Η πρόταση του πρωθυπουργού για το ασυμβίβαστο βουλευτή – υπουργού ήταν μια δήλωση προθέσεων και όχι μια επεξεργασμένη πρόταση. Από τη στιγμή που θα αποτελέσει μέρος της συνταγματικής αναθεώρησης, είναι προφανές πως θα γίνει και αντικείμενο ενός συγκροτημένου διαλόγου. Οπως ήταν φυσικό, προκλήθηκαν ενστάσεις, κυρίως για την αναπλήρωση της έδρας του βουλευτή που υπουργοποιείται και στη συνέχεια χάνει την υπουργική του ιδιότητα, αλλά υποθέτω ότι όλα αυτά θα συζητηθούν εν ευθέτω χρόνω. Πάντως, σε πολιτικό – επικοινωνιακό επίπεδο η χθεσινή παρέμβαση του πρωθυπουργού τάραξε τα νερά.
Τώρα αν με ρωτάτε τι πιθανότητες έχει να εφαρμοστεί μια τέτοια πρόταση ή άλλες εξίσου ρηξικέλευθες (μείωση βουλευτικών εδρών, μονοεδρικές περιφέρειες), η απάντησή μου είναι καμία. Το πολιτικό σύστημα, κάθε πολιτικό σύστημα, αυτοπροστατεύεται. Ολοι οι πολιτικοί επιθυμούν να θεραπεύσουν τις παθογένειές του, αρκεί η θεραπεία να μη θίγει τα συμφέροντά τους. Εγραφα προχθές πώς οι εξαγγελίες για μικρά και ευέλικτα υπουργικά συμβούλια κατέληγαν σε πολυμελή σχήματα. Πάντα οι καλές προθέσεις υποκύπτουν στις ανάγκες που προκύπτουν από την πραγματικότητα. Και την πραγματικότητα ουδείς αναλαμβάνει το πολιτικό κόστος να τη μετασχηματίσει. Αλλά ας έρθω στην τρέχουσα συμπεριφορά κυρίως του ΠΑΣΟΚ και του αρχηγού του.
Το να απορρίπτεις είναι εύκολο. Η δυσκολία έγκειται στην εκπόνηση θέσεων. Μόνον με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνονται οι συγκλίσεις και οι ευρείες πλειοψηφίες.
Το δεύτερο στις δημοσκοπήσεις κόμμα δεν ασχολήθηκε καθόλου με το θέμα του πελατειακού κράτους. Απλώς ζητεί εκλογές. Ακατανόητη η στάση του, με δεδομένο ότι υπολείπεται δραματικά του πρώτου κόμματος, εκτός αν δεν το έχει αντιληφθεί. Πέραν τούτου, δεν οφείλει να καταθέσει και τις δικές του προτάσεις για ένα τόσο κεφαλαιώδους σημασίας ζήτημα; Εκτός αν δεν αναγνωρίζει πως υπάρχει τέτοιο πρόβλημα και τα πάντα οφείλονται στη «διεφθαρμένη» Νέα Δημοκρατία και στο επιτελικό κράτος. Ομως το ΠΑΣΟΚ έχει κυβερνήσει και, για να μην πάω πολύ πίσω, βίωσε την ατελέσφορη πορεία του opengov.gr, όταν χιλιάδες βιογραφικά περίμεναν την αξιολόγησή τους, ο χρόνος κυλούσε, οι θέσεις έμεναν ακέφαλες και τελικά διορίστηκαν σε αυτές στελέχη του Κινήματος. Στροφή 360 μοιρών, όπως θα έλεγε ένας πρώην πρωθυπουργός.
Συνεπώς, σήμερα ο ίδιος ο Νίκος Ανδρουλάκης, αντί να ασχολείται με το πώς θα ηττηθεί στις επόμενες εκλογές, καλό θα ήταν να έθετε με δημόσιο λόγο τις προτάσεις του ΠΑΣΟΚ για το πελατειακό κράτος. Το γεγονός ότι πλαισιώνεται, ως επί το πλείστον, από νέους ανθρώπους που δεν συμμετείχαν στη γιγάντωση αυτού του φαινομένου κατά τα έτη 1981-1989 και 1994-2003, αυτό θεωρητικά βοηθάει στην προσέγγιση του συγκεκριμένου προβλήματος με πιο καθαρή ματιά. Το να απορρίπτεις είναι εύκολο. Η δυσκολία έγκειται στην εκπόνηση θέσεων. Ομως, μόνον με αυτόν τον τρόπο επιτυγχάνονται οι συγκλίσεις και οι ευρείες πλειοψηφίες. Και μόνον έτσι ένα κόμμα που σήμερα διεκδικεί τη δεύτερη θέση μπορεί να πείσει τους πολίτες ότι αποτελεί μια αξιόπιστη εναλλακτική λύση. Συνεπώς, προτάσεις σύντροφοι, προτάσεις.
