Αναρωτιέμαι ποιο θα ήταν το αποτέλεσμα μιας έρευνας που θα ρωτούσε τους Ευρωπαίους πολίτες αν θεωρούν ότι ο πόλεμος στο Ιράν πρέπει να σταματήσει. Υποθέτω ότι η πλειονότητα θα απαντούσε «Οχι στον πόλεμο»! Και δεν αναφέρομαι μόνον σε όσους διέπονται από αντιαμερικανικό ή αντισιωνιστικό μένος. Αναφέρομαι και σε όσους, που είναι οι περισσότεροι πιστεύω, επιθυμούν την πτώση του θεοκρατικού καθεστώτος του Ιράν, όμως θεωρούν ότι η επιλογή ανάμεσα στον πόλεμο και την ειρήνη είναι προφανής. Ναι, είμαστε όλοι με την ειρήνη. Οχι, δεν θέλουμε άλλους πολέμους. Η απόσταση που χωρίζει το «ναι» από το «όχι» χαρακτηρίζει αυτό που θα έλεγα «ευρωπαϊκή ψυχολογία», μια δύναμη ισχυρότερη από τις πολιτικές απόψεις και τις ιδεολογικές διαφορές. Το λιγότερο που μπορώ να πω είναι ότι αυτό το ψυχολογικό σύνδρομο εμπόδισε την Ευρώπη να εξοπλισθεί. Εχοντας επιτύχει την ειρηνική συνύπαρξη ανάμεσα σε λαούς που αλληλοσφάζονταν για αιώνες, πίστευε ότι ο υπόλοιπος κόσμος θα ακολουθήσει τη δική της πορεία. Με αποτέλεσμα να δυσκολεύεται να βρει τη θέση της στις σημερινές συγκρούσεις. Οπως έλεγε ο Καμύ, η βία δεν είναι ποτέ καθαρή. Ομως, ούτε η αποχή είναι καθαρή. Η πραγματική τραγωδία είναι ότι η απόφασή σου να δράσεις ή να μη δράσεις είναι και οι δύο πράξεις υπεύθυνες. Σήμερα το «Οχι στον πόλεμο» αντιμετωπίζεται ως ηθικά ανώτερη στάση. Ομως, όταν αυτό το «Οχι» αρνείται να αντιμετωπίσει την ευθύνη της αδράνειας που συνεπάγεται, τότε η ηθική ανωτερότητα εξανεμίζεται.
Ο εχθρός στο Ιράν είναι ένα καθεστώς που δολοφόνησε εν ψυχρώ 40.000 αντιφρονούντες τον Ιανουάριο. Οπως έδειξε η διαδοχή του Χαμενεΐ, το καθεστώς, όχι μόνον δεν σκοπεύει να αποδεχθεί την κοινωνική αντίδραση, αλλά μάλλον έχει επιλέξει τη σκλήρυνση. Τα θεοκρατικά καθεστώτα δεν μεταμορφώνονται, διότι κινούνται έξω από τα ανθρώπινα. Ας υποθέσουμε, λοιπόν, ότι ο Τραμπ μια ωραία πρωία αποφασίζει ότι πέτυχε τους στόχους του και σταματάει τον πόλεμο. Ανακούφιση σε όλον τον δυτικό κόσμο. Επιτέλους, οι ευρωπαϊκές ηγεσίες θα γλιτώσουν από τον πονοκέφαλο της συμμετοχής τους σε έναν πόλεμο που δεν είναι δικός τους, όπως δήλωσε ο Πιστόριους, και το πετρέλαιο θα αρχίσει να ρέει και πάλι ανεμπόδιστα. Η Ευρώπη, βέβαια, για να έχει τη συνείδησή της ήσυχη, θα συμπαρασταθεί σε όσους Ιρανούς τολμούν να αντισταθούν και οι μουλάδες θα μετατρέψουν τη χώρα σε μια παραλλαγή της Βόρειας Κορέας, έχοντας και το πλεονέκτημα της θυματοποίησης. Μήπως οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να σκεφτούν τι σημαίνει ότι αυτή τη στιγμή ζητούν κατάπαυση των εχθροπραξιών, όπως και η Κίνα;
«Ναι στην ειρήνη», λοιπόν. Αρκεί να ξέρουμε ότι η ειρήνη πολλές φορές δεν είναι πιο αθώα από τον πόλεμο, όπως έλεγε ο Καμύ.
