Στη συμβολή της Αμαλίας με τη Βασιλίσσης Ολγας, στο κέντρο της Αθήνας, αποκαλύφθηκε πρόσφατα η νέα διαμόρφωση του δημοσίου χώρου σε εκείνο το σημείο. Η γενική εικόνα θα μεταβληθεί και πάλι όταν παραδοθεί το σύνολο του έργου προς την Αρδηττού, αλλά ήδη μπορούμε να έχουμε τις πρώτες εντυπώσεις. Θα μπορούσε να υπάρχει ένα μόνιμο παρατηρητήριο για τους κοινόχρηστους χώρους στην πόλη, για την ποιότητα των υλικών, τη συμμετοχή ή όχι αρχιτεκτόνων, τη διενέργεια ή όχι διαγωνισμών, την τήρηση των πρωτοκόλλων, τον σεβασμό στα χρονοδιαγράμματα, τη σύνδεση με τα παλαιότερα τμήματα της πόλης, τον βαθμό της καινοτομίας, τη συμπεριφορά του έργου στην καθημερινότητα, τη συμβολή στην περιβαλλοντική ανθεκτικότητα…
Αν τα μετρούσαμε όλα αυτά, ελάχιστα έργα στη χώρα θα έπιαναν τη βάση. Το παρατηρεί άλλωστε ο απλός διαβάτης, καθώς διαπιστώνει σχεδόν παντού την κακή συμπεριφορά των υλικών στον χρόνο, την ελλιπέστατη ή ανύπαρκτη συντήρηση και φροντίδα, την ασεβή χρήση των δημοσίων χώρων εκ μέρους μεγάλης μερίδας των πολιτών και την εγκατάλειψη σχεδόν κάθε έργου μετά την παράδοσή του. Να είναι έτσι και το μέλλον της Βασιλίσσης Ολγας; Η πρώτη εντύπωση πάντως δεν ενθουσιάζει. Και δεν ενθουσιάζει κυρίως για την εκτεταμένη κάλυψη με σκληρές επιφάνειες και το σφράγισμα της γης. Βεβαίως, αν κρίνω από όσα είδα, οι περιπατητές έχουν άνεση, αλλά ακόμη είναι χειμώνας. Η δημιουργία φυσικής σκιάς από μεγάλα δέντρα δεν φαίνεται να ήταν στο αρχικό σχέδιο.
Και οι πλάκες μοιάζουν αταίριαστες, καθόλου αθηναϊκές, καθόλου αστικές, περισσότερο παραδοσιακές σε ένα ύφος ξένο προς την Αττική. Επί της Αμαλίας στη στροφή του Ζαππείου έχουν φυτευτεί λίγες αγριοπιπεριές. Σωστή επιλογή, καθώς η Αμαλίας ήταν ο δρόμος με τις πιπεριές, που με τα κόκκινα ανθάκια τους ράντιζαν τις ρομαντικές Ατθίδες του 1900 και τους ένστολους Αθηναίους. Οι πιπεριές στις αρχές του 20ού αιώνα ήταν σε διπλές σειρές, σχημάτιζαν αλέες, πριν καρατομηθούν με διαπλατύνσεις και εκσυγχρονιστικά έργα στη διάρκεια του Μεσοπολέμου. Ανεβαίνοντας από την Αμαλίας, στη στροφή προς Βασιλίσσης Ολγας, έχουμε τη συνύπαρξη των τριών πολύ γνωστών γλυπτών, που ναι μεν δίνουν την εντύπωση μιας ενδιαφέρουσας διασποράς δημόσιας τέχνης, πλην όμως παραμένουν ασύνδετα. Η «Ελλάς τον Βύρωνα», που βρίσκεται εκεί από το 1896, συγκατοικεί με τον Μέγα Αλέξανδρο του Γιάννη Παππά και εδώ και πολλά χρόνια με το σεμνό γλυπτό της Αθηναίας κόρης, που συμβολίζει τη «Μνήμη».
Θα περίμενα περισσότερα υδατοπερατά υλικά, πιο πολύ χώμα, διαδρομές στη σκιά των δέντρων… Αυτά, πιστεύω, έχει ανάγκη η Αθήνα. Πλακοστρώσεις μόνο όπου είναι αναγκαίο. Αυτή η πόλη πρέπει να ξεσφραγίσει τις σκληρές επιφάνειες.
• Ο κ. Τάκης Θεοδωρόπουλος απουσιάζει.
