Κύριε διευθυντά
Η «Καθημερινή» παρουσίασε (φ. 3/2) ένα λίαν αποκαλυπτικό και τεκμηριωμένο αφιέρωμα για τις γιουγκοσλαβικές βλέψεις επί της Θεσσαλονίκης, την περίοδο 1940-1941, και τις μυστικές δεσμεύσεις του Γ΄ Ράιχ προς τους τότε «συμμάχους» μας Γιουγκοσλάβους, για την εις αυτούς περιέλευση της μακεδονικής πρωτεύουσας. Για το ιστορικό των σχέσεών μας με το Βελιγράδι υπενθυμίζεται ότι τούτο, επωφεληθέν των τεραστίων δυσχερειών που αντιμετώπιζε η Ελλάς μετά τη μικρασιατική καταστροφή, κατήγγειλε αιφνιδίως και άνευ προειδοποιήσεως, στις 17-11-1924, την Ελληνοσερβική Συνθήκη Συμμαχίας του 1913.
Ας μου επιτραπούν λίγες σύντομες παρατηρήσεις. Ο πρίγκιπας Παύλος της Γιουγκοσλαβίας, από της δολοφονίας του Βασιλέως Αλεξάνδρου του Α΄ από τους φασίστες Ουστάσι του Κροάτη Αντε Πάβελιτς, στις 09/10/1934 στη Μασσαλία, και μέχρι τις 27/03/1941 υπήρξε αντιβασιλεύς της χώρας του και όχι διάδοχος του θρόνου. Ασκούσε τη βασιλική εξουσία, πρώτος εξάδελφος του Αλεξάνδρου, επ’ ονόματι του ανηλίκου υιού του τελευταίου, βασιλέως Πέτρου του Β΄.
Ο εις το δημοσίευμα μνημονευόμενος υφυπουργός εξωτερικών του Ράιχ, Ερνστ Φον Βαϊτσέκερ στο πλαίσιο των δικών της Νυρεμβέργης καταδικάσθηκε, το 1949, σε φυλάκιση 5 ετών. Ομως αποφυλακίσθηκε (του χορηγήθηκε χάρη) το 1950 και το επόμενο έτος απεβίωσε.
Στα μέσα της δεκαετίας του ’30 ως πρεσβευτής στην Ελβετία, οργάνωσε την προσπάθεια αφαίρεσης της γερμανικής υπηκοότητας από τον μεγάλο συγγραφέα, και πεπεισμένο αντιναζιστή, Τόμας Μαν. Επιπρόσθετα, ορθά ο συντάκτης του άρθρου παρατηρεί, ότι μεγάλη μερίδα Σέρβων αξιωματούχων, την περίοδο του μεσοπολέμου, ορέγονταν τη Θεσσαλονίκη. Αρκεί κανείς να αναλογιστεί τις καταστρεπτικές παραχωρήσεις προς τους Σέρβους στις οποίες προέβη ο Θ. Πάγκαλος, στις 17/08/1926, με την υπογραφή έξι εν συνόλω, συμφωνιών, μεταξύ των δύο κρατών, στη συνομολόγηση των οποίων είχε ασχοληθεί προσωπικά, εν αγνοία του πρωθυπουργού του Αθ. Ευταξία.
Οι προς τους Σέρβους παραχωρήσεις, ασύλληπτης παραφροσύνης για πάντα εχέφρονα άνθρωπο, περιελάμβαναν, ότι η Ελευθέρα Ζώνη Θεσσαλονίκης θα εκτεινόταν σε μεγάλη έκταση, παρεχομένων ευρύτατων δικαιωμάτων στους Γιουγκοσλάβους. Κατ’ ουσίαν η Ελευθέρα Ζώνη καθίστατο γιουγκοσλαβικός λιμένας και λόγω και των παρεχομένων προνομίων, μπορούσε να ανταγωνίζεται επικίνδυνα τον ελληνικό λιμένα της Θεσσαλονίκης! Η συλλήβδην απόρριψη των συμφωνιών αυτών, με τις οποίες εθίγοντο τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδος, και παράλληλα ενθαρρύνετο η πραγμάτωση των ανέκαθεν βλέψεων των Σέρβων επί της Θεσσαλονίκης, οφείλεται στον διακεκριμένο Πατρινό πολιτικό Ανδρέα Μιχαλακόπουλο, ο οποίος, ως υπουργός Εξωτερικών της Οικουμενικής Κυβέρνησης του Αλ. Ζαΐμη, ευθύς ως ανέλαβε τα καθήκοντά του, επέτυχε τελικά τον Αύγουστο του 1927 την πανηγυρική απόρριψή τους από το ελληνικό Κοινοβούλιο.
Ιωαννης Κ. Θεοδωροπουλος, Δικηγόρος
