπηκε σε ζυθοποιείο, ενώ το 1926 μεταβιβάστηκε στην εταιρεία ΦΙΞ. Επειτα από διαδοχικές τροποποιήσεις, το συγκρότημα λειτούργησε σε τέσσερα τμήματα (βυνοποιείο, ζυθοποιείο, εμφιαλωτήριο, παγοποιείο) και ένα εκ των κτιρίων σχεδιάστηκε από τον γνωστό αρχιτέκτονα Τάκη Ζενέτο.
Μετά την πτώχευση της εταιρείας ΦΙΞ το 1983, το συγκρότημα εγκαταλείφθηκε. Το 1994 χαρακτηρίστηκαν διατηρητέα 18 κτίρια του συγκροτήματος μαζί με τον τεχνολογικό εξοπλισμό τους – τα υπόλοιπα σταδιακά κατεδαφίστηκαν, ανάμεσα στα οποία και κτίρια που λειτούργησαν ως… μπουζούκια.
Πριν κηρυχθούν διατηρητέα τα κτίρια, το συγκρότημα είχε αγοραστεί από δύο εργολάβους της Θεσσαλονίκης, οι οποίοι τελικά δεν προχώρησαν στην αξιοποίησή (κατεδάφιση;) του. Προ τριετίας, η εταιρεία Filma, θυγατρική της Dimand, αγόρασε από τους 13 κληρονόμους των δύο εργολάβων το συγκρότημα με το οικόπεδο 23 στρεμμάτων (πιθανότατα έναντι 18 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με τις οικονομικές καταστάσεις της εταιρείας). Σύμφωνα με την Dimand, τα τρία συγκροτήματα διατηρητέων καλύπτουν συνολικά περίπου 17.000 τ.μ.
Το προεδρικό διάταγμα που δημοσιεύτηκε προχθές ανοίγει τον δρόμο για την υλοποίηση της επένδυσης. Το οικόπεδο χωρίζεται σε δύο οικονομικά τετράγωνα, ορίζονται κοινόχρηστοι χώροι, αλλά και τα σημεία όπου θα ανεγερθούν τρία νέα κτίρια (με Σ.Δ. 2,4 όπως ισχύει στην περιοχή). Κατ’ εξαίρεσιν, το ένα από τα τρία κτίρια θα φτάσει στα 32 μέτρα (έναντι 26 μ. στην περιοχή), ενώ τα άλλα δύο δεν θα είναι ψηλότερα από τα διατηρητέα. Το ζήτημα αυτό πάντως αποτέλεσε σημείο διαφωνίας ανάμεσα στον δήμο, στο Κεντρικό Πολεοδομικό Συμβούλιο και στο ΥΠΠΟ. Σύμφωνα με την Dimand, η νέα δόμηση θα φτάσει στα 29.000 τ.μ. «Τα διατηρητέα θα αποκατασταθούν και θα μετατραπούν σε πολιτιστικούς χώρους. Διερευνούμε διάφορες ιδέες, σε σχέση με πολιτιστικούς φορείς της πόλης, την ενίσχυση της καλλιτεχνικής δημιουργίας και την υποστήριξη των τεχνιτών πέτρας, ξύλου, γυαλιού και υφάσματος», αναφέρει στην «Κ» o Δημήτρης Ανδριόπουλος, διευθύνων σύμβουλος της Dimand. «Το κτίριο Ζενέτου θα γίνει υποστηρικτικό στο κτίριο του ξενοδοχείου. Δεν θα υπάρχουν εμπορικές χρήσεις πέραν κάποιων καταστημάτων υγειονομικού ενδιαφέροντος. Η συνολική επένδυση θα αγγίξει τα 200 εκατ. ευρώ».
Πέρυσι το ΥΠΠΟ ανακοίνωσε ότι πρόκειται να απαλλοτριώσει το μεγαλύτερο από τα διατηρητέα (έκτασης 7.000 τ.μ.) του συγκροτήματος, για την αποκατάσταση και τη μετατροπή του σε πολιτιστικό χώρο. Η κίνηση αυτή προκάλεσε συζητήσεις στη Θεσσαλονίκη, καθώς το ΥΠΠΟ δεν είχε δείξει επί δεκαετίες κανένα ενδιαφέρον για τον χώρο, ενώ τώρα θα «επιστρέψει» μέσω της απαλλοτρίωσης στη Filma ένα κομμάτι του κόστους αγοράς του συγκροτήματος. «Το ΥΠΠΟ δεν μπορούσε να απαλλοτριώσει το ακίνητο γιατί ήταν δεσμευμένο λόγω οικονομικών εκκρεμοτήτων. Αναλαμβάνοντας όλα τα βάρη που υπήρχαν, δημιουργήσαμε τις συνθήκες για να το αποκτήσει τώρα», απαντά ο κ. Ανδριόπουλος. Απαντώντας στην «Κ», το ΥΠΠΟ αναφέρει ότι η διαδικασία απαλλοτρίωσης βρίσκεται σε εξέλιξη, δεν αποκάλυψε ωστόσο πόσο θα κοστίσει.
