Χρειάστηκαν έξι χρόνια για να ολοκληρωθούν οι εργασίες στη Βασιλίσσης Ολγας, σε ένα δρόμο μισού χιλιομέτρου, που ενώ έκλεισε για τους πολίτες το 2020, το έργο ξεκίνησε το 2023 και τελείωσε σχεδόν έξι χρόνια μετά. Υπάρχουν βέβαια και χειρότερα. Λ.χ. για την ανάπλαση του Φαληρικού Ορμου είναι άγνωστο πόσα χρόνια θα χρειαστούν ακόμη. Βρισκόμαστε ήδη μια δεκαετία αφότου η Περιφέρεια Αττικής δημοπράτησε την πρώτη φάση των έργων και η περιοχή παραμένει εργοτάξιο. Προς το παρόν, μητροπολιτικό πάρκο έχουμε μόνο σε μακέτες.
Kαθυστερήσεις θα έχουμε και στην υλοποίηση της γραμμής 4 του μετρό, όπως έγινε γνωστό τις προηγούμενες ημέρες· το μοναδικό μεγάλο έργο υποδομών που βρίσκεται σε εξέλιξη στην Αθήνα, μια πόλη που καθημερινά στενάζει στους μποτιλιαρισμένους δρόμους, θα πάρει χρόνο για να υλοποιηθεί. Επρόκειτο να παραδοθεί το καλοκαίρι του 2029, αλλά μετακινείται για το φθινόπωρο του 2032, με αυτό το χρονικό ορόσημο να θεωρείται από πολλούς υπεραισιόδοξο. Μάλλον πρέπει να περιμένουμε τη γραμμή 4 στα μέσα της επόμενης δεκαετίας.
Γιατί αργούν τόσο πολύ τα μεγάλα έργα στην Ελλάδα; Γιατί περνούν από σαράντα κύματα; Η απάντηση είναι σχεδόν παντού η ίδια. Είτε πρόκειται για τη Βασιλίσσης Ολγας είτε για το μετρό Θεσσαλονίκης, αν ψάξει κανείς τα αίτια, θα καταλήξει σε παρόμοια συμπεράσματα: προσφυγές στη Δικαιοσύνη, συνεχείς ενστάσεις, αντιδράσεις ομάδων πολιτών ή της τοπικής αυτοδιοίκησης, πολύπλοκες και χρονοβόρες αδειοδοτήσεις, γραφειοκρατία, χρηματοδοτικά και διαχειριστικά κενά, πολιτικές κόντρες, αλλά και παράγοντες που δεν είναι εφικτό να προβλεφθούν.
Σύμφωνα με έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, κατά μέσον όρο τα δημόσια έργα χρειάζονται 2,5 φορές περισσότερο χρόνο για να ολοκληρωθούν.
Στην περίπτωση της γραμμής 4, βασικά εργοτάξια εξακολουθούν να μην έχουν αποδοθεί πλήρως στην ανάδοχο κοινοπραξία και ας έχουν περάσει περίπου πέντε χρόνια από την έναρξη της σύμβασης. Επίσης, στα Εξάρχεια όλοι θυμόμαστε την επεισοδιακή έναρξη του έργου, τις αντιδράσεις κατοίκων και τα συχνά επεισόδια. Στο πάρκο Ριζάρη, από την άλλη πλευρά, υπήρξαν δικαστικές εμπλοκές, ενώ αλλού προέκυψαν τεχνικά ζητήματα. Ολα αυτά εκτροχιάζουν το χρονοδιάγραμμα.
Σύμφωνα με έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου, κατά μέσον όρο τα δημόσια έργα χρειάζονται 2,5 φορές περισσότερο χρόνο για να ολοκληρωθούν, σε σχέση με τον συμβατικό χρόνο εκτέλεσης, ενώ οι καθυστερήσεις είναι μεγάλες όχι μόνο στο στάδιο της υλοποίησης ενός έργου, αλλά και κατά τη διαδικασία του σχεδιασμού και της δημοπράτησής του.
Στην Ελλάδα, βέβαια, έχει πληρωθεί και έργο που δεν έγινε ποτέ. Η υποθαλάσσια αρτηρία στη Θεσσαλονίκη, που συμβασιοποιήθηκε το 2007, αλλά δεν ξεκίνησε ποτέ εξαιτίας του πλημμελούς τρόπου με τον οποίο μελετήθηκε, αλλά και των ισχυρών τοπικών αντιδράσεων. Η πολυετής δικαστική διαμάχη, που ακολούθησε, κατέληξε στην αποζημίωση των ιδιωτών από το Δημόσιο.
