Είμαστε γερασμένη χώρα. Απόδειξη ότι για τους περισσότερους τα χρόνια της εργασίας είναι χρόνια δοκιμασίας, που αν την περάσεις επιτυχώς, φτάνεις στον στόχο της ζωής σου, παίρνεις σύνταξη. Είμαστε ακριβή χώρα. Και δεν αναφέρομαι μόνον στους αριθμούς. Κρίνω από την ποιότητα των υπηρεσιών που μας παρέχονται σε σχέση με το κόστος που καταβάλλει ο καθένας από εμάς. Γενιές ολόκληρες εργάστηκαν για να κατασκευάσουν ένα κράτος Λεβιάθαν το οποίο αδυνατεί να ανταποδώσει τις υπηρεσίες για τις οποίες πληρώνεται. Με όρους αφηρημένους θα λέγαμε ότι το κράτος δεν υπηρετεί την κοινωνία. Η κοινωνία υπηρετεί το κράτος. Εχουμε πολλά ελαττώματα και ακόμη περισσότερα προβλήματα, όμως έχουμε ένα πλεονέκτημα, ένα υπερόπλο το οποίο το υπερασπιζόμαστε ως κόρην οφθαλμού. Είναι η λεγόμενη δωρεάν παιδεία. Μια παιδεία δωρεάν σε όλες της τις βαθμίδες που έχουμε καταφέρει να την σώσουμε από την πολιορκία των κερδοσκόπων. Δωρεάν διδασκαλία, δωρεάν εγκαταστάσεις, δωρεάν βιβλία, όλα προσφέρονται στους νεαρούς βλαστούς μας με τη γενναιοδωρία ενός κράτους που αγκαλιάζει τους μέλλοντες συνταξιούχους του από την πιο τρυφερή ηλικία. Βέβαια, τα πράγματα δεν είναι ποτέ τόσο απλά με την ψυχή του Ελληνος. Ως εκ τούτου, ενώ το κράτος προσφέρει στα παιδιά τους δωρεάν παιδεία, οι ίδιοι επιλέγουν να πληρώνουν «ιδιαίτερα» και φροντιστήρια. Διάβασα ότι πέρυσι ξοδεύτηκαν γύρω στα 800 εκατ. ευρώ στον σκιώδη στόλο της μέσης εκπαίδευσης. Εντυπωσιάστηκα από τον ζήλο των γονιών που αρχίζουν τα ιδιαίτερα στα παιδιά τους από το δημοτικό.
Βέβαια στην Ελλάδα είμαστε. Και τίποτε δεν είναι όπως φαίνεται. Απόδειξη ότι όλοι αυτοί οι γονείς που ξοδεύουν όλα αυτά τα εκατομμύρια σε ιδιαίτερα και φροντιστήρια μάχονται δεκαετίες τώρα για τη δωρεάν παιδεία, πολλοί δε εξ αυτών στήθηκαν στα χαρακώματα για να εμποδίσουν τον κατακτητή που θέλει να ιδρύσει μη κρατικά πανεπιστήμια. Για μια ακόμη φορά συναντούμε το πάγιο πρόβλημά μας, την κατανόηση κειμένου. Μας φτάνει η λέξη δωρεάν και δεν κάνουμε τον κόπο να δούμε πόσο κοστίζει αυτό το δωρεάν στην πραγματικότητα, η οποία και αναιρεί την ίδια τη σημασία της λέξης. Υποκρινόμαστε ότι η παιδεία είναι δωρεάν επειδή την λέμε έτσι. Πόση φαιά ουσία και πόση ανθρώπινη εργασία έχουμε καταναλώσει για να συντηρήσουμε το κατά κεφαλήν κόστος της δωρεάν παιδείας. Αναρωτιέμαι μήπως αν όλος αυτός ο κόπος είχε καταναλωθεί για την οργάνωση μιας δωρεάν παιδείας που δεν έχει ανάγκη από χαρτζιλίκι, το εκπαιδευτικό μας σύστημα να είχε θεραπευθεί από την αρρώστια της τυπολατρίας και την απονέκρωση των νευρώνων του εγκεφάλου του.
