ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ – ΑΝΤΑΠΟΚΡΙΣΗ. Μεγάλες αλλαγές στη δομή του υπουργείου Εξωτερικών φαίνεται ότι εγκαινιάζει ο Χακάν Φιντάν, δημιουργώντας νέες διευθύνσεις σχετικές με την αμυντική βιομηχανία. Η εξέλιξη αυτή θεωρείται ένδειξη ότι τα οπλικά συστήματα που παράγει η Τουρκία εντάσσονται ολοένα και περισσότερο στα εργαλεία άσκησης της εξωτερικής πολιτικής της χώρας. Ηδη έχουν δημιουργηθεί ειδικά τμήματα εντός του υπουργείου που ασχολούνται με την αμυντική βιομηχανία, την προώθηση οπλικών συστημάτων και τη χρηματοδότηση εξαγωγών τους προς τρίτες χώρες.
Τη νέα δομή στο υπουργείο Εξωτερικών της γειτονικής χώρας αποκάλυψε ο ίδιος ο κ. Φιντάν σε συνέντευξή του στο CNN Turk, δηλώνοντας ότι «έχουμε πλέον δημιουργήσει μια νέα διεύθυνση εντός του υπουργείου για την αμυντική βιομηχανία. Η αμυντική βιομηχανία και η στρατιωτική συνεργασία με άλλες χώρες αποτελούν πλέον σημαντικό τομέα της εξωτερικής μας πολιτικής. Ενώ στο παρελθόν οι ένοπλες δυνάμεις παρακολουθούσαν και υλοποιούσαν πρακτικά αυτές τις συνεργασίες, σήμερα το υπουργείο Εξωτερικών συμμετέχει ενεργά. Εχουμε δημιουργήσει διευθύνσεις που σχετίζονται με την τεχνολογία, τα χρηματοοικονομικά κ.ά., τομείς απαραίτητους στη σύγχρονη διπλωματία. Διαθέτουμε ήδη μονάδες για την ενέργεια, τα ανθρώπινα δικαιώματα και τη συνδεσιμότητα, ενώ δημιουργούμε νέα ανεξάρτητα τμήματα για τα ζητήματα αυτά».
Στον τουρκικό Τύπο είχαν ήδη δημοσιευθεί τους προηγούμενους μήνες πληροφορίες για εκτεταμένες αλλαγές στο υπουργείο Εξωτερικών, με τον κ. Φιντάν να μεταφέρει στενούς συνεργάτες του από την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών (ΜΙΤ) σε κρίσιμες θέσεις. Στόχος, σύμφωνα με τα δημοσιεύματα, είναι το υπουργείο να αποκτήσει, όχι μόνο διπλωματικό αλλά και επιχειρησιακό και οικονομικό ρόλο.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις στην Αγκυρα, η αμυντική βιομηχανία της Τουρκίας παρέχει σημαντικές δυνατότητες, ιδίως στον τομέα της καταπολέμησης της τρομοκρατίας. Ως παράδειγμα αναφέρεται ότι η χώρα χρησιμοποιεί εγχώρια όπλα, πυρομαχικά και μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAV) στις στρατιωτικές επιχειρήσεις της, γεγονός που επιτρέπει συνεχή ανατροφοδότηση και βελτίωση των συστημάτων. «Οταν κάποιος άλλος αγοράζει το προϊόν σας, αποκτά ένα σύστημα δοκιμασμένο σε πραγματικές επιχειρήσεις, χωρίς προβλήματα λειτουργίας, με πλήρως ανεπτυγμένες διεπαφές και υλικοτεχνική υποστήριξη», ανέφερε ο κ. Φιντάν.
Τούρκοι αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι πολλές χώρες, κυρίως από την Αφρική, επιδιώκουν την αγορά τουρκικών αμυντικών προϊόντων για αντιτρομοκρατικές επιχειρήσεις, επειδή τα συστήματα έχουν δοκιμαστεί σε πραγματικές συνθήκες και συνοδεύονται από λιγότερους περιορισμούς. Παράλληλα, το υπουργείο Εξωτερικών συντονίζει πλέον τομείς όπως η ενέργεια, η άμυνα, οι πληροφορίες, η οικονομία, το εμπόριο, ο πολιτισμός και η εκπαίδευση, οι οποίοι θεωρούνται βασικά εργαλεία άσκησης εξωτερικής πολιτικής. Πολιτικοί αναλυτές εκτιμούν ότι η αμυντική βιομηχανία και η στρατιωτική συνεργασία καθίστανται ολοένα πιο κεντρικοί πυλώνες της τουρκικής διπλωματίας, όπως και το εμπόριο.
Ο υπουργός Εξωτερικών έχει επισημάνει ότι «υπάρχουν χώρες των οποίων η αντίληψη για την εθνική ασφάλεια άλλαξε με τα έξι UAV που τους παραχωρήσαμε. Αν τα UAV είχαν φτάσει νωρίτερα και σε εμάς, θα είχαμε απαλλαγεί νωρίτερα από την τρομοκρατία. Σύμμαχοι που γνώριζαν τη σημασία τους δεν μας τα παρείχαν».
Τα τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη θεωρούνται βασικός πυλώνας της αμυντικής συνεργασίας που προσφέρει η Τουρκία σε πολλές χώρες. Σύμφωνα με το πρακτορείο Anadolu, UAV των εταιρειών Baykar και TUSAŞ έχουν πωληθεί σε δεκάδες χώρες, μεταξύ των οποίων κράτη της Αφρικής, του ΝΑΤΟ και της Ευρωπαϊκής Ενωσης.
Οι πωλήσεις οπλικών συστημάτων σε χώρες όπως η Σομαλία, η Αιθιοπία και το Σουδάν αποφέρουν σημαντικά έσοδα και ενισχύουν την επιρροή της Τουρκίας στην Αφρική. Πρόσφατα παραδείγματα της σύνδεσης αμυντικής βιομηχανίας και εξωτερικής πολιτικής αποτελούν η συμφωνία της TUSAŞ με τη Σαουδική Αραβία για συμπαραγωγή του ελικοπτέρου Gökbey, καθώς και η πιθανή συμμετοχή του Ριάντ στο πρόγραμμα του μαχητικού πέμπτης γενιάς KAAN.
