Με μια «βόλτα στο πάρκο», μια «σύντομη εκδρομή» ή με το βιντεοπαιχνίδι «Επική οργή» είχε παρομοιάσει ο πρόεδρος Τραμπ τον πόλεμο κατά του Ιράν. Δηλαδή, μια εύκολη πολεμική επιχείρηση λίγων εβδομάδων, που θα φέρει μια γρήγορη νίκη στις ΗΠΑ και μεγάλη δόξα στον πρόεδρο. Κάτι σαν τη σύλληψη Μαδούρο και τη μεταφορά του στη Νέα Υόρκη.
Ωστόσο, τρεις εβδομάδες μετά, όλα δείχνουν ότι η αντοχή του θεοκρατικού καθεστώτος, που βρίσκεται 47 χρόνια στην εξουσία κι έχει ισχυρούς δεσμούς με ένα σημαντικό μέρος των 93 εκατομμυρίων της ιρανικής κοινωνίας, είναι πολύ μεγαλύτερη από αυτήν που πίστευαν οι σύμβουλοι του Λευκού Οίκου.
Και άρα ίσως ο πόλεμος να τραβήξει σε μάκρος. Κάτι που θίγει τα συμφέροντα του κ. Τραμπ, ο οποίος φοβάται μήπως επηρεαστούν αρνητικά οι ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου 2026. Η διάρκεια του πολέμου δεν απασχολεί πάντως τον κ. Νετανιάχου, ο οποίος θα ήθελε –τώρα που παρέσυρε στον πόλεμο τις ΗΠΑ– να καταφέρει να τελειώσει μια και καλή με το Ιράν.
Οι διαφορετικές προτεραιότητες των δύο ανδρών έγιναν απολύτως φανερές αυτή την εβδομάδα. Η χειρότερη δυνατή εξέλιξη για τον κ. Τραμπ είναι ένα ανεξέλεγκτο άλμα στις τιμές των καυσίμων, που θα κρατήσει καιρό και θα έχει αρνητικό αντίκτυπο στην αμερικανική οικονομία. Μια ανησυχία που δεν μοιράζεται ο κ. Νετανιάχου, ο οποίος διέταξε πριν από λίγα 24ωρα τον βομβαρδισμό του μεγαλύτερου κοιτάσματος φυσικού αερίου στον πλανήτη που μοιράζεται μεταξύ Κατάρ και Ιράν, εκτοξεύοντας στα ύψη τις τιμές του πετρελαίου. Μια επίθεση που προκάλεσε τα αντίποινα των Ιρανών στο εργοστάσιο-μαμούθ παραγωγής φυσικού αερίου Λας Ραφάν του Κατάρ, προξενώντας τεράστιες ζημιές που θα διαρκέσουν πέντε χρόνια για να επισκευαστούν, θα ακυρώσουν συμβόλαια παράδοσης φυσικού αερίου στην Ιταλία, στο Βέλγιο, στην Κορέα και στην Κίνα, και θα ενισχύσουν την άνοδο της τιμής του καυσίμου στη διεθνή αγορά.
Ο κ. Τραμπ, που μπήκε με τη γνωστή του πλέον παρορμητικότητα στον πόλεμο –χωρίς να έχει μελετήσει καν τα στοιχειώδη και χωρίς να αναρωτηθεί γιατί τόσοι και τόσοι πρόεδροι πριν από αυτόν απέφευγαν την μπαρουταποθήκη του Ιράν–, αντιλαμβάνεται τώρα ότι τελικά οι Ιρανοί έχουν στη διάθεσή τους ένα πυρηνικό όπλο: τα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου περνάει το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου και του φυσικού αερίου. Τα Στενά ελέγχονται από την Τεχεράνη, η οποία τα κρατάει κλειστά τις τρεις αυτές εβδομάδες του πολέμου αφήνοντας ελάχιστα πετρελαιοφόρα ιρανικών συμφερόντων να περάσουν. Αν παραμείνουν κλειστά, οι τιμές του πετρελαίου μπορεί να φτάσουν ακόμη και στα 150 δολάρια το βαρέλι από τα 73 δολάρια που ήταν πριν από τη σύρραξη.
Μετά την άρνηση των Ευρωπαίων στις εκκλήσεις Τραμπ να μπουν στον πόλεμο για να αποκαταστήσουν τη ροή του πετρελαίου στα Στενά του Ορμούζ, ο στριμωγμένος Αμερικανός πρόεδρος μελετά –αν και το αρνείται δημοσίως– τώρα το σενάριο μιας χερσαίας εισβολής μικρής κλίμακας αλλά μεγάλου ρίσκου. Είτε για την κατάληψη της νήσου Χαργκ, του σημαντικότερου λιμανιού εξαγωγής πετρελαίου στον Περσικό Κόλπο, και την ενίσχυση της ασφάλειας στα Στενά, είτε για την κατάσχεση των πυρηνικών καυσίμων εμπλουτισμένου ουρανίου που παραμένει αποθηκευμένο στις υπόγειες πυρηνικές αποθήκες του Ισφαχάν στην καρδιά ενός βουνού.
Ηδη ο υπουργός Αμυνας των ΗΠΑ Πιτ Χέγκσεθ ζήτησε από το Κογκρέσο πρόσθετη χρηματοδότηση 200 δισ. δολαρίων για τον πόλεμο, ενώ 2.500 πεζοναύτες μεταφέρονται συνοδεία αμφίβιων πλοίων από την Οκινάουα της Ιαπωνίας όπου εδρεύουν, στο θέατρο των επιχειρήσεων του Περσικού. Το ρίσκο μιας τέτοιας χερσαίας επιχείρησης είναι μεγάλο αφού μπορεί να οδηγήσει σε λουτρό αίματος, καθώς και τα δύο στρατηγικά σημεία της ιρανικής επικράτειας φρουρούνται από ισχυρές δυνάμεις του καθεστώτος. Θα μπορούσε, όμως, να δώσει στον πρόεδρο Τραμπ τη δυνατότητα να ζητήσει την αποχώρηση της εκστρατευτικής δύναμης χωρίς να προκαλέσει αντιδράσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ για οπισθοχώρηση πριν επιτευχθούν οι στόχοι της επιχείρησης.
Εως τώρα ο πόλεμος των ΗΠΑ και του Ισραήλ κατά του Ιράν έχει καταστρέψει τις στρατιωτικές δυνάμεις της χώρας και σοβαρό μέρος των υποδομών της, ενώ έχει εξοντώσει μεγάλο μέρος της ηγεσίας των Φρουρών της Επανάστασης μαζί με περίπου 3.000 αμάχους. Το θρησκευτικό καθεστώς, ωστόσο, αν και αποδυναμωμένο, παραμένει στη θέση του. Εξακολουθεί να ελέγχει διοικητικά και πολιτικά τη χώρα, με τα πιο φανατικά στοιχεία του να βρίσκονται στην πρώτη γραμμή, πιο αποφασισμένα από ποτέ να αποκτήσουν πυρηνική βόμβα και να ενισχύσουν τον ρόλο του Ιράν στη Μέση Ανατολή.
