Εκατό και πλέον χρόνια από τη Συνθήκη της Λωζάννης και την αναγνώριση θρησκευτικών κοινοτήτων, Ρωμιών σε Κωνσταντινούπολη, Ιμβρο, Τένεδο και μουσουλμάνων στη Θράκη, η μειονότητα απέκτησε τον πρώτο εκλεγμένο μουφτή της στο Διδυμότειχο και οι πληροφορίες αναφέρουν ότι έως τον Ιούνιο θα γίνει το ίδιο και στις άλλες δύο μουφτείες, Ροδόπης και Ξάνθης.
Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας εκλογής, βάσει του νέου νόμου (4964/2022), μεταβάλλεται το τοπίο στη θρησκευτική ηγεσία της μειονότητας καθώς οι νέοι μουφτήδες θα είναι, για πρώτη φορά, και εκλεγμένοι και νόμιμοι. Ο ελεγχόμενος και κατευθυνόμενος από το τουρκικό προξενείο στην Κομοτηνή σκληρός πυρήνας της μειονότητας αντέδρασε στην εκλογή του Εμίν Σερίφ με επιθετικές ανακοινώσεις και αφορισμούς περί «προδοσίας». «Ο διορισμός του Εμίν Σερίφ και η ορκωμοσία του στη θέση του μουφτή είναι απολύτως απαράδεκτη για την Τουρκική Μειονότητα της Δυτικής Θράκης και η διαδικασία δεν ανταποκρίνεται στις προσδοκίες μας και στη νομιμότητα», ανέφερε μεταξύ άλλων σε ανακοίνωσή της η άτυπη Συμβουλευτική Επιτροπή Τουρκικής Μειονότητας Δυτικής Θράκης.
«Το κάνουν για πολιτικούς λόγους και σκοπούς», λέει στην «Κ» ο νέος μουφτής και προσθέτει: «Εκλογή μουφτή όπως τους θέλουν αυτοί, με διαβλητή ψηφοφορία στα τζαμιά, δηλαδή κατά τα πρότυπα των δημάρχων, δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο. Στη διαδικασία εκλογής που προβλέπει ο νέος νόμος μπορεί οποιοσδήποτε να θέσει υποψηφιότητα ή να υποδείξει κάποιον. Ολοι είμαστε Ελληνες πολίτες. Προκάλεσαν τόσο θόρυβο και ένταση γιατί μετά τον Εβρο θα γίνει νόμιμη εκλογή και στις μουφτείες της Ξάνθης και της Ροδόπης και αισθάνονται ότι θα έχουν πρόβλημα», προσθέτει.
Σε μια προσπάθεια να αποδομήσει τον νεοεκλεγέντα μουφτή στα «μάτια» των μουσουλμάνων πιστών, η Συμβουλευτική δεν διστάζει να του καταλογίσει ως «αμάρτημα» και «προδοσία» το ότι τόλμησε να «μαγαρίσει» τζαμί, προτού καν εκλεγεί μουφτής, εκστομίζοντας εντός αυτού ελληνικές λέξεις, μολονότι είναι Ελληνας πολίτης.
Ερωτηθείς επ’ αυτού ο κ. Σερίφ αφηγήθηκε το σχετικό περιστατικό: «Πριν από πέντε μήνες είχαμε τα εγκαίνια ενός ανακαινισμένου τζαμιού στο Διδυμότειχο και ήταν προσκεκλημένοι και χριστιανοί εκπρόσωποι των Αρχών, ο μητροπολίτης κ.ά. Οπως γίνεται πάντα, ξεκίνησα την ευχή με το “δόξα τω Θεώ” στα αραβικά, είπα πέντε λέξεις στα ελληνικά για να καταλάβουν κι οι παριστάμενοι χριστιανοί και συνέχισα στα τουρκικά. Ξεσπάθωσαν λοιπόν εναντίον μου. Αυτό ενόχλησε πολύ και άρχισαν τις επιθέσεις μέσω του μειονοτικού Τύπου. Ηταν πολύ άδικο. Εγώ δεν κάνω τίποτα εκτός αυτών που προβλέπει το Ισλάμ. Ολες οι γλώσσες είναι από τον Θεό…» πρόσθεσε.
Γεννημένος στο χωριό Σιδηρώ του Σουφλίου, ο Εμίν Σερίφ σπούδασε στο Ινστιτούτο Al Furgan στη Δαμασκό, στο Ισλαμικό Πανεπιστήμιο στη Μεδίνα της Σαουδικής Αραβίας και υπηρέτησε επί σειρά ετών ως ιμάμης της μειονότητας στον Εβρο, η οποία αριθμεί περί τους 5.000 μουσουλμάνους. Του ζητήσαμε να μας εξηγήσει ποια είναι η διαφορά μεταξύ της εκλογής, όπως προβλέπεται από τον νέο νόμο, και εκείνης των «ψευδομουφτήδων», που δεν αναγνωρίζεται από το ελληνικό κράτος.
Εκλογή με διαβλητή ψηφοφορία στα τζαμιά, δηλαδή κατά τα πρότυπα των δημάρχων, δεν υπάρχει πουθενά στον κόσμο.
«Εδώ και 30 χρόνια στο Διδυμότειχο υπήρχε τοποτηρητής μουφτής. Τώρα πια, με τον καινούργιο νόμο του 2022, έγινε δημοκρατική εκλογή από 33 ιμάμηδες, θεολόγους, ιεροδιδασκάλους, άξιοι όλοι τους. Εγινε δημόσια πρόσκληση και όποιος είχε τα πτυχία και είναι κάτοικος του Νομού Εβρου μπορούσε να θέσει υποψηφιότητα και να μπει στην κληρωτίδα. Αυτοί που μπήκαν στην κληρωτίδα έκριναν ποιος είναι ο καταλληλότερος και υπέδειξαν εμένα. Αυτό γίνεται παντού στο Ισλάμ, οι μουφτήδες βγαίνουν από ένα συμβούλιο που κρίνει τον καταλληλότερο. Εν προκειμένω στην κλήρωση συμμετείχαν 30 άτομα –τρεις δεν ήρθαν–, εκ των οποίων 27 στήριξαν εμένα».
«Μεγάλη ευθύνη»
Εν αντιθέσει, οι μη νόμιμοι μουφτήδες εκλέγονται στα τεμένη με ανοιχτή ψηφοφορία που δεν αναγνωρίζεται από την πολιτεία, και φυσικά υπό το «άγρυπνο βλέμμα» των μηχανισμών του προξενείου, διαδικασία που κάθε άλλο παρά το αδιάβλητο διασφαλίζει. «Επωμιζόμαστε μεγάλη ευθύνη. Ο μουφτής κάνει γάμους, βγάζει διαζύγια, ορίζει τους προέδρους των βακουφίων, αλλά δεν ανακατεύεται στα οικονομικά. Παλιά μόνο ο μουφτής ρύθμιζε τους γάμους, τα διαζύγια, γενικά τα οικογενειακά θέματα, τώρα όμως μπορούν οι ενδιαφερόμενοι να επιλέγουν και τα αστικά δικαστήρια για τη διευθέτηση των υποθέσεών τους. Οποιος θέλει, δηλαδή, επιλέγει αν θα έρθει στη μουφτεία ή πηγαίνει στα κοσμικά δικαστήρια». Στην ερώτησή μας αν ο μουφτής απονέμει δίκαιο με βάση τη σαρία, απαντάει καταφατικά υπογραμμίζοντας την εναλλακτική των κοσμικών δικαστηρίων.
Σχέσεις με Ξάνθη – Ροδόπη
Ρωτάμε τον κ. Σερίφ ποια είναι η σχέση του με τους μη νόμιμα εκλεγμένους (ψευδο)μουφτήδες της Ξάνθης και της Ροδόπης, οι αποφάσεις των οποίων δεν αναγνωρίζονται από το ελληνικό κράτος. Είναι κατηγορηματικός: «Δεν έχουμε μαζί τους καμία επαφή. Η πόρτα μας πάντως είναι ανοιχτή για όλους. Οποιος θέλει μπορεί να έρθει στη μουφτεία μας να ζητήσει κάποια βοήθεια ή εξυπηρέτηση, είναι καλοδεχούμενος. Φαίνεται ότι οι ίδιοι δεν θέλουν μαζί μας σχέσεις». Απεναντίας, μιλάει με θερμά λόγια για τη συνεργασία με την προσφάτως αναγνωρισθείσα από την ελληνική πολιτεία θρησκευτική κοινότητα των μουσουλμάνων Μπεκτασί Αλεβιτών –αριθμούν περί τις 3.000– του ορεινού Εβρου. «Εδώ στη Θράκη δεν έχουμε τίποτα να χωρίσουμε με τους Μπεκτασί Αλεβίτες. Μας σέβονται και τους σεβόμαστε. Ερχονται Παρασκευές στο τζαμί και προσευχόμαστε μαζί, πηγαίνουμε στις γιορτές τους, όπως το Κουρμπάνι, που μας καλούν. Σε άλλες χώρες είναι πιο αυστηρά τα πράγματα, δεν είναι τόσο κοντά οι δύο κοινότητες. Να σας αναφέρω χαρακτηριστικά ένα παράδειγμα. Στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Αθήνας, η επίσημη ιρανική αντιπροσωπεία έφερε δικό της ιμάμη, επειδή δεν ήθελαν να προσευχηθούν μαζί μας. Αυτό μας έκανε εντύπωση, γιατί εμείς δεν έχουμε συνηθίσει έτσι. Εδώ ο Εβρος έχει 25 τζαμιά, σε μερικά χωριά που υπάρχουν Μπεκτασήδες προσεύχονται πίσω από τον δικό μας ιμάμη και εμείς προσευχόμαστε μαζί τους».
Ριζοσπαστικοποίηση
Ζήτησα τη γνώμη του σοφολογιοτάτου για το αν παρατηρεί φαινόμενα ριζοσπαστικοποίησης του Ισλάμ στη μουσουλμανική μειονότητα της Θράκης, κάτι που καταγράφεται διεθνώς. «Οχι, καθόλου, εδώ οι μουσουλμάνοι και οι μουφτείες δεν έχουν καμία σχέση με εκείνους τους ακραίους. Δεν πρόκειται να υπάρξουν ακραία ρεύματα φανατικών και ούτε θα το επιτρέψουμε εμείς οι θρησκευτικοί ηγέτες. Διδάσκουμε το μετριοπαθές Ισλάμ, αυτό που μας δίδαξε ο προφήτης Μωάμεθ. Είναι πολύ επικίνδυνα αυτά τα φαινόμενα δυστυχώς». Κλείνοντας τη συζήτηση ζήτησε να στείλει ένα μήνυμα με αφορμή την ανάληψη των καθηκόντων του. «Είμαι ο μουφτής για πρώτη φορά έπειτα από 50 χρόνια στο Διδυμότειχο και τους αγκαλιάζω όλους. Είμαι εδώ για να τους εξυπηρετήσω και θα κάνω ό,τι μπορώ να βοηθήσω στα πέντε χρόνια της θητείας μου. Μουσουλμάνοι και χριστιανοί ανεξαρτήτως θρησκείας να είμαστε ο ένας πλάι στον άλλον αγαπημένοι».
