Τύποις το τετ α τετ Μητσοτάκη – Ερντογάν στην Αγκυρα δεν προσέφερε ώθηση στις διμερείς σχέσεις. Στις ήδη καταγεγραμμένες διαφορές μεταξύ των δύο χωρών, από το εύρος των προβλημάτων που θα πρέπει να αχθούν στο Διεθνές Δικαστήριο, έως τη μουσουλμανική μειονότητα, προστέθηκε άλλη μία: από την Αγκυρα ετέθη το ζήτημα του αποκλεισμού της Τουρκίας από το πρόγραμμα SAFE ενώ, ευλόγως, ο πρωθυπουργός ζήτησε την άρση του casus belli. Επίσης επιβεβαιώθηκε ότι μέχρι τις προσεχείς εκλογές σε Ελλάδα και Τουρκία, το 2027-28, δεν πρόκειται να σημειωθούν εξελίξεις αναφορικά με τον πυρήνα των ελληνοτουρκικών διαφορών, δηλαδή την οριοθέτηση υφαλοκρηπίδας και ΑΟΖ. Στην πραγματικότητα, όμως, τα κέρδη για τον Κυριάκο Μητσοτάκη ήταν πολυεπίπεδα σε διπλωματικό επίπεδο. Σε μια ιδιαίτερα ταραγμένη γεωπολιτικά περίοδο η Αθήνα διασφαλίζει τη διαμόρφωση όρων νηνεμίας στο Αιγαίο και στη Νοτιοανατολική Μεσόγειο, κεκτημένο όχι αυτονόητο, καθώς η κρίση του «Ορούτς Ρέις» απέχει μόλις έξι χρόνια. Παράλληλα, με την επαναβεβαίωση των ανοικτών διαύλων επικοινωνίας –και μάλιστα σε επίπεδο κορυφής– περιορίζονται οι πιθανότητες «βίαιης» παρέμβασης των ΗΠΑ για «λύσεις» στην περιοχή. Τέλος, κατέστη σαφές ότι η Ελλάδα αποτελεί σε σημαντικό βαθμό –αν και όχι απόλυτα– το διαβατήριο της Τουρκίας αναφορικά με τις σχέσεις της με την Ε.Ε. Ομως, το θετικό κλίμα στη συνάντηση Μητσοτάκη – Ερντογάν έχει αντανάκλαση και στο εσωτερικό πεδίο, ενώ ο χρόνος μετράει αντίστροφα προς τις προσεχείς εκλογές. Η κυβέρνηση διασφαλίζει ότι θα πορευτεί μέχρι τις κάλπες χωρίς μείζονα κρίση στα εθνικά θέματα, που θα έθετε σε αμφισβήτηση τη διαχειριστική της επάρκεια στον καθοριστικό για τους ψηφοφόρους τομέα της εξωτερικής πολιτικής. Παράλληλα, διασφαλίζονται τα «ήρεμα νερά» στο Αιγαίο, με προφανείς τις θετικές επιπτώσεις για τον τουρισμό και το μεταναστευτικό. Επίσης, διατυπώνοντας με σαφήνεια τις εθνικές θέσεις ενώπιον του Τ. Ερντογάν, ο Κυρ. Μητσοτάκης ακυρώνει τις αιτιάσεις περί άστοχων χειρισμών και ενδοτικότητας, είτε αυτές προέρχονται από άλλοτε φίλιες δυνάμεις όπως ο Αντ. Σαμαράς είτε, εσχάτως, από τη Μαρία Καρυστιανού. Τελος, η επιτυχημένη «χορογραφία» της Αγκυρας ενισχύει την εικόνα του Γιώργου Γεραπετρίτη, που αποτέλεσε, μαζί με τον Χακάν Φιντάν, τον «αρχιτέκτονα» της συνάντησης της Τετάρτης.
Το «πόκερ» της αναθεώρησης
Στο πεδίο της συναίνεσης ή μη κατά την τρέχουσα Βουλή, ώστε μετά τις επόμενες εκλογές να απαιτούνται 151 ψήφοι για την τροποποίηση των προτεινόμενων διατάξεων, θα επικεντρωθεί το πολιτικό «πόκερ» του Συντάγματος με βασικούς πρωταγωνιστές τη Ν.Δ. και το ΠΑΣΟΚ, με κρίσιμη μεταβλητή, βεβαίως, τον Ευάγγελο Βενιζέλο. Το Μέγαρο Μαξίμου θα ασκήσει πίεση στη Χαριλάου Τρικούπη, καθώς θα ζητήσει την ψήφιση των προς αναθεώρηση διατάξεων από 180 βουλευτές, υποστηρίζοντας ότι το ΠΑΣΟΚ, εάν απόσχει από την ψηφοφορία, αρνείται τις συγκλίσεις αλλά και προεξοφλεί την ήττα του στις επερχόμενες κάλπες. Από την πλευρά του το ΠΑΣΟΚ θα επιχειρήσει να αντιστρέψει το επιχείρημα, προβάλλοντας την άποψη ότι τη συναίνεση υπονομεύει η Ν.Δ., καθώς εάν από την παρούσα Βουλή ψηφιστούν τα προς αναθεώρηση άρθρα από 180 βουλευτές, η όποια επόμενη κυβέρνηση θα μπορεί να τα διαμορφώσει κατά το δοκούν με απλή πλειοψηφία. Μάλιστα, προκειμένου να ενισχύσει τον ισχυρισμό της, η Χαριλάου Τρικούπη θα προτείνει την αναθεώρηση του άρθρου 110 του Συντάγματος, ώστε εφεξής η διευρυμένη πλειοψηφία να είναι απαραίτητη αποκλειστικά κατά τη δεύτερη φάση της εκάστοτε αναθεώρησης. Πάντως, η προσέγγιση του ΠΑΣΟΚ εμπεριέχει μια αντίφαση: Η Χαριλάου Τρικούπη θα παρουσιάσει τη δική της πρόταση για αναθεώρηση, την οποία όμως στη συνέχεια δεν θα ψηφίσει, προκειμένου να αποτραπεί το ενδεχόμενο σειρά διατάξεων να υπερψηφιστούν και από τη Ν.Δ. συγκεντρώνοντας περισσότερες από 180 ψήφους. Σε κάθε περίπτωση, η πρώτη φάση της πολιτικής σύγκρουσης με φόντο την πρωτοβουλία του Κυρ. Μητσοτάκη να δρομολογήσει τη διαδικασία της αναθεώρησης δεν είχε θετικό πρόσημο για το ΠΑΣΟΚ. Η κυβερνητική πρόταση δεν πέρασε «κάτω από τα ραντάρ» –κάτι όχι αυτονόητο με δεδομένο το παραδοσιακά περιορισμένο ενδιαφέρον για το Σύνταγμα–, εξέλιξη που εκ των πραγμάτων συνιστά πολιτική ήττα για τη Χαριλάου Τρικούπη. Παράλληλα, η σφοδρή σύγκρουση της κυβέρνησης με τον Ευ. Βενιζέλο «περιόρισε» σε δεύτερο πλάνο τον Ν. Ανδρουλάκη. Αντιθέτως, σύμφωνα με πληροφορίες, με το «άνοιγμα» της συζήτησης για το Σύνταγμα σε συνδυασμό με τις αυξήσεις που τέθηκαν σε ισχύ από την 1η Φεβρουαρίου μέσω της μείωσης φόρου, η Ν.Δ. εμφανίζει μεσοσταθμικά κέρδη της τάξης του 1% στις δημοσκοπήσεις που φτάνουν στο Μέγαρο Μαξίμου.
Δύο ορόσημα για τον Τσίπρα
Ενα ακόμη βήμα στην κατεύθυνση της δημιουργίας νέου κόμματος έκανε την περασμένη εβδομάδα μέσω της παρουσίασης της «Ιθάκης» στα Ιωάννινα ο Αλέξης Τσίπρας, αλλά οριστικοποιείται ότι οι ανακοινώσεις για τον νέο φορέα θα γίνουν μετά το Πάσχα. Ο πρώην πρωθυπουργός αντιλαμβάνεται ότι η «μοναχική» του πορεία στην παρούσα φάση εμπεριέχει μειονεκτήματα, καθώς δεν υπάρχουν «πολλαπλασιαστές» των μηνυμάτων που εκπέμπει. Ομως, είναι υποχρεωμένος να αναμείνει δύο ορόσημα, που δεδομένα θα έχουν πολιτικό αποτύπωμα: την επέτειο της τραγωδίας των Τεμπών, που ενδέχεται να δώσει έστω πρόσκαιρη νέα ώθηση στο εγχείρημα Καρυστιανού και το συνέδριο του ΠΑΣΟΚ τον Μάρτιο που θα επηρεάσει –ανοδικά ή καθοδικά– την πορεία του Ν. Ανδρουλάκη. Οπως συνομολογούν και πολιτικοί του αντίπαλοι, ο Αλ. Τσίπρας διατηρεί ισχυρή απήχηση σε ένα 8%-10% του εκλογικού σώματος, το οποίο έχει αποτιμήσει θετικά την πρωθυπουργική του θητεία και πρέπει να θεωρείται βέβαιο ότι θα τον ψηφίσει στις εκλογές. Αντιθέτως, υπό αίρεση τελεί η δυνατότητα να απευθυνθεί σε ευρύτερα ακροατήρια. Οπως λέγεται, παρά το rebranding, ο Αλ. Τσίπρας παραμένει ένα «παλαιό πολιτικό προϊόν» που είναι δύσκολο να έχει απήχηση σε κοινωνικές ομάδες οι οποίες δοκιμάζονται οικονομικά και θα επιλέξουν την τιμωρητική ψήφο. Πάντως, σύμφωνα με συνομιλητές του, προτεραιότητα στην παρούσα φάση για τον πρώην πρωθυπουργό πρέπει να είναι η αντιπαράθεση με το ΠΑΣΟΚ, καθώς και να εδραιωθεί στον κεντροαριστερό χώρο, αφού στις επερχόμενες εκλογές για τα δύο κόμματα το διακύβευμα θα είναι η δεύτερη θέση.
