Οταν η χώρα πτώχευσε, μοιρολογούσαμε τα δισεκατομμύρια που είχαν περάσει χωρίς να αφήσουν ούτε ένα λιθαράκι πίσω τους. Ηταν η εποχή που ο πρωθυπουργός μας κατηγορούσε τον λαό που τον είχε εκλέξει ως απατεώνες και φοροφυγάδες. Οι εμβριθείς αναλυτές της ελληνικής ψυχής αποφαίνονταν πως όλη αυτή η κατάσταση οφειλόταν στη νοοτροπία της. Στο γεγονός δηλαδή ότι όταν μπήκαμε στην Ευρώπη, στην πραγματικότητα παραμείναμε πάντα ξένο σώμα. Είχαμε μεν γίνει ισότιμο μέλος της Ενωσης, όμως συνεχίζαμε να την αντιμετωπίζουμε ως την υπερδύναμη που όφειλε να μας φροντίζει. Και μας φρόντιζε. Με τα διάφορα μεσογειακά προγράμματα, τα πακέτα Ντελόρ που υποτίθεται ότι υπήρχαν για να ενισχύσουν τη σύγκλιση των πιο αδύναμων οικονομιών με τις ισχυρές και εύρωστες τότε ακόμη οικονομικές μηχανές της ευρωπαϊκής ηπείρου. Στο επίκεντρο βρισκόταν ο λεγόμενος πρωτογενής τομέας. Ευαίσθητος, ευάλωτος, πλην όμως απαραίτητος για την επιβίωση εισέπραττε γενναιόδωρα ποσά που θα τον βοηθούσαν να εκσυγχρονιστεί και να αντιμετωπίσει τις αντιξοότητες. Η κηδεμονία τον ανακούφισε από τους κόπους και τους κινδύνους της αγροτικής ζωής, τον βοήθησε να διασκεδάσει, κυρίως δε του έμαθε πώς να αξιοποιεί την αφέλεια της ευρωπαϊκής γραφειοκρατίας. Ηταν πιο εύκολο να εισπράττεις τις επιδοτήσεις από το να προσπαθείς να βελτιώσεις την παραγωγή σου και να ρίξεις τα προϊόντα στη διεθνή αγορά. Ηταν τότε που κάποιος Ευρωπαίος ελεγκτής είχε αναρωτηθεί αν στην Ελλάδα υπάρχουν τριώροφα χωράφια. Κάποιος είχε πάρει αποζημίωση τρεις φορές για το ίδιο χωράφι.
Και μετά ήρθε η πτώχευση. Ανακαλύψαμε ότι χρωστούσαμε περισσότερα από όσα είχαμε και ριχτήκαμε σ’ ένα είδος συλλογικής ψυχανάλυσης για να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπουμε την Ευρώπη. Τρόπος του λέγειν δηλαδή αφού, ως γνωστόν, για την πλειονότητα, η Ευρώπη ευθυνόταν για την πτώχευσή μας κι εμείς, αγανακτισμένοι, ήμασταν πεπεισμένοι ότι για μία ακόμη φορά είμαστε οι αδικημένοι της Ιστορίας. Το 60% που ψήφισε «Οχι» στο δημοψήφισμα δεν ήθελε την Ευρώπη, διότι μας είχε απογοητεύσει. Πέρασε η πτώχευση, πέρασε η σκληρή δοκιμασία των μνημονίων, η χώρα ταπεινώθηκε και ορισμένοι εξ ημών πιστεύαμε πως όλ’ αυτά είναι αρκετά για να μας κάνουν να αλλάξουμε τον τρόπο που βλέπαμε την Ευρώπη. Δεν ήταν απλώς μια μηχανή που έβγαζε χρήμα για να το μοιράζει. Νομίζαμε ότι το είχαμε καταλάβει κι ότι αυτά που είχαμε ζήσει ήταν ένα κεφάλαιο της Ιστορίας μας που είχε περάσει. Ο ΟΠΕΚΕΠΕ μας διέψευσε. Με ένα πλούσιο μπουκέτο βουλευτών της Ν.Δ., εμπλεκόμενους στο σκάνδαλο, έναν πρώην και έναν εν ενεργεία υπουργό, ο πληθυσμός των αιγοπροβάτων που είναι προϊόντα τεχνητής νοημοσύνης αν μη τι άλλο μας δείχνει ότι υπάρχει μια Ελλάδα που επιμένει. Ασχέτως ποιος την κυβερνάει. Οι αξίες της παραμένουν σταθερές και δεν πτοούνται ούτε από πτωχεύσεις ούτε από μνημόνια. Τα υπόλοιπα στη συνέχεια.
